Kategori: Vatandaşlık

  • Turkish Citizenship Investigation: Police Statement Preparation

    Turkish Citizenship Investigation: Police Statement Preparation

    Police Statements in Turkish Citizenship by Investment Investigations: Key Areas of Examination and the Importance of Legal Preparation

    Understanding the scope of criminal investigations involving investment-based Turkish citizenship, the evidence examined by authorities, and the essential role of professional legal representation.

    By Av. Murat Can Dolğun
    TD Law Firm – Istanbul, Türkiye
    Updated: October 30, 2026

    1. Introduction: Criminal Investigations Involving Turkish Citizenship by Investment

    Recent criminal investigations in Türkiye concerning citizenship acquired through real estate investment have increased the importance of proper legal representation during police interviews and prosecutorial proceedings.

    Certain investigations involve allegations concerning property valuation reports, real estate transactions, payment records, intermediary relationships, and documents used in citizenship applications. Depending on the circumstances, authorities may examine whether investment transactions complied with the legal requirements applicable at the time of acquisition.

    Individuals who acquired Turkish citizenship through legitimate investments may also be contacted by investigative authorities because of transactions involving developers, sellers, valuation companies, intermediaries, or other persons under investigation.

    The existence of a criminal investigation does not establish that an investor committed an offence. Each person’s knowledge, conduct, financial transactions, and supporting documentation must be assessed individually.

    Police statements can become important components of the evidentiary record. Therefore, preparation before giving a statement is a fundamental part of an effective legal defence.

    2. Principal Areas Examined During Police Statements

    In investigations involving citizenship by real estate investment, authorities may examine several interconnected aspects of the investment process. The exact scope varies according to the allegations, available evidence, and the individual’s procedural status.

    2.1. Personal Background and Financial Circumstances

    Investigations may include an examination of an investor’s professional background, commercial activities, financial capacity, and the general circumstances surrounding the decision to invest in Türkiye.

    These matters may assist authorities in understanding the economic context of the investment and the relationship between the investor’s financial resources and the acquisition.

    2.2. Source of Investment Funds

    The origin of the funds used to purchase real estate is a significant area of examination.

    Authorities may review foreign bank transfers, domestic account movements, currency conversions, payment instructions, and the financial records supporting the acquisition.

    International investment transactions frequently involve several banking stages. Funds may be transferred between personal accounts, converted into Turkish lira, and subsequently paid to a seller or developer.

    A proper legal review should establish a clear financial chronology supported by verifiable banking records.

    2.3. Property Acquisition and Ownership Records

    The legal and factual characteristics of acquired real estate may be examined through title deeds, sale agreements, land registry documents, development records, and other official materials.

    Particular attention may be given to the timing of acquisition, registered ownership, contractual obligations, and compliance with the investment requirements applicable during the relevant period.

    Where an investor acquired several properties, the transactions may need to be examined both individually and collectively.

    2.4. Real Estate Valuation Reports

    Real estate valuation is among the most technically significant subjects in investment-based citizenship investigations.

    Authorities may examine valuation reports submitted during the original citizenship process and compare them with subsequent expert assessments, registered sale prices, market information, and historical property values.

    Differences between valuation reports require careful technical examination. Valuation dates, methodologies, comparable properties, market conditions, and the historical economic environment can materially affect the results.

    A subsequent valuation that differs from an earlier assessment does not, by itself, establish deliberate manipulation by the investor.

    Where necessary, independent retrospective valuations and specialist reports may form part of the defence.

    2.5. Relationships with Developers, Sellers, and Intermediaries

    Investigative authorities may examine the roles of real estate developers, sellers, brokers, representatives, valuation professionals, and other persons involved in investment transactions.

    The nature of these relationships may be relevant to establishing the investor’s knowledge, participation, and actual involvement in the transaction.

    Ordinary commercial contact or the purchase of real estate from a person subsequently investigated for an alleged offence does not independently establish criminal responsibility.

    Criminal responsibility must be considered in light of the legally required elements of the relevant offence and evidence attributable to the individual concerned.

    2.6. Banking Records and Financial Intelligence

    Financial records, including material obtained or evaluated in connection with the Financial Crimes Investigation Board (MASAK), may form part of the evidentiary assessment.

    The relationship between bank transfers, declared sale prices, contractual amounts, payment dates, and transaction beneficiaries can be important.

    Any apparent inconsistency should be assessed against the complete documentation rather than isolated entries.

    2.7. Subsequent Use of the Property

    The investor’s conduct following the acquisition may also have evidentiary significance.

    Property tax payments, rental agreements, declared rental income, maintenance expenses, occupancy records, and continued ownership may help establish the commercial reality and history of the investment.

    However, subsequent use of property does not replace the requirement to establish compliance with the legal investment conditions applicable when citizenship was acquired.

    3. Why Preparation Before a Police Statement Is Essential

    A police statement is a formal procedural act. The content of the recorded statement may subsequently be considered by prosecutors, experts, courts, and, where legally relevant, administrative authorities.

    Preparation should begin with an accurate understanding of the allegations and an examination of the documents available to the defence.

    Investment-based citizenship cases may involve transactions conducted many years before the investigation. An investor may have difficulty recalling precise dates, transfer amounts, contractual arrangements, or the identities of individuals involved in a transaction.

    In these circumstances, attempting to reconstruct events solely from memory can create avoidable inconsistencies.

    Effective preparation requires documentary verification, a reliable chronology, and a clear understanding of the investor’s procedural rights.

    3.1. Reviewing the Available Case Materials

    Legal counsel should examine accessible investigation documents, the nature of the allegations, relevant expert assessments, and the connection between the investor and the transactions under scrutiny.

    Access to investigation materials may be subject to lawful restrictions under Article 153 of the Turkish Criminal Procedure Code.

    Such restrictions must be assessed within the statutory framework, while preserving the defence rights guaranteed by law.

    3.2. Establishing a Documentary Chronology

    A structured chronology should bring together the principal stages of the investment, including contractual commitments, international transfers, currency conversions, payments to the seller, valuation assessments, title deed registrations, and citizenship-related administrative documents.

    This chronology allows counsel to identify missing records, explain apparent discrepancies, and distinguish verified events from matters requiring further investigation.

    3.3. Identifying Evidentiary Gaps

    Certain records may remain with banks, land registry offices, valuation companies, public authorities, or former commercial counterparties.

    Where appropriate and legally available, counsel may seek official copies, request relevant records, arrange technical examinations, and pursue measures necessary to preserve evidence.

    An investor should identify uncertainties openly and avoid speculation or unverified statements. Legal preparation must respect the truthfulness and independence of the investor’s own account.

    3.4. Preparing for Interpretation and Statement Accuracy

    Language differences can create substantial procedural difficulties, especially in investigations involving financial terminology, technical valuation reports, and historical transactions.

    Where the statutory conditions are satisfied, the assistance of an interpreter is provided for under Article 202 of the Turkish Criminal Procedure Code.

    The recorded statement should accurately reflect the person’s own explanations. The contents of the record, including any translation, should be carefully checked before signature. Any inaccuracies should be raised for correction.

    4. Fundamental Rights During Criminal Proceedings

    Turkish criminal procedure provides important safeguards for persons questioned as suspects.

    Under Article 147 of Law No. 5271, these safeguards include notification of the alleged offence, information about the right to legal counsel, the right not to make statements concerning the allegation, and the opportunity to identify evidence supporting the defence.

    Article 149 addresses the right to benefit from defence counsel during the relevant stages of criminal proceedings.

    Article 153 regulates defence counsel’s access to investigation materials, including the statutory conditions under which access may be restricted.

    Article 202 governs interpretation in the circumstances specified by law.

    These rights should be considered before and during the statement procedure. The assistance of a criminal defence lawyer is particularly important where the investigation involves extensive financial records, multiple parties, or complex technical allegations.

    5. Criminal Investigations and the Protection of Turkish Citizenship

    Criminal investigations involving investment transactions may also raise concerns regarding the continued validity of Turkish citizenship acquired through those investments.

    The legal analysis requires a distinction between criminal proceedings and administrative decisions concerning citizenship status.

    Article 31 of Turkish Citizenship Law No. 5901 regulates the cancellation of a citizenship acquisition decision where the decision resulted from false statements or the concealment of essential circumstances relevant to acquiring citizenship.

    Article 40 separately regulates the withdrawal of citizenship decisions where it is subsequently established that the legal conditions were absent or that the decision was issued more than once.

    These provisions have different legal requirements and must be examined in light of the specific circumstances.

    The commencement of a criminal investigation does not itself terminate Turkish citizenship. Similarly, a valuation dispute, a property-related precautionary measure, or the taking of a police statement does not independently constitute a final citizenship cancellation decision.

    Where citizenship status may be affected, a coordinated legal strategy can be required across criminal proceedings, administrative applications, property records, and potential administrative litigation.

    An important part of this assessment is identifying the legal investment threshold and substantive requirements applicable at the original acquisition date. Turkish citizenship-by-investment regulations have changed over time, and present requirements should not simply be applied retrospectively to earlier transactions.

    6. The Importance of Early Legal Representation

    Professional legal assistance is valuable before a formal statement appointment, where preparation is legally and practically possible.

    Early involvement allows counsel to assess accessible evidence, identify relevant documents, examine potential criminal and administrative exposure, and coordinate the preparation process.

    The legal work may include reviewing property transactions, obtaining official records, examining financial documentation, coordinating with technical experts, and preparing written submissions where appropriate.

    Each investigation requires an individual assessment. The evidentiary position of one investor cannot be assumed to be identical to that of another investor, even where transactions involve the same development project or commercial counterparties.

    Accordingly, generic statements or standardised defence narratives cannot replace a case-specific legal assessment.

    The objective is to ensure that the individual’s actual circumstances are examined accurately, that relevant defence evidence is identified, and that procedural rights are effectively protected.

    7. Legal Assistance from TD Law Firm

    TD Law Firm provides legal representation and advisory services in matters involving Turkish citizenship by investment, criminal investigations, real estate transactions, and administrative proceedings.

    Our work in relevant cases may include:

    • Pre-statement legal consultation and preparation.
    • Criminal defence representation during police and prosecutorial proceedings.
    • Examination of investment transactions and financial documentation.
    • Review of property valuation reports and coordination of independent technical assessments.
    • Requests for relevant records from competent public institutions.
    • Preparation of written defence submissions and evidentiary applications.
    • Legal assessment of citizenship cancellation and withdrawal risks.
    • Representation in administrative proceedings and litigation concerning citizenship decisions.

    Legal services are determined according to the procedural status of the individual, the available documentation, the scope of the investigation, and the specific instructions of the client.

    Investors who have received a request to provide a statement, learned of an investigation involving their property transactions, or become concerned about their citizenship status may contact our office to arrange a legal consultation.

    Professional Legal Consultation

    Protect your procedural rights through informed legal preparation.

    TD Law Firm assists investors in assessing their legal position, preparing for formal statements, and addressing related criminal and citizenship proceedings under Turkish law.

    TD LAW FIRM

    Av. Murat Can Dolğun
    Attorney at Law – Istanbul Bar Association
    Bar Registration No: 75860
    World Trade Center, A2 Block, Floor 5, Office 206
    Bakırköy, Istanbul, Türkiye

    Telephone: +90 212 299 44 22

    Email:
    av.muratcandolgun@gmail.com

    Website:
    td-lawfirm.com

    Consultations are available by prior appointment.

    Legal Framework and References

    The principal legal framework discussed in this article includes the following legislation:

    1. Turkish Citizenship Law No. 5901, particularly Articles 12, 31, 32 and 40. Official legislation.
    2. Turkish Criminal Procedure Code No. 5271, particularly Articles 147, 149, 153, 157 and 202. Official legislation portal.
    3. Regulation on the Implementation of the Turkish Citizenship Law, particularly Article 20 concerning exceptional acquisition of citizenship through investment. Official legislation portal.
    4. General Directorate of Land Registry and Cadastre, official guidance concerning investment-based citizenship property transactions. Official institutional website.

    Confidentiality and Legal Disclaimer

    This publication provides general legal information concerning the subjects commonly examined in criminal investigations involving Turkish citizenship acquired through investment. It does not reproduce or disclose any confidential police statement, investigative question, case file, personal information, or identifying information concerning any individual or commercial entity.

    The discussion is based on general legal principles and areas of examination encountered in relevant proceedings. It must not be interpreted as a representation that every investigation follows the same procedure or involves the same allegations.

    This article does not constitute individual legal advice, establish an attorney-client relationship, or guarantee any procedural or administrative outcome. Legal rules and factual circumstances must be assessed as of the relevant dates. Every case requires a separate examination of its evidence and applicable law.

    DOLĞUN AKADEMİ | TD LAW FIRM

  • Soybağı Tespiti Davası 2026: DNA, Vatandaşlık ve Nüfus

    Soybağı Tespiti Davası 2026: DNA, Vatandaşlık ve Nüfus

    DOLĞUN AKADEMİ · AİLE HUKUKU · VATANDAŞLIK HUKUKU · MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK

    Soybağı Tespiti Davası (2026): DNA Delili, Yurt Dışında Doğan Çocuklar, Türk Vatandaşlığı ve Nüfus Kaydının Düzeltilmesi

    Bir kişinin gerçek annesini veya babasını hukuk düzeni önünde ortaya koymak, bazen yalnızca bir DNA incelemesi değil; onlarca yıllık nüfus arşivini, iki ülkenin hukukunu, eski vatandaşlık kayıtlarını, kesinleşmiş mahkeme kararlarını ve önceki davalarda alınmış biyolojik örnekleri birlikte değerlendirmeyi gerektirir.

    Temel mesele şudur: Biyolojik akrabalık ile hukuki soybağı her zaman aynı anda ve aynı usulle belirlenmez. Üstelik bir soybağı tespiti davasının kabulü, her durumda doğrudan Türk vatandaşlığı kimliği düzenleneceği anlamına gelmez. Uygun hukuki dava türü, ispat yükü, uluslararası özel hukuk bağlantısı ve nüfus-vatandaşlık işlemleri ayrı ayrı kurulmalıdır.

    1. Soybağı tespiti nedir? Biyolojik gerçek, hukuki statü ve nüfus kaydı

    Soybağı, çocuk ile ana-baba arasında hukuken tanınan hısımlık ilişkisidir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) m. 282 uyarınca çocuk ile ana arasında soybağı doğumla; baba ile soybağı ise ana ile evlilik, tanıma veya hakim hükmüyle kurulur. Evlat edinme de ayrı bir soybağı kurma yoludur. Bu temel ayrım, dava dilekçesindeki talep sonucunu ve görevli mahkemeyi belirler.

    Halk arasında ‘soybağı tespit davası’ denilen başvurular tek bir dava modelinden ibaret değildir. Bir davada babalığın mahkeme kararıyla kurulması gerekirken, başka bir davada gerçek annelik zaten doğumla kurulmuş olduğu için doğuran kadının kimliğinin tespiti ve nüfus kaydının düzeltilmesi istenir. Üçüncü bir olayda ise evlilikten kaynaklanan babalık karinesinin önce kaldırılması gerekir.

    Dolayısıyla avukatın ilk işi DNA testi talep etmek değil; mevcut hukuki soybağını, çocuğun hangi nüfusta kayıtlı olduğunu, anne-babanın medeni halini, doğum ve vatandaşlık tarihlerini, yabancı belgelerin statüsünü somut olarak çıkarmaktır.

    2. Hangi dava açılmalı? Dava türleri karıştırılırsa ne olur?

    Uyuşmazlık Hukuki yol Temel ayrım
    Çocuğun hukuken bağlı olmadığı biyolojik babasının belirlenmesi Babalık davası (TMK m. 301 vd.) İddia edilen babayla soybağının hakim hükmüyle kurulması
    Evlilik içi babalık karinesinin biyolojik gerçekle örtüşmemesi Soybağının reddi (TMK m. 285-291) Mevcut hukuki baba-çocuk bağının kaldırılması
    Gerçek anne veya baba yerine başkasının gerçeğe aykırı nüfusa yazılması Nüfus kaydının düzeltilmesi (5490 m. 35-36) Başlangıçtan hatalı oluşturulan nüfus kaydının gerçeğe uygun hale getirilmesi
    Türkiye’de başka, Suriye’de başka adla kayıtlı aynı kişi Kimlik aynılığının ispatı + uygun tespit/düzeltme ve idari işlem İki kaydın aynı kişiye ait olduğunun belgelenmesi
    Türk vatandaşı ebeveynden yurt dışında doğmuş ancak hiç tescil edilmemiş çocuk Doğumun ve soybağının ispatı + nüfus/vatandaşlık başvurusu; gerektiğinde dava Doğumdan kazanım ile idari tescil işlemleri ayrıdır

    Yargıtay’ın ayrımı: Nüfus kaydı baştan itibaren gerçeğe aykırı oluşturulmuşsa, mesele sırf bir ‘soybağının reddi’ davası olmayabilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 02.12.2025 tarihli, 2025/4364 E., 2025/10511 K. sayılı kararı, nüfus kaydının düzeltilmesi ile soybağının reddi arasındaki ayrımı ve hukuki nitelendirmenin önemini yeniden ortaya koymuştur. Karar metni.

    3. Geniş somut olay: Cumhuriyet dönemi Türk vatandaşı Ahmet’in Suriye’de kurduğu aile ve yıllar sonra Türkiye’ye gelen çocukları

    Örnek olay A — 70 yıl sonra açılan kayıt zinciri

    Ahmet, Türkiye Cumhuriyeti kurulduktan sonraki yıllarda, örneğin 1935’te Türk vatandaşı olarak nüfusa kaydedilsin. 1958’de ticaret için Suriye’ye gitsin. Suriye’de Ahmed el-Halebi adıyla başka bir kayda geçsin, 1972’de Suriye vatandaşlığı kazansın, orada evlensin ve 1976, 1980 ve 1984 yıllarında çocukları doğsun. Çocuklar Suriye nüfusuna kayıtlı olsun; Türkiye’deki aile kütüğüne hiç bildirilmesin. Ahmet 2008’de vefat etsin. 2026’da çocukları ve torunları Türkiye’ye gelerek babaları/dedeleri üzerinden Türk vatandaşlık ve soybağı haklarını araştırsın.

    Bu olayda ‘Babamız Türk’tü, biz de otomatik Türk kimliği alırız’ şeklindeki yaklaşım hukuken eksiktir. İnceleme, aşağıdaki zinciri kurmalıdır:

    1. Türk kök kaydı: Ahmet’in asli nüfus kaydı, doğum yeri ve tarihi, anne-babası, aile kütüğü, kayıt hareketleri, ölüm ve medeni hal kayıtları.
    2. Kimlik aynılığı: Türkiye’deki Ahmet ile Suriye’deki Ahmed’in tek kişi olduğunu gösteren fotoğraf, evlilik, eski pasaport, doğum, göç, ikamet, tanık ve arşiv bağlantıları.
    3. Vatandaşlık zaman çizelgesi: 1972’de ikinci vatandaşlığı kazanmasının dönemin Türk vatandaşlık mevzuatı altında sonuçları; herhangi bir çıkma, kaybettirme veya ıskat kararı bulunup bulunmadığı; her bir çocuğun doğduğu tarihte Ahmet’in Türk vatandaşı olup olmadığı.
    4. Hukuki babalık: Suriye evliliğinin geçerliliği ve evlilik tarihleri, doğum kayıtları, aksi yönde hukuki baba kaydı ve gerektiğinde babalık/soybağı davası.
    5. Genetik halka: Ahmet ölmüşse hayatta olan kardeşler, önceki evlilikten çocuklar, bilinen torunlar ve varsa daha önce adli makamlarca alınmış DNA profilleri.
    6. Vatandaşlık ve tescil: 5901 sayılı Kanun m. 6-7 ve ilgili mevzuat kapsamında doğumla vatandaşlık değerlendirmesi; on sekiz yaşından sonra bildirim için Bakanlık incelemesi; gerekli idari itiraz ve dava yolları.

    Sonuç ihtimalleri farklıdır: Ahmet çocukların doğum tarihinde Türk vatandaşıysa ve geçerli soybağı kurulabiliyorsa doğumla vatandaşlık iddiası güçlenir. Ahmet o tarihten önce Türk vatandaşlığını hukuken kaybetmişse, biyolojik bağ tek başına çocuklara Türk vatandaşlığı sağlamaz. Ayrıca çocuğun kendi doğumu ve sonraki kuşakların doğumları ayrı ayrı incelenir.

    Ahmet örneğinde kritik tarih tablosu

    Tarih Delil Hukuki soru
    1935 Türk aile kütüğü Ahmet’in asli vatandaşlık statüsü nedir?
    1958 Sınır, ikamet, göç ve arşiv kayıtları İki ülkedeki kişinin aynı kişi olduğu ispatlanabilir mi?
    1972 Suriye vatandaşlığı kazanma belgesi; Türk vatandaşlık işlem dosyası O tarihte yürürlükteki hukuka göre kayıp kararı var mı?
    1976-1984 Evlilik ve üç doğum kaydı Her çocuğun doğduğu anda babanın vatandaşlığı ve hukuki soybağı nedir?
    2008 Ölüm kaydı, veraset ve akrabalık belgeleri Doğrudan DNA yerine hangi yakınlar incelenebilir?
    2026 Güncel nüfus/vatandaşlık başvuru dosyası Yargılama mı, idari tescil mi, her ikisi mi gerekir?

    4. 1928, 1964, 2009: Tarihsel Türk vatandaşlığı mevzuatı neden incelenmeli?

    On yıllar öncesine uzanan olaylarda güncel 5901 sayılı Kanunu geçmişe otomatik uygulamak hatalıdır. 1312 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu, mülga 403 sayılı Kanun ve 12 Haziran 2009’da yürürlüğe giren 5901 sayılı Kanun, olayın gerçekleştiği tarih bakımından ayrı değerlendirilmelidir. Özellikle ikinci vatandaşlığın kazanılma tarihi, dönemin izin rejimi, çıkma/kaybettirme kararları ve bunların hukuki etkisi belgelendirilmelidir.

    Bugün Dışişleri Bakanlığı konsolosluk açıklaması, başka bir devlet vatandaşlığını kazanmanın güncel 5901 sayılı rejimde tek başına Türk vatandaşlığının kaybına yol açmadığını belirtir; fakat eski kanun döneminde gerçekleşmiş bir olayın sonucu buradan geriye dönük çıkarılamaz. 5901 sayılı Kanun m. 43’te mülga kanunlara göre vatandaşlığını kaybetmiş veya ıskat edilmiş bazı kişiler için yeniden kazanım düzenlemesi bulunması da tarihsel sorgulamanın önemini gösterir.

    Avukatlık incelemesinde yalnızca kişinin bugün MERNİS’te görünüp görünmediğine değil; dayanak kütüklere, arşiv fişlerine, vatandaşlıktan çıkma/kaybettirme kararına, kararın tarihine ve çocuğun doğumuyla zaman ilişkisine bakılmalıdır.

    5. Yabancılık unsuru: Suriye, Irak, Almanya ve diğer ülke bağlantılı soybağı uyuşmazlıklarında MÖHUK

    5718 sayılı MÖHUK m. 16 soybağının kurulmasında basamaklı bağlama kuralı öngörür: çocuğun doğum anındaki milli hukuku; bununla kurulamıyorsa mutad mesken hukuku; ardından ana veya babanın çocuğun doğduğu andaki milli hukuku, müşterek mutad mesken hukuku ve son olarak doğum yeri hukuku sırasıyla değerlendirilir. Soybağının iptali de kurulduğu hukuka tabidir. Soybağının hükümleri için m. 17 ayrıca önem taşır.

    Çifte vatandaşlık ve birden çok bağlantı olduğunda MÖHUK m. 4’teki vatandaşlık bağlama kuralları, yabancı hukukun içeriğinin tespiti bakımından m. 2 ve kamu düzeni bakımından m. 5 ayrıca gündeme gelebilir. Usul hukukunda Türk mahkemesinin yetkisi, yabancı belgenin ispat gücü ve yurtdışındaki kararın Türkiye’deki etkisi ayrı sorunlardır.

    Örnek: Türk vatandaşı anne ile Suriye vatandaşı babadan Suriye’de evlilik dışı doğan çocukta, anneliğin doğumla kurulması, annenin Türk vatandaşlığı ve doğum kaydı birbirinden ayrılır. Türk vatandaşı baba ile yabancı anneden evlilik dışı doğan çocukta ise babayla soybağının geçerli yoldan kurulması, Türk vatandaşlığı incelemesinin belirleyici basamağıdır (5901 m. 7/3).

    6. Uygulamada karşılaşılan 12 somut olay ve farklı dava stratejileri

    Örnek B — Türk vatandaşı anne Suriye’de vefat etmiş, çocuk Türkiye’de hiç kayıtlı değil

    Anne Türkiye nüfusuna kayıtlıdır ancak Suriye’de farklı isimle yaşamıştır. Çocuğun yalnız Suriye doğum belgesi vardır. Önce annenin iki kimliğinin aynı kişiye ait olduğu ve doğum ilişkisi ispatlanır; gerekirse yakın akrabalardan veya önceki dosyadan genetik karşılaştırma talep edilir. Sonra uygun kayıt düzeltme, tescil ve vatandaşlık işlemleri yürütülür. Bir kişinin hayatta olmaması, davanın kendiliğinden imkansızlaşması demek değildir.

    Örnek C — Baba Türk, anne Suriyeli, evlilik yok

    Baba çocuğu tanımamış, çocuk yabancı anne kaydında görünmektedir. Tanıma imkanı yoksa veya çekişme varsa TMK m. 301 vd. kapsamında babalık davası gündeme gelebilir. DNA incelemesi, babanın veya ölmüşse mirasçılarının durumu, yabancılık unsuru ve 5901 m. 7/3 birlikte değerlendirilir.

    Örnek D — Çocuğun kayıtlı hukuki babası başka kişi

    Anne doğum sırasında başka erkekle evlidir ve çocuk evlilik içi babalık karinesiyle kocaya bağlanmıştır. Biyolojik baba olduğunu söyleyen kişinin doğrudan babalık davası açması mevcut hukuki bağı kendiliğinden kaldırmaz. Önce soybağının reddi yolunun kim tarafından, hangi süre içinde ve hangi hukuk uyarınca kullanılabileceği incelenir.

    Örnek E — Aynı anne için iki farklı ad ve iki farklı doğum tarihi

    Türk nüfusunda ‘Fatma’, yabancı kayıtta ‘Fatima’ yazmakta; doğum yılları arasında fark bulunmaktadır. İsim benzerliği yeterli değildir. Anne-baba adları, kardeşler, eski fotoğraflar, evlilik ve doğum silsilesi, tanık anlatımları ile kimlik aynılığı kurulmalıdır. Her tarih farkının sahtecilik anlamına gelmediği, fakat farkın açıklanması gerektiği unutulmamalıdır.

    Örnek F — Baba ölmüş, mezar yeri bilinmiyor

    Birincil DNA numunesi alınamıyorsa çocuk, kardeş, hala/amca ve diğer uygun yakınlar arasında adli genetik akrabalık incelemesi düşünülebilir. Önceki adli dosyalardaki profil ve örnekler araştırılır. Mezar açılması ise otomatik ilk seçenek değildir; zorunluluk, ölçülülük, izinler ve daha az müdahaleci seçenekler değerlendirilir.

    Örnek G — Birden fazla kardeş aynı anne/baba üzerinden hak iddia ediyor

    Beş kardeşin aynı Türk vatandaşı anneye bağlı olduğunu ileri sürdüğü uyuşmazlıkta, usul şartları uygunsa ihtiyari dava arkadaşlığı ve ortak delil incelemesi masraf ve zaman açısından değerlendirilebilir. Ancak her kardeşin kimliği, doğumu ve nesep bağı kendi delilleriyle sınanır; tek kişiye ilişkin karar otomatik olarak diğerlerinin hukuki durumunu kurmaz.

    Örnek H — Daha önce aynı aileden bir çocuk kazanmış, diğerleri yeni dava açacak

    İlk dosyada mahkeme Adli Tıp Kurumundan anne ile çocuk arasında DNA incelemesi yaptırmış olabilir. Yeni çocukların başvurusunda ilk raporun, uygun ise saklanan profilin ve numunenin celbi istenir. İlk hükmün tarafları, kesinleşme kapsamı, bilimsel yöntem ve yeni karşılaştırmaya elverişlilik ayrı denetlenir.

    Örnek I — Türk vatandaşı anne cezaevinde veya yurt dışında

    Anne mahkemeye fiilen gelemiyorsa resmi kurumlar arası yazışma, istinabe veya uygun adli örnekleme organizasyonu talep edilebilir. Örnekleme kimliği doğrulanan kişiden, yetkili prosedürle ve tutanakla yapılmalıdır. Özel laboratuvardan gönderilen imzasız sonuç tek başına nihai ispat sayılmamalıdır.

    Örnek J — Yabancı doğum belgesinde baba yazıyor, Türkiye nüfusunda yok

    Yabancı belgenin şeklen geçerliliği, evlilik veya tanımanın sonuçları, uygulanacak yabancı hukuk ve Türk nüfus mevzuatı incelenir. Belgenin bulunması önemli bir başlangıçtır; fakat her durumda Türkiye’de otomatik tescil ya da tartışmasız vatandaşlık hakkı sağlamaz.

    Örnek K — Çocuk yetişkin ve ilk kez 40 yaşında başvuruyor

    Yaşın ilerlemesi bütün soybağı bağlantılı talepleri ortadan kaldırmaz. Nüfus kayıt düzeltme, babalık ve soybağının reddi davalarının süre rejimleri birbirinden farklıdır. Özellikle çocuğun babalık davası için AYM iptalinin etkisi ile nüfus kayıt düzeltmenin süreye tabi olmaması dikkatle ayrılır. Yurt dışından 18 yaş sonrası doğum bildirimi ayrıca idari inceleme gerektirir.

    Örnek L — Babadan miras kalmış, soybağı henüz ispatlanmamış

    Soybağı sorunu mirasçılık belgesi, tereke paylaşımı, tapu kaydı ve miras davalarına doğrudan yansıyabilir. Bekletici mesele, dava ihbarı, geçici hukuki koruma ve hak kaybı riskleri dosyaya göre değerlendirilmeli; sadece vatandaşlık sürecine odaklanılmamalıdır.

    Örnek M — Torun, dedesinin Türk vatandaşlığı üzerinden hak iddia ediyor

    Dedeyle genetik akrabalık tek başına yeterli değildir. Dede-ebeveyn ve ebeveyn-torun halkalarının her birinde doğum, hukuki soybağı ve ilgili tarihte Türk vatandaşlığı ayrı ayrı tespit edilmelidir. Bir halkadaki vatandaşlık kaybı veya geçerli soybağının kurulamaması sonraki kuşağı etkileyebilir.

    7. DNA delili: Güçlü bilimsel araç, fakat tek başına bütün hukuki soruların cevabı değil

    Adli DNA incelemelerinde genetik profillerin karşılaştırılması, uygun kişilerin biyolojik akrabalık ihtimalini değerlendirmede çok güçlü bir araçtır. Bununla birlikte raporun kimden, ne zaman, nerede, hangi talimatla, hangi mühür ve kayıt altında örnek alındığını ortaya koyması gerekir. Yüksek bir istatistiksel akrabalık olasılığı, kimlik aynılığı, geçerli evlilik, uygulanacak hukuk ve vatandaşlık şartlarını tek başına çözmez.

    TMK m. 284 hakim tarafından maddi olguların resen araştırılmasını ve delillerin serbestçe değerlendirilmesini öngörür. 6100 sayılı HMK m. 292, uyuşmazlığın çözümü için zorunlu, bilimsel verilere uygun ve sağlık açısından tehlikesiz olması şartıyla kan veya doku örneği alınmasına katlanma yükümlülüğünü düzenler. Haklı neden olmaksızın kaçınmada mahkeme zorla inceleme kararı verebilir; yöntem ve şartlar yargısal denetime tabidir.

    Yargıtay’ın 11.05.2023 tarihli kararında, tarafın sunduğu DNA raporuyla yetinilmesi ve mahkeme eliyle gereken adli incelemenin yapılmaması eksik araştırma sayılarak bozma sebebi yapılmıştır. Dolayısıyla ‘internetten yaptırılmış bir test yüzde 99,9 çıktı’ iddiası ile mahkeme eliyle denetlenebilir adli DNA raporunun ispat ağırlığı aynı değildir.

    Adli genetik raporunda özellikle ne aranmalı?

    • Numune verenin kimliğinin güvenilir doğrulanması ve örnek alma tutanağı.
    • Örnek tipi, barkod, mühür, teslim-tesellüm ve laboratuvar kabul bilgileri.
    • Kontaminasyon önlemleri, yeterli genetik belirteç ve bilimsel yöntem.
    • Karşılaştırılan kişilerin doğru akrabalık hipotezleriyle modellenmesi.
    • Raporun olasılık dilinin doğru anlaşılması; ‘akrabalık lehine güçlü bulgu’ ile ‘hukuki babalık kesinleşti’ ayrımı.
    • Gerektiğinde ek rapor, yeni örnekleme veya farklı uzmanlık değerlendirmesi.

    8. Önceki mahkeme dosyasındaki DNA zincir örnekleri ve profilleri yeni davada yeniden kullanılabilir mi?

    Evet, araştırılabilir ve mahkemeden yeniden değerlendirme istenebilir; ancak otomatik kullanım hakkı veya her numunenin halen saklandığı yönünde genel bir karine yoktur. Uygulamada ‘DNA zincir örneği’ ifadesi iki ayrı kavram için kullanılmaktadır: (i) genetik yakınlık ilişkisindeki birden fazla kişiden oluşan akrabalık zinciri; (ii) numunenin alınmasından laboratuvara ulaşmasına kadar kesintisiz delil muhafaza/teslim zinciri (chain of custody). Her iki zincir de ispat bakımından önemlidir.

    8.1. Üç farklı materyal birbirine karıştırılmamalıdır

    1. Önceki DNA raporu: Tamamlanmış bilimsel değerlendirmenin yazılı belgesi. Yeni uyuşmazlığın taraflarını ve hipotezini karşılamayabilir.
    2. Önceki DNA profili / elektronik genetik veri: Gerekli teknik yeterliliği, doğrulanabilir kimlik ve erişim izni varsa yeni kişilerle karşılaştırılabilir; her profil her analiz için yeterli olmayabilir.
    3. Fiziksel biyolojik numune veya izolat: Gerçekten muhafaza ediliyorsa, örneğin bütünlüğü ve saklama şartları uygunsa ilgili kurumun teknik değerlendirmesiyle yeniden inceleme konusu olabilir. Rapor bulunması fiziksel numunenin de bulunduğunu kanıtlamaz.

    8.2. Avukatın ön araştırma ve talep sırası

    1. Eski mahkeme dosyası, kesinleşme şerhi ve Adli Tıp Kurumu raporu tespit edilir.
    2. Eski dosyada örnek veren her kişinin kimliği, örnek tarihi, raporun iş/inceleme numarası ve test kapsamı belirlenir.
    3. Yeni mahkemeden önceki dosyanın ilgili onaylı suretlerinin, raporun ve örnek alma tutanaklarının celbi talep edilir.
    4. İlgili kurumdan fiziksel numune, DNA izolatı veya profilin halen muhafaza edilip edilmediği, teknik olarak yeni kıyaslamaya elverişli olup olmadığı ve hukuken hangi şartlarda kullanılabileceği sorulur.
    5. Gerekirse yeni davacılardan resmi usulle örnek alınır; önceki profil ve yeni profiller tek bir adli genetik incelemede değerlendirtilir.
    6. İtirazlara açık, denetlenebilir, gerekçeli rapor alınır. Gizlilik ve genetik verilerin korunması koşulları gözetilir.

    Uygulamadan anonimleştirilmiş örnek — İlk çocuk hakkında kesinleşen dosya, sonradan başvuran kardeşler

    Bir aile dosyasında, Türk vatandaşı annenin kimliği ile yurt dışındaki kimliğinin aynı kişiye ait olduğu daha önce mahkeme hükmüyle belirlenmiş; bir çocuk yönünden adli genetik inceleme yapılmıştı. Daha sonra aynı anneye bağlı olduklarını ileri süren diğer çocukların yargılamasında, önceki raporun ve uygun ise adli makam bünyesinde muhafaza edilen genetik profilin celbi, yeni çocuklardan alınacak örneklerle yeniden karşılaştırılması yönünde talep kurgulandı. Buradaki kritik nokta ilk dosyanın sonucunun kardeşlere doğrudan uygulanması değil, mevcut delilin yeni davada usulüne uygun olarak değerlendirilmesinin sağlanmasıdır.

    Kişisel verilerin korunması: DNA verisi özel nitelikli kişisel veridir (6698 sayılı KVKK m. 6). Dava bakımından gerekli olması, her dosyanın bütün genetik verilerine sınırsız erişim vermez. Mahkeme kararı, amaçla sınırlılık, ölçülülük, veri güvenliği ve ilgililerin usuli hakları gözetilmelidir. KVKK rehberi.

    9. Ölen ebeveyn, ikiz kardeşin DNA’sı ve dolaylı akrabalık analizi

    Ebeveyn vefat etmişse DNA incelemesi bütünüyle olanaksız değildir. Anne-babanın biyolojik kardeşleri, diğer çocukları veya uygun derecedeki yakınları üzerinden dolaylı akrabalık analizi yapılabilir. Ancak amca-hala-teyze-dayı veya kuzenle paylaşılan genetik göstergelerin yorumlanması, doğrudan anne-çocuk karşılaştırmasına göre farklı istatistiksel modeller gerektirir.

    Uygulamadan anonimleştirilmiş örnek — Vefat eden annenin ikiz kardeşine ait eski numune

    Başka bir yargılamada, Türkiye nüfusuna kayıtlı olduğu halde Suriye’de vefat etmiş bir annenin kendisinden örnek alınamaması sorunu yaşanmıştı. Annenin ikiz kız kardeşinden yıllar önce ayrı bir adli dosyada örnek alınmış olması, alternatif delil arayışında kritik bir iz oluşturdu. Eski adli genetik kayıtların varlığı ve karşılaştırmaya elverişliliği araştırılarak diğer nüfus ve kimlik delilleriyle birlikte ele alınabilir.

    Bilimsel sınır: İkizlerin tek yumurta mı çift yumurta mı olduğu belirleyicidir. Tek yumurta ikizlerinin klasik DNA profilleri büyük ölçüde ayırt edilemeyebilir; bu yüzden elde edilen eşleşme her durumda ‘çocuğu doğuran kadın kesinlikle bu ikizdir’ sonucunu vermez. Böyle dosyalarda nüfus, doğum, evlilik, ölüm ve kimlik zinciri özellikle önem kazanır.

    Mezar açılması veya ölüm sonrası biyolojik materyal temini, başka yöntemlerle sonuç alınamadığı durumlarda ve ilgili usuli/teknik şartlar çerçevesinde değerlendirilmesi gereken daha müdahaleci işlemlerdir. Her davada zorunlu veya garanti sonuç veren yöntem değildir.

    10. Delil haritası: Soybağı davasının kaderini çoğu zaman hangi evraklar belirler?

    Delil grubu Örnek belgeler İspat işlevi
    Türkiye nüfus arşivi Vukuatlı nüfus kayıtları, aile kütüğü, eski kütük sureti, nüfus olay belgeleri Türk kök kaydı ve akrabalık zinciri
    Vatandaşlık işlem dosyası Kazanma, çıkma, kaybettirme, çok vatandaşlık, tebligat ve arşiv kararı Özellikle doğum tarihindeki vatandaşlık statüsü
    Yabancı resmi belgeler Doğum, evlilik, ölüm, aile kayıt ve nüfus belgeleri Yurt dışı aile olayları ve tarih silsilesi
    Kimlik aynılığı Eski pasaportlar, fotoğraf, kayıt defterleri, imza, seyahat ve tanık Farklı isimlerle kayıtlı iki kimliğin aynı kişiye ait olduğu
    Adli genetik Numune alma tutanağı, laboratuvar raporu, profil, saklama kayıtları Biyolojik akrabalık hipotezinin sınanması
    Önceki yargılama Kesinleşmiş hükümler, dosya ekleri, uzman raporları Önceden incelenmiş olgular ve yeniden değerlendirilebilir deliller
    Tanık ve yaşam öyküsü Aile büyükleri, komşular, göç geçmişini bilenler Belge boşluklarını ve hayatın olağan akışını açıklama
    Miras ve malvarlığı Veraset ilamı, tereke, tapu, eski tesciller Hukuki yarar, soy zinciri ve dolaylı kimlik bağlantısı

    Yabancı belgeler için olayın ülkesine ve ilgili anlaşmalara göre tasdik, konsolosluk onayı, tercüme ve belge aslı koşulları ayrıca kontrol edilir. Sadece tercüme yapılması, yabancı belgenin Türkiye’de usulüne uygun ispat gücüne sahip olduğu anlamına gelmez. Suriye kayıtları bakımından belgeyi düzenleyen makam, özgün arşiv kaynağı ve onay silsilesi özellikle araştırılmalıdır.

    11. Görevli ve yetkili mahkeme, davalılar, dava ihbarı ve hak düşürücü süreler

    11.1. Aile mahkemesi mi, asliye hukuk mahkemesi mi?

    Gerçekten soybağı kuran veya mevcut soybağını ortadan kaldıran TMK kaynaklı davalarda kural olarak aile mahkemesi görevlidir (4787 sayılı Kanun m. 4). Gerçeğe aykırı nüfus kaydının düzeltilmesi ise kural olarak asliye hukuk mahkemesinin görevi kapsamındadır (5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu m. 36). Dilekçenin başlığı tek başına belirleyici değildir; iddia edilen olay ve talep edilen hukuki sonuç önemlidir. TMK m. 283 soybağına ilişkin davalarda dava veya doğum sırasındaki taraf yerleşim yerine ilişkin özel yetki kuralı içerir; nüfus düzeltmede 5490 m. 36’nın düzenlemesi ayrıca dikkate alınır.

    11.2. Kime karşı dava açılır?

    Babalık davası, TMK m. 301 uyarınca babaya; baba ölmüşse mirasçılarına karşı açılır. Cumhuriyet savcısına ve Hazineye ihbar gibi özel usuli yükümlülükler söz konusudur. Nüfus kayıt düzeltmelerinde nüfus idaresinin katılımı ve ilgili diğer kişilerin taraf sıfatı ayrı belirlenir. Birden fazla kardeşin başvurusu bakımından HMK m. 57 ve devamındaki dava arkadaşlığı koşulları ayrıca değerlendirilir.

    11.3. Her dava süresiz değildir

    Babalık davasında annenin dava hakkı TMK m. 303 uyarınca kural olarak doğumdan başlayan bir yıllık süreyle sınırlıdır; istisnalar kanundadır. Çocuğun babalık davasına ilişkin süre kuralı Anayasa Mahkemesinin 27.10.2011 tarihli, E. 2010/71, K. 2011/143 sayılı iptal kararı sonrasında farklıdır; Yargıtay, çocuk yönünden sınırlayıcı süre bulunmadığını belirtmektedir. Yargıtay’ın ilgili değerlendirmesi.

    Soybağının reddinde TMK m. 289 ve 291’deki kişiler ve hak düşürücü süreler ayrıca incelenmelidir. Üstelik 7531 sayılı Kanun’un 2024 yılında TMK m. 286’daki dava açabilecek kişilere ilişkin düzenlemeyi değiştirdiği unutulmamalıdır. Buna karşılık baştan yanlış oluşturulmuş nüfus kayıtlarının düzeltilmesi davasının, sırf nüfus düzeltme niteliği nedeniyle hak düşürücü süreye bağlanmadığına ilişkin yerleşik içtihat vardır. ‘Soybağı davasında süre yoktur’ veya ‘hepsinde bir yıl vardır’ demek aynı ölçüde yanlıştır.

    12. Dava stratejisi: Doğru sırayla delil toplamak, masrafı yönetmek ve hukuki yararı korumak

    Özellikle ülke dışı aile bağlantısı olan dosyalarda başarılı strateji, aceleyle bütün akrabalardan DNA almak değil, hangi olgunun hangi delille ispatlanacağını netleştirmektir. Önerilen sıra somut olayın niteliğine göre uyarlanır: (1) hukuki statü ve Türk nüfus kök kaydı, (2) yabancı belgelerin doğrulanması, (3) kimlik aynılığı ve aile zinciri, (4) önceki davaların celbi, (5) uygun adli genetik inceleme, (6) esas dava/tescil ve gerekirse vatandaşlık idaresi nezdindeki işlemler.

    12.1. Önceki dosya ve DNA materyali için örnek delil talebi

    Davacıların iddia ettikleri soybağı ilişkisinin aydınlatılması amacıyla, ilgili önceki yargılama dosyasının ve kesinleşmiş hükmün celbine; bu dosyada alınan Adli Tıp Kurumu raporu ile numune alma ve teslim-tesellüm tutanaklarının getirtilmesine; ilgili kurumdan biyolojik materyalin, DNA izolatının veya genetik profilin halen saklanıp saklanmadığının, yeni karşılaştırmaya teknik olarak elverişli olup olmadığının ve kullanılabilme şartlarının sorulmasına; elverişli bulunması halinde yeni dosyada mahkeme gözetiminde alınacak örneklerle bilimsel olarak karşılaştırılmasına; mümkün değilse alternatif akrabalık inceleme yöntemlerinin bildirilmesine karar verilmesi talep olunur.

    12.2. Türk-Suriye kimlik aynılığı ve arşiv araştırması için örnek talep

    Türkiye Cumhuriyeti nüfus kayıtlarında [adı-soyadı] olarak yer alan kişinin, Suriye resmi kayıtlarında [diğer kimlik bilgileri] şeklinde kayıtlı kişi ile aynı kişi olduğunun araştırılabilmesi amacıyla tarihsel aile kütüklerinin, vatandaşlık işlem dosyasının, önceki pasaport ve göç kayıtlarının celbine; usulüne uygun tasdik edilmiş yabancı doğum, evlilik ve ölüm belgelerinin tercümeleriyle birlikte değerlendirilmesine; arşiv kayıtları arasındaki ad, soyad ve doğum tarihi farklılıklarının gerekçeli biçimde karşılaştırılmasına karar verilmesi talep olunur.

    Bu talepler birer örnek anlatımdır. İlgili dosyada kimlerin taraf olduğu, hangi belgeye erişim hakkının bulunduğu, talebin usulen hangi aşamada yapılacağı ve kişisel veri sınırları ayrıca belirlenmelidir.

    12.3. Masraf muhtırası ve delil avansı

    Adli genetik inceleme, yabancı makam yazışması, tercüme veya bilirkişi giderleri için mahkemece avans yatırılması istenebilir. Muhtıranın içeriği, dayanağı, tebliği ve süresi titizlikle izlenmelidir. Delil avansı ile gider avansının sonuçları aynı değildir; HMK m. 114, 115, 120 ve 324 çerçevesinde değerlendirme yapılır. Süre kaçırılması, bir delilin toplanamamasına veya usuli risklere neden olabilir. Adli yardım koşulları varsa HMK m. 334 vd. uyarınca başvuru düşünülebilir.

    13. Mahkeme kararından sonra: Türk vatandaşlığı, nüfus kaydı, miras ve kimlik işlemleri

    5901 sayılı Kanun m. 6 ve 7, doğumla Türk vatandaşlığının soybağı veya doğum yeri esasına göre kazanılmasını düzenler. Bir Türk vatandaşı ana veya babaya doğum anında hukuken bağlı olmak, değerlendirmede esastır. Türk vatandaşı babadan ve yabancı anneden evlilik dışında doğan çocuk yönünden soybağı kurulmasını sağlayan usulün tamamlanması ayrıca aranır.

    18 yaşından sonra ilk bildirim: Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik m. 8-10 ile Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün açıklamaları, yurt dışında doğup on sekiz yaşını tamamladığı halde tescil edilmemiş kişinin Türk ebeveyne dayanarak aile kütüğüne kaydının Bakanlığın inceleme ve tespitine bağlı olduğunu ortaya koyar. Bu, yetişkin kişinin sırf geciktiği için otomatik olarak hak kaybettiği ya da yalnız DNA raporuyla hemen kimlik aldığı anlamına gelmez.

    Kesinleşmiş aile/nüfus kararı ile idarenin vatandaşlık tespiti ve tescil işlemleri birbirini takip eden fakat hukuken ayrı basamaklardır. Yurt dışındaki belgelerin kabulü, nüfus müdürlüğü işlemleri ve gerektiğinde idari yargı yolu ayrıca planlanır. Mirasçılık, nafaka, velayet, soyadı ve aile kütüğü gibi sonuçlar da ilgili mevzuata göre değerlendirilir. Kişinin Türk vatandaşlığına sahip olduğunun kabulü halinde askerlik ve diğer kamu hukuku yükümlülükleri de ayrıca incelenebilir.

    14. Mevzuat, doğrulanmış kararlar ve ileri okumalar

    Aşağıdaki bağlantılar araştırmanın temelini oluşturan kanun, idari açıklama ve karar metinleridir. Kararların her biri farklı maddi olaylara ilişkin olduğundan, bir karardaki sonuç başka uyuşmazlığa doğrudan taşınamaz.

    1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 282-304: Soybağının kurulması, reddi, tanıma ve babalık hükümleri. Adalet Bakanlığı mevzuat sistemi.
    2. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, m. 292: Soybağı tespiti için inceleme. Madde metni.
    3. 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu, m. 35-36: Nüfus kayıt düzeltme ve nüfus davaları. Madde 36.
    4. 5718 sayılı MÖHUK, m. 2, 4, 5, 16 ve 17: Yabancılık unsurlu soybağı. Kanun metni.
    5. 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu, m. 6, 7, 23 vd., 43-44: Doğumla kazanım, vatandaşlık kaybı ve çok vatandaşlık. Adalet Bakanlığı mevzuat sistemi.
    6. Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik, m. 7-10: Doğumla kazanım ve 18 yaş sonrası başvurular. Yönetmelik.
    7. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 02.12.2025, E. 2025/4364, K. 2025/10511: Nüfus kaydının düzeltilmesi ile soybağının reddinin ayrımı. Karar.
    8. Yargıtay, 11.05.2023 tarihli karar: Sadece tarafça sunulan DNA raporuyla yetinilmesi, eksik adli inceleme sorunu. Resmi içtihat kaydı.
    9. Yargıtay, babalık davası ve TMK m. 303 değerlendirmesi: Çocuğun dava açma süresi, ihbar ve taraflar. Resmi içtihat kaydı.
    10. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu yaklaşımı: Soybağı davası / nüfus kayıt düzeltme ayrımının açıklanması. Resmi içtihat kaydı.
    11. Anayasa Mahkemesi, 23.01.2024, E. 2023/135, K. 2024/18: Baba olduğunu iddia eden kişinin soybağının reddi davasına erişimi. AYM açıklaması.
    12. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü: Soybağı ile Türk vatandaşlığı, 18 yaş sonrası doğum bildirimi. Resmi açıklama.
    13. T.C. Dışişleri Bakanlığı: Çok vatandaşlık ve yabancı vatandaşlık bildirimi. Konsolosluk bilgi sayfası.
    14. Kişisel Verileri Koruma Kurumu: Genetik verilerin özel nitelikli veri olması. Rehber.

    15. Soybağı ve DNA davaları hakkında sık sorulan sorular

    1) DNA testi tek başına Türk vatandaşlığı sağlar mı?

    Hayır. DNA biyolojik ilişkiye dair delildir. Doğum tarihindeki ebeveyn vatandaşlığı, geçerli hukuki soybağı, kimlik aynılığı ve idari tescil şartları ayrıca incelenir.

    2) Türk vatandaşı anne Suriye’de ölmüşse çocuk dava açabilir mi?

    Somut statüye uygun dava veya başvuru yapılabilir. Ölüm, eski nüfus kayıtlarının, başka akrabaların ve uygun adli genetik profillerin araştırılmasına engel değildir.

    3) Suriye vatandaşlığı kazanan Türk baba Türk vatandaşlığını kaybetmiş sayılır mı?

    Otomatik ve tarihten bağımsız cevap verilemez. Kazanımın tarihi, o dönemde yürürlükteki kanun ve olası vatandaşlık kaybı kararları araştırılmalıdır.

    4) 40-50 yaşında olan çocuk ilk kez babalık davası açabilir mi?

    Çocuğun babalık davasındaki süre rejimi, annenin dava hakkından farklıdır. Ancak kayıtlı başka baba, yabancı hukuk, daha önceki kararlar ve talepler yönünden ayrı engeller bulunabilir.

    5) Eski davadaki DNA raporu yeni kardeşler için kullanılabilir mi?

    Mahkemeden raporun celbi ve değerlendirilmesi istenebilir. Aynı rapor her yeni kişi için yeterli değildir; mevcut genetik profil ve yeni numunelerle ek karşılaştırma gerekebilir.

    6) Eski Adli Tıp DNA numunesi kesin olarak saklanır mı?

    Hayır. Fiziksel örneğin, izolatın veya profilin güncel mevcudiyeti ve muhafaza şartları ilgili kurumdan resmi olarak sorulmalıdır.

    7) Ölen babanın mezarı mutlaka açılır mı?

    Hayır. Önce daha az müdahaleci belge ve yakın akraba inceleme yöntemleri değerlendirilebilir; mezar açılması somut dosyanın gereğine bağlıdır.

    8) Babalık davası hangi mahkemede açılır?

    Kural olarak aile mahkemesinde. Nüfus kaydının düzeltilmesi ise kural olarak asliye hukuk mahkemesinde görülür; talebin hukuki niteliği belirleyicidir.

    9) Yurt dışında doğan çocuk 18 yaşından sonra Türk nüfusuna kaydedilebilir mi?

    Evet, şartlar varsa mümkündür; Bakanlık incelemesi ve gerekli bilgi-belgeler aranır. Her yetişkin başvurusu otomatik kabul edilmez.

    10) Bir kardeşin mahkeme kazanması diğer kardeşleri de otomatik Türk vatandaşı yapar mı?

    Hayır. Önceki karar güçlü bir delil ve araştırma başlangıcı olabilir; diğer kardeşlerin hukuki soybağı ve vatandaşlık koşulları ayrıca ispatlanır.

    11) Özel laboratuvar DNA testi mahkemede geçerli olur mu?

    Dosyaya sunulabilir; fakat kimlik doğrulama, örnek zinciri ve bilimsel usul tartışılabilir. Mahkeme eliyle adli inceleme yapılması gerekebilir.

    12) Yabancı doğum belgesinin tercümesi yeterli mi?

    Her zaman değil. Belgenin türüne, ülkeye ve anlaşmalara göre ayrıca tasdik, doğrulama ve resmi kaynak incelemesi gerekebilir.

    16. Dosya açılmadan önce avukatın kontrol listesi

    • Mevcut hukuki anne-baba kaydı ve olası önceki soybağı kesin hükmü kontrol edildi mi?
    • Doğum, evlilik, ölüm ve vatandaşlık tarihlerinden kronoloji hazırlandı mı?
    • Eski Türk nüfus kütüğü ve vatandaşlık işlem dosyası araştırıldı mı?
    • Yabancı kimlik ve Türkiye kaydı arasındaki farklılıklar tek tek açıklandı mı?
    • Her davacı açısından iddia edilen bağ ve hukuki yarar ayrıştırıldı mı?
    • Doğrudan DNA mümkün değilse dolaylı akrabalık hipotezi kuruldu mu?
    • Önceki mahkeme dosyaları, numune ve profil kayıtları araştırıldı mı?
    • Görevli mahkeme, doğru davalılar, ihbarlar ve süreler kontrol edildi mi?
    • Yabancı evrakların tasdik-tercüme zinciri ve delil avansı planlandı mı?
    • Karardan sonra nüfus/vatandaşlık işlemleri için ayrı yol haritası hazırlandı mı?

    17. Hukuki değerlendirme ve iletişim

    TD Hukuk ve Danışmanlık olarak soybağının tespiti, babalık, nüfus kaydının düzeltilmesi, Türk vatandaşlığının soybağıyla kazanılması, yabancılık unsurlu aile hukuku ve sınır ötesi delil temini konularında, hukuki statü ile delil planlamasını birlikte değerlendiriyoruz. Her dosyada önce uygulanacak dava ve idari başvuru türü belirlenmeli; ardından uygun arşiv ve adli genetik delilleri toplanmalıdır.

    Av. Murat Can Dolğun
    TD Hukuk ve Danışmanlık (TD Law Firm)
    Dünya Ticaret Merkezi, A2 Blok, Kat: 5, No: 206, Bakırköy / İstanbul
    Telefon: +90 212 299 44 22
    Görüşmeler randevu ile gerçekleştirilmektedir.

    Hukuki bilgilendirme ve sorumluluk reddi (Disclaimer)

    Bu makale, 28 Ekim 2026 itibarıyla genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; avukatlık danışmanlığı, hukuki mütalaa, dava sonucu taahhüdü veya somut olaya ilişkin temsil teklifi niteliğinde değildir. Mevzuat, yargı içtihatları, delil uygulamaları ve idari usuller değişebilir. Yazıdaki Ahmet ve diğer örnek olaylar kurgusaldır; mesleki uygulamadan esinlenen bölüm ve olaylar müvekkil mahremiyetini korumak amacıyla anonimleştirilmiş ve öğretici biçimde yeniden düzenlenmiştir. DNA raporlarının kullanımı, örneklerin muhafazası, vatandaşlığın ispatı, taraf sıfatı, süreler ve yetkili mahkeme her somut dosyada farklı değerlendirilebilir. Resmi işlem veya dava açılmadan önce belgelerin bir avukat tarafından incelenmesi önerilir.

  • Turkish Citizenship by Investment 2026 | Requirements & Risks

    Turkish Citizenship by Investment 2026 | Requirements & Risks

    DOLĞUN AKADEMİ | TURKISH CITIZENSHIP LAW | 2026

    Turkish Citizenship by Investment in 2026: Requirements, Legal Safeguards, Property Investments and Citizenship Revocation Risks

    Author: Attorney Murat Can Dolğun – Istanbul Bar Association

    Publication: TD Law Firm & Legal Consultancy – Dolğun Akademi

    Original Publication: October 22, 2026

    Legal Fields: Turkish Citizenship Law, Immigration Law, Administrative Law, Real Estate Law, Banking and Financial Regulations, Foreign Investment Law and Private International Law.

    Abstract

    Turkish citizenship through investment remains legally available in 2026. Nevertheless, criminal investigations and administrative reviews conducted during 2025 and 2026 concerning previously approved citizenship applications have raised important legal questions for prospective foreign investors.

    Can a foreign investor still acquire Turkish citizenship by purchasing real estate worth USD 400,000? Is depositing USD 500,000 in a Turkish bank sufficient? Does an investment certificate of conformity guarantee naturalisation? What happens if a property appraisal report is subsequently found to be inaccurate?

    Answering these questions requires examination of Turkish Citizenship Law No. 5901, the Regulation on the Implementation of the Turkish Citizenship Law, Land Registry Law No. 2644 and the applicable regulations and administrative instructions issued by the General Directorate of Land Registry and Cadastre.

    Citizenship by investment is not a system in which every person who makes a qualifying financial investment automatically becomes a Turkish citizen.

    The investment must satisfy the applicable statutory conditions, the competent institution must determine compliance, the application must be examined and the authorised state authority must issue a positive naturalisation decision.

    This article examines the investment alternatives available in 2026, the USD 400,000 property requirement, USD 500,000 alternative investment routes, the Property Investment Amount Determination Certificate (TTB), foreign-exchange purchase certificates, due diligence, three-year holding requirements, family members’ eligibility and the possibility of subsequent citizenship cancellation or withdrawal.

    The central argument is that legal protection should begin before the investment is made rather than only after a dispute arises.

    Independent legal verification, transparent payment arrangements, proper valuation procedures and enforceable contractual safeguards may substantially reduce the risk of future disputes.

    This research reflects the legislation and official information available as of October 22, 2026.

    I. Does Turkish Citizenship by Investment Still Exist in 2026?

    Yes. Acquisition of Turkish citizenship through qualifying investment remains legally possible in 2026.

    Article 12 of Turkish Citizenship Law No. 5901 and Article 20 of the Regulation on the Implementation of the Turkish Citizenship Law provide the legal framework for exceptional naturalisation based on specified investment criteria.

    The continued availability of the programme is also reflected in current information published by the Directorate General of Population and Citizenship Affairs, the General Directorate of Land Registry and Cadastre and Invest in Türkiye.

    However, administrative and criminal investigations into historical investment transactions have created some misunderstanding concerning whether the programme has been abolished.

    Two different matters must be distinguished: the continuing legal availability of citizenship through investment and retrospective investigations involving particular individuals who obtained Turkish citizenship in previous years.

    The administrative re-examination of historical appraisal reports, investigations concerning allegedly sham transactions or decisions withdrawing citizenship from particular individuals do not, by themselves, repeal the statutory mechanism for investment-based naturalisation.

    Conversely, the programme’s continued availability does not guarantee approval of every qualifying investment or citizenship application.

    Prospective investors should therefore assess the legal eligibility of the relevant property or other investment, the authenticity of payment records, applicable security requirements and the risk of subsequently discovered deficiencies.

    The correct starting point is not merely whether an investment exceeds a financial threshold, but whether the complete transaction meets the legal requirements for exceptional naturalisation.

    Official source: Invest in Türkiye – Acquiring Property and Citizenship.

    II. What Is the Legal Basis of Turkish Citizenship by Investment?

    Citizenship through investment is not an independent nationality category. It constitutes one method of exceptional acquisition of Turkish citizenship under Article 12 of Law No. 5901.

    The relevant provisions permit certain foreign nationals who satisfy statutory conditions to acquire Turkish citizenship by decision of the President, provided that there is no relevant obstacle concerning national security or public order.

    The investment requirements are principally detailed in Article 20 of the implementing Regulation.

    It is essential to understand that property developers, banks, financial intermediaries, investment consultants and private legal service providers cannot themselves grant Turkish citizenship.

    A developer may sell real estate. A bank may accept a deposit. An investment institution may execute a qualifying financial transaction. An attorney may provide legal advice and representation.

    However, the final nationality decision belongs to the competent Turkish state authority.

    Consequently, commercial expressions such as “guaranteed citizenship”, “automatic Turkish passport” or “certain approval” cannot lawfully replace the statutory citizenship decision.

    The certificate confirming that an investment satisfies the applicable financial requirements and the final naturalisation decision are separate administrative stages.

    Even where a certificate of conformity is issued, the nationality application remains subject to the relevant legal examination.

    III. How Much Must a Foreign Investor Invest to Qualify for Turkish Citizenship in 2026?

    Turkish law provides several routes to exceptional naturalisation through investment.

    Investment Category Minimum Requirement Principal Condition
    Real estate acquisition USD 400,000 Three-year non-sale undertaking
    Fixed capital investment USD 500,000 Determination by competent ministry
    Bank deposit USD 500,000 Three-year maintenance
    Government debt instruments USD 500,000 Three-year holding period
    Real estate or venture capital investment funds USD 500,000 Three-year holding period
    Private pension system USD 500,000 Three years in the designated system
    Employment creation 50 employees Official determination of employment

    Different investment categories are subject to different regulatory authorities and compliance procedures.

    For example, the Banking Regulation and Supervision Agency is relevant to the qualifying bank deposit route. The Capital Markets Board supervises the investment-fund route, while the Ministry of Industry and Technology is responsible for determining compliance with the fixed-capital investment requirement.

    For real estate investments, the applicable procedures of the General Directorate of Land Registry and Cadastre are particularly important.

    The financial figures above represent minimum qualifying investments. They do not necessarily include taxes, government charges, notarial fees, translation costs, technical assessments or professional service fees.

    Foreign-exchange conversion requirements and documentation rules also differ according to the investment mechanism.

    Therefore, compliance with the payment procedure applicable to one investment type should not automatically be assumed to establish compliance with another.

    Official source: Directorate General of Population and Citizenship Affairs – Citizenship Services FAQ.

    IV. Is Purchasing Real Estate Worth USD 400,000 Sufficient for Turkish Citizenship?

    In 2026, qualifying real estate with an accepted value of at least USD 400,000 may support an exceptional naturalisation application, subject to the statutory requirements.

    However, merely stating a price of USD 400,000 in a sale agreement does not establish compliance.

    The property must be legally eligible for acquisition by the foreign investor and suitable for the citizenship investment procedure.

    Payment documentation, valuation procedures, the official purchase instrument and the applicable land registry restrictions must also comply with the relevant rules.

    4.1. The Sale Price and Officially Recognised Investment Amount

    Consider an apartment marketed at USD 450,000.

    If the contractual price is USD 450,000 but the officially accepted investment amount reflected in the Property Investment Amount Determination Certificate is USD 360,000, the contractual price alone should not be treated as satisfying the USD 400,000 requirement.

    Likewise, a valuation establishing a figure above USD 400,000 may not suffice if the officially recognised payment documents show a lower amount.

    Under the applicable procedure, the officially declared sales price and documented payment amounts must independently satisfy the relevant threshold and be supported by the TTB.

    4.2. Legal Suitability Before Payment

    A foreign investor should therefore examine the property’s legal status and the relevant valuation process before transferring substantial funds.

    Failure to do so may create both citizenship eligibility risks and potential financial disputes with the seller.

    A transaction that is genuine in economic terms may still fail to satisfy a mandatory citizenship requirement.

    V. Which Types of Real Estate Cannot Be Used for Citizenship by Investment?

    Foreign ownership of real estate and eligibility of a particular property for investment-based citizenship are separate legal issues.

    Following the regulatory amendments effective from December 12, 2023, agricultural properties and undeveloped land without the required buildings cannot be used as qualifying property investments under the relevant citizenship mechanism.

    Current provisions emphasise independent units with condominium ownership or condominium easement rights, or other property meeting the specified building-related requirements.

    5.1. Agricultural Property and Undeveloped Land

    Purchasing a valuable undeveloped plot does not automatically create eligibility for Turkish citizenship.

    The land registry classification and the actual legal characteristics of the property are decisive.

    5.2. Restrictions Based on Previous Ownership

    Additional restrictions may arise from the property’s ownership history, the characteristics of the seller and whether the property has previously been involved in investment-based citizenship procedures.

    5.3. Foreign Ownership Restrictions

    Article 35 of Land Registry Law No. 2644 and other relevant provisions govern foreign real estate ownership and applicable limitations.

    The ability to acquire a particular property may depend on the investor’s nationality, property location and other legal restrictions.

    It would therefore be incorrect to assume that all foreign nationals may purchase every category of property anywhere in Türkiye.

    Official source: Your Key Türkiye – Citizenship Acquisition Through Real Estate.

    VI. Why Should Investors Investigate the Property’s Ownership History and the Seller?

    A proper legal examination should extend beyond obtaining the property’s current title deed.

    The history of previous transfers and the identity of former owners may be important in determining whether the property qualifies for citizenship purposes.

    Restrictions may arise where property was previously used for an exceptional citizenship investment or transferred through a transaction chain involving individuals who acquired nationality through that procedure.

    Accordingly, the fact that the current seller is a Turkish national or a Turkish company does not necessarily prove that the property is eligible.

    6.1. The Chain of Ownership

    Investors should examine relevant previous transfers, including their dates and relationships between the parties, in accordance with the applicable administrative guidance.

    Particular attention should be paid to restrictions affecting properties involved in previous citizenship transactions and changes of ownership within relevant periods.

    6.2. Encumbrances and Legal Claims

    The land registry should be examined for mortgages, attachments, injunctions, preliminary sale agreements, usufruct rights, litigation annotations and other encumbrances.

    These matters may affect the investor’s ownership rights, ability to transfer the property and economic interests.

    6.3. Corporate Sellers

    Where the seller is a company, its commercial registry records, powers of representation and authority to dispose of the property should be verified.

    The legal status of the company and the relevant transaction should be evaluated independently from marketing materials supplied by brokers or sales representatives.

    The purpose of due diligence is not only to support a future citizenship application but also to protect the investor’s property and financial rights.

    VII. How Are Property Valuation Reports and the TTB Certificate Issued in 2026?

    One of the most important issues in current property-based citizenship applications is the Property Investment Amount Determination Certificate, known in Turkish as the Taşınmaz Edinim Sureti ile Vatandaşlık Kazanımına Esas Tutar Tespit Belgesi (TTB).

    Under the relevant circulars and procedures of the General Directorate of Land Registry and Cadastre, the TTB establishes the amount that may be accepted for citizenship purposes in relation to the particular real estate transaction.

    7.1. The Electronic Valuation System

    Valuation requests for citizenship-related transactions are made through the WebTapu and TADEBİS systems.

    The TTB is prepared as part of the relevant electronic process and transmitted to the land registry system.

    A sales brochure, privately prepared price estimate or unsigned PDF supplied by the seller cannot substitute for a properly issued TTB.

    7.2. September 2026 Changes to Valuation Rules

    The amendments to Circular No. 2024/4 adopted in September 2026 are particularly important.

    Under the updated official guidance, the valuation report supporting a TTB may be prepared by a valuation company authorised by the Capital Markets Board and satisfying the applicable system requirements.

    Accordingly, valuation for citizenship purposes is not necessarily restricted to a single designated appraisal company.

    7.3. Twelve-Month Validity

    Under the official guidance applicable in October 2026, the period between issuance of the TTB and the application for the relevant citizenship-related land registry transaction must not exceed twelve months.

    Where that period has expired, the underlying valuation report may need to be renewed.

    Separate considerations may apply to a transaction already completed while the certificate was valid.

    7.4. Special Circumstances Involving Real Estate Investment Trusts

    September 2026 amendments also address specific valuation arrangements for transactions involving real estate investment trusts and relevant appraisal reports published on the Public Disclosure Platform.

    Such exceptions require examination of the applicable special procedure rather than reliance on a general sales representation.

    Official source: Your Key Türkiye – TTB and Valuation Procedures.

    The central concern for an investor is to establish the officially acceptable investment amount before committing substantial funds.

    Investments very close to the statutory threshold may be particularly vulnerable to differences between the purchase price, payment evidence and officially accepted valuation.

    VIII. Why Are Genuine Bank Transfers and Foreign-Exchange Purchase Certificates Important?

    Payment procedures must comply with the requirements applicable to real estate investments intended for Turkish citizenship.

    Where required, the relevant foreign-currency amount must be sold to a bank operating in Türkiye for onward sale to the Central Bank of the Republic of Türkiye, and the transaction must be documented through the appropriate foreign-exchange purchase certificate, commonly called the DAB.

    The relationship between the investor, originating bank account, foreign-exchange transaction, seller and land registry transaction should be clear.

    8.1. Documentary Consistency

    Payment receipts, SWIFT records, bank account statements, foreign-exchange certificates, the sales contract and land registry records should be consistent.

    An unidentified or inadequately explained payment may create legal difficulties even where substantial funds were transferred.

    8.2. Genuine Payment Versus Circular Transfers

    Suppose an investor transfers USD 400,000 to a seller but subsequently receives a concealed repayment of part of the purchase price.

    The apparent payment may then become the subject of examination concerning whether the investment was genuinely completed.

    By contrast, an investor who genuinely paid the contractual price and received no refund may occupy a materially different legal position.

    8.3. Payment Through Third Parties

    Payments from corporate accounts, payments made by third parties and transactions involving more than one currency require individual legal analysis.

    The use of an intermediary should not be assumed to satisfy every statutory requirement without examination of the applicable banking rules.

    8.4. Warning Signs

    Investors should exercise caution where intermediaries propose undocumented cash arrangements, fictitious payment receipts or financial records that do not correspond to actual bank transactions.

    A foreign-exchange purchase certificate is important evidence, but it does not automatically establish the property’s true historical value or disprove all allegations of a sham transaction.

    IX. Can a Foreign Investor Acquire Turkish Citizenship by Purchasing Multiple Properties?

    Yes. Under the applicable rules, it may be possible to satisfy the required property investment amount through more than one eligible property.

    There is no general requirement that the entire investment amount must be represented by a single apartment.

    For example, an investor may purchase two eligible independent units with qualifying values of USD 220,000 and USD 210,000.

    However, the combined contractual amounts are not sufficient by themselves.

    Each property must satisfy the applicable eligibility rules, and its relevant price, official valuation, banking records and holding restrictions must be properly documented.

    9.1. Properties Acquired on Different Dates

    Where properties were acquired at different times, the applicable rules governing each transaction and the conditions for combining those investments must be evaluated.

    9.2. Shared Ownership

    Shared ownership must be distinguished from the full ownership of several separate units.

    According to the General Directorate of Land Registry and Cadastre’s guidance, properties acquired in shared ownership after February 1, 2023, cannot be used for exceptional citizenship applications through the relevant real estate investment route.

    Thus, purchasing a fractional interest in an apartment does not necessarily create eligibility even where that interest has a substantial economic value.

    Official source: Your Key Türkiye – Frequently Asked Questions.

    X. Can a Notarised Preliminary Real Estate Sale Agreement Qualify for Citizenship?

    Turkish citizenship legislation permits certain qualifying real estate sale-promise arrangements, subject to specific requirements.

    However, an ordinary reservation agreement, informal preliminary protocol or simple written promise is not equivalent to a sale-promise contract satisfying the citizenship rules.

    The required formalities, legal status of the property, documented payment and relevant land registry annotation must be examined.

    10.1. Properties Under Construction

    For properties under construction, the legal position of the independent unit is particularly important.

    Condominium easement rights, building permits, approved plans and the seller’s legal authority should be examined before payment.

    10.2. Payment and Registration Requirements

    A qualifying preliminary sale arrangement may require full payment of the applicable amount and registration of the prescribed undertaking concerning transfer or cancellation of the annotated right for the statutory period.

    Those requirements must be distinguished from the payment terms of an ordinary private commercial agreement.

    10.3. Risk of Uncompleted Developments

    Where an independent unit is not properly identified in the land registry or the project does not satisfy the relevant requirements, making substantial advance payments may expose the investor to financial and legal risks.

    For such projects, payment conditions, construction completion obligations, cancellation provisions and citizenship-related documentation should be addressed before signing.

    XI. What Is the Legal Meaning of the Three-Year Non-Sale Undertaking?

    Property-based citizenship investments require the investment to be maintained for the statutory period.

    For qualifying completed property purchases, the land registry records must contain the required three-year non-sale undertaking.

    The relevant dates must be determined from the actual transaction and the applicable rules.

    An investor cannot assume that obtaining citizenship immediately permits unrestricted sale of the qualifying property.

    Sale or other conduct inconsistent with the undertaking during the prescribed period may give rise to serious administrative consequences.

    11.1. Sale After Three Years

    Once the statutory undertaking has been duly fulfilled, the investor may consider selling the property subject to the applicable land registry procedures.

    Sale following lawful completion of the holding period does not automatically mean that Turkish citizenship must be lost.

    11.2. Historical Irregularities

    Nevertheless, expiry of the three-year period does not necessarily prevent subsequent examination of allegations that the original citizenship acquisition was based on fraudulent or legally non-compliant transactions.

    The lawful completion of a holding obligation and the legality of the original investment are separate questions.

    XII. Alternative Routes to Turkish Citizenship Through USD 500,000 Investments

    Foreign investors who do not wish to purchase real estate may consider other investment options, each subject to its own eligibility and verification requirements.

    A. Bank Deposits

    A qualifying deposit of at least USD 500,000 or the legally recognised equivalent may support exceptional citizenship where the amount is maintained for at least three years in a bank operating in Türkiye and the competent authority confirms compliance.

    The Banking Regulation and Supervision Agency is relevant to the conformity determination.

    The bank’s willingness to open an account should not be confused with a final finding that the citizenship investment requirements have been fulfilled.

    The three-year maintenance undertaking, applicable restrictions, banking arrangements, currency conversion rules and early withdrawal consequences should be clarified before the transaction.

    B. Real Estate Investment Funds and Venture Capital Investment Funds

    An investor may qualify by acquiring eligible real estate investment fund or venture capital investment fund participation shares of at least USD 500,000 or the applicable foreign-currency equivalent and retaining those shares for at least three years.

    This investment route is supervised through procedures involving the Capital Markets Board of Türkiye and the Central Securities Depository, known as MKK.

    Compliance requires the relevant investment, ownership records, documentation and applicable blocking or holding arrangements.

    Purchasing fund shares through a financial intermediary does not automatically complete the entire certification process.

    The fund’s investment strategy, liquidity, management expenses, market risks and holding conditions should also be evaluated.

    The Capital Markets Board’s official guidance distinguishes voluntary reductions of holdings from changes in the fund’s value arising independently of the investor’s decision.

    A reduction below the initial USD 500,000 reference amount caused solely by exchange-rate movements does not necessarily have the same consequence as an investor voluntarily disposing of part of the qualifying holding.

    Official source: Capital Markets Board – Exceptional Citizenship Through Investment Funds.

    C. Government Debt Instruments

    Purchasing eligible Turkish government debt instruments with a minimum qualifying amount of USD 500,000 or its legally recognised equivalent may support an application where the instruments are held for the required three-year period.

    The nature of the instruments and compliance determination by the Ministry of Treasury and Finance must be examined.

    Investment risk, maturity and other financial considerations are separate from the nationality eligibility process.

    D. Fixed Capital Investment

    A fixed capital investment of at least USD 500,000 may qualify where the Ministry of Industry and Technology determines that the statutory requirements have been fulfilled.

    However, merely establishing a company or transferring funds to its bank account does not automatically establish that an eligible fixed capital investment has been completed.

    The nature of the investment, acquired assets, financial records and the competent ministry’s examination are relevant.

    E. Employment Creation

    Creating employment for at least 50 persons constitutes another qualifying route under the statutory framework.

    The relevant ministry must determine compliance with the requirements.

    Merely signing employment contracts with 50 people is not necessarily sufficient without examining the actual employment arrangements and official employment records.

    F. Private Pension System

    The private pension investment route requires a qualifying contribution of at least USD 500,000 or its legally recognised equivalent and maintenance of the investment in the prescribed funds and system for three years.

    The Insurance and Private Pension Regulation and Supervision Agency is relevant to the applicable certification process.

    The chosen pension arrangement, investment risks, fund eligibility and conditions governing continued participation should be reviewed.

    Comparative assessment: Property ownership, bank deposits, investment funds, government debt instruments, fixed capital and employment creation involve different financial risks, liquidity conditions and administrative verification requirements.

    The most appropriate investment route depends not only on the minimum amount but also on the investor’s financial circumstances, objectives and legal position.

    XIII. Which Legal and Technical Checks Should Be Completed Before Investing?

    One of the most effective forms of investor protection is comprehensive due diligence conducted before executing the investment.

    In a real estate transaction, this should extend beyond examining a copy of the current title deed.

    13.1. Ownership and Land Registry Examination

    The property’s legal owner, registered characteristics, encumbrances and relevant previous transfers should be verified.

    13.2. Planning and Construction Records

    Depending on the property, zoning records, construction permits, occupancy permits, development plans and the actual physical condition should be considered.

    13.3. The Seller’s Legal Authority

    Where the seller is a construction company, its commercial registry records and authorised representatives should be examined.

    It is necessary to determine whether the person signing the agreement is entitled to dispose of the property.

    13.4. Uncompleted Developments

    For ongoing construction projects, delivery deadlines, construction obligations, contractual remedies, the financial standing of the developer and insolvency-related risks should be considered.

    13.5. Independent Assessment

    Due diligence should not depend exclusively on representations supplied by the seller or marketing company.

    The seller’s commercial interest in completing the transaction may not fully coincide with the investor’s legal interest in obtaining a compliant and secure qualifying investment.

    Independent legal and technical assessments can identify potential inconsistencies before they become disputes.

    XIV. How Does the Turkish Citizenship-by-Investment Application Process Work in 2026?

    Exceptional naturalisation through investment involves several administrative stages.

    14.1. Completion of the Qualifying Investment

    The investor must first complete one of the investment types permitted under Article 20 of the implementing Regulation in accordance with the applicable conditions.

    14.2. Investment Conformity Determination

    The relevant public authority must determine that the investment satisfies the prescribed requirements and issue the appropriate conformity documentation.

    For property investments, land registry transactions, valuation, holding restrictions and the Property Investment Determination Certificate are particularly important.

    14.3. Residence Permit Stage

    The applicant’s short-term residence permit status is examined under Article 31(1)(j) of Law No. 6458 on Foreigners and International Protection.

    The relevant administrative procedure should be assessed according to the applicant’s circumstances and the current implementation rules.

    14.4. Nationality Application

    The investor subsequently submits the citizenship application to the competent population and citizenship authority through the prescribed process.

    Relevant documentation may include identification records, passport information, civil-status documents, information concerning family members and other supporting materials.

    14.5. Security and Public-Order Examination

    The administrative evaluation also includes the applicable national-security and public-order considerations.

    14.6. Final Decision

    The competent state authority issues the decision concerning acquisition of citizenship.

    The completion of a qualifying investment and the issuance of the final citizenship decision are not the same event.

    Investors should not assume that all applications are completed within a guaranteed period. Requests for additional documentation or other administrative examinations may affect processing times.

    Official source: Citizenship Application Procedures – Directorate General of Population and Citizenship Affairs.

    XV. Can the Investor’s Spouse and Children Also Acquire Turkish Citizenship?

    Exceptional naturalisation through investment may include certain qualifying family members, subject to the applicable legal conditions.

    These may include the investor’s foreign spouse and children who meet the relevant statutory requirements.

    However, it should not be assumed that every family member automatically has the same legal status or qualifies independently of their personal circumstances.

    15.1. Age and Dependency

    The child’s age, dependency status and the dates of application and decision may be important.

    For example, special questions may arise where a child is 17 when the family application begins but reaches the age of 18 before the procedure is concluded.

    The applicable administrative rules and the child’s individual legal position must be examined.

    15.2. Marriage and Family Documentation

    Marriage certificates, birth records, custody arrangements and other relevant civil-status documents may need to be submitted in the required authenticated form.

    Differences in names, dates or civil-status records between jurisdictions can create complications.

    15.3. Family Changes During the Application

    Marriage, divorce, the birth of a child or changes in custody during the application period may require further documentation or separate legal consideration.

    A properly prepared family application should address these issues before they delay the process or create future nationality disputes.

    XVI. Can an Investor Complete the Procedures Without Travelling to Türkiye?

    Many prospective investors reside outside Türkiye and wish to conduct part of the investment and application process through an authorised representative.

    Turkish law permits certain transactions and applications to be completed through a valid power of attorney.

    However, property purchases, investment documentation, residence permits and nationality procedures are governed by different requirements.

    16.1. Powers of Attorney

    For transactions undertaken by an attorney-in-fact, the power of attorney must contain the authority required for the relevant legal act.

    A general authorisation for legal representation may not be sufficient for every property transaction or administrative application.

    16.2. Powers of Attorney Issued Abroad

    Foreign powers of attorney may require an apostille or another form of legalisation, depending on the issuing country and applicable international treaties.

    Certified Turkish translations and additional formalities may also be required.

    16.3. Procedures Requiring Personal Attendance

    Certain stages, including biometric enrolment or fingerprinting, may require the individual’s personal presence.

    Accordingly, the ability to purchase property through a representative does not automatically establish that the entire nationality process can be completed without any personal attendance.

    Before issuing the power of attorney, the proposed wording should be reviewed against the requirements of the specific transaction and competent authority.

    XVII. Is Turkish Citizenship Guaranteed After Investing USD 400,000?

    No. The satisfaction of the prescribed investment requirement does not create an unconditional guarantee that Turkish citizenship will be granted.

    Exceptional naturalisation under Article 12 of Law No. 5901 requires a decision by the competent state authority.

    For example, an investor may lawfully purchase qualifying property worth USD 400,000, provide all relevant financial documents and obtain the investment conformity certificate.

    Nevertheless, additional questions may arise during the citizenship examination, including matters relating to security and public order.

    Therefore, completion of the investment documentation is not equivalent to guaranteed approval.

    Private developers, intermediaries, consultancy firms and attorneys should not promise a certain outcome in relation to a decision reserved to the state.

    The proper function of legal advice is to examine compliance, identify risks, assist with the application and protect the applicant’s rights where disputes arise.

    XVIII. What Do the 2025 and 2026 Citizenship Investigations Mean for New Investors?

    Investigations and administrative reviews conducted in 2025 and 2026 have brought attention to earlier citizenship applications involving allegedly irregular property transactions.

    Publicly reported allegations include inflated valuation reports, payments that were not genuinely completed and banking arrangements allegedly structured to simulate investment compliance.

    However, these investigations do not establish that all investment-based citizenship acquisitions were unlawful or that prospective investors are no longer eligible to apply.

    The principal lesson for new investors concerns the importance of understanding how documentary or financial irregularities may arise at different transaction stages.

    The greater the consistency between the actual payment, property valuation, land registry transaction and official conformity certificate, the more transparent the investment’s legal position becomes.

    Investors considering a development linked to a previous investigation should examine whether the relevant circumstances affect the property or transaction under consideration.

    The existence of an investigation concerning a company does not necessarily mean that all its properties are legally ineligible.

    Equally, the absence of a known investigation concerning a seller does not guarantee that a proposed transaction contains no legal risk.

    For further analysis, see our study concerning the investigation involving 1,070 individuals and our review of official figures and international media coverage.

    XIX. Can a New Investor’s Turkish Citizenship Be Cancelled or Withdrawn in the Future?

    Acquisition of Turkish citizenship does not mean that the original decision is necessarily immune from all subsequent legal examination.

    Articles 31 and 40 of Turkish Citizenship Law No. 5901 provide distinct legal mechanisms.

    19.1. Article 31: Cancellation Based on False Declarations or Concealment

    Article 31 concerns cancellation where the individual acquired citizenship through false declarations or concealment of material circumstances forming the basis of the decision.

    The nature of the individual’s conduct and its connection with the original acquisition must be examined.

    19.2. Article 40: Withdrawal Because the Statutory Conditions Were Absent

    Article 40 addresses withdrawal where the citizenship decision was issued without the required legal conditions or as a duplicate.

    It therefore raises a different legal question concerning whether the objective requirements for acquisition were present at the time.

    19.3. The Importance of Good Faith

    Suppose an investor genuinely pays the purchase price but the developer is subsequently accused of deliberately inflating the appraisal.

    The investor’s knowledge of the irregularity and the actual value of the property on the relevant date are distinct questions.

    Even if the investor prepared no forged document, a separate administrative dispute may arise if the property’s genuine historical value failed to satisfy the applicable minimum requirement.

    Accordingly, avoiding fraudulent conduct is essential, but the investor should also ensure that the transaction objectively satisfies the statutory conditions.

    For detailed discussion, see Can a Genuine Investor Lose Turkish Citizenship? Property Valuation Errors, Banking Evidence and Judicial Protection.

    XX. Which Contractual Safeguards Should Protect a Foreign Investor?

    A real estate sale agreement intended to support Turkish citizenship should do more than identify the property and purchase price.

    The parties’ obligations relating to the citizenship investment transaction should be expressly addressed where appropriate.

    20.1. Representations Concerning Legal Eligibility

    The seller may provide contractual representations concerning the property’s legal characteristics, disclosed encumbrances, previous ownership and information known to affect its suitability for the intended investment.

    20.2. Conditions Precedent to Payment

    Where the official valuation or legal eligibility has not yet been confirmed, it may be appropriate to link payment obligations to specified preliminary conditions, provided that the arrangement remains consistent with the relevant citizenship investment requirements.

    20.3. Remedies for Contractual Non-Compliance

    The agreement may address the consequences of failure to transfer the property, defects in title, inaccuracies in contractual representations and breaches of the seller’s obligations.

    Depending on the transaction, withdrawal rights, repayment conditions, agreed contractual remedies and compensation arrangements may be considered.

    20.4. Secure Payment Arrangements

    Transferring the entire purchase price before obtaining the relevant protections may expose an investor to substantial financial risk.

    Any escrow, staged payment or alternative protection arrangement must be structured consistently with the banking and payment documentation required for a qualifying citizenship investment.

    20.5. The Limits of Contractual Guarantees

    A seller cannot contractually bind the Turkish state to grant citizenship.

    However, the seller may accept enforceable private-law obligations concerning its own representations, contractual performance and the consequences of its misconduct.

    The distinction between guaranteeing the state’s nationality decision and assuming contractual liability for the seller’s own conduct is fundamental.

    XXI. What Legal Remedies Are Available If a Citizenship Application Is Rejected?

    Where an investment-based citizenship application is rejected, the first task is to identify the legal nature and reasons for the adverse decision.

    For example, refusal to issue an investment certificate of conformity is not necessarily the same administrative act as a final refusal of naturalisation.

    The issuing authority, applicable legal rules, procedural requirements, filing deadline and competent court may differ.

    21.1. Administrative Judicial Review

    Under Article 7 of Administrative Judicial Procedure Law No. 2577, the general filing period in administrative litigation is 60 days unless another applicable statutory period is prescribed.

    However, the starting date, competent judicial authority and available remedies must be examined in the context of the actual decision.

    21.2. Contractual and Financial Remedies

    An investor may also consider rights arising from the property purchase contract where the seller failed to fulfil its own obligations.

    These may involve restitution, termination or compensation under the applicable private-law rules.

    Such claims are distinct from an administrative action challenging a citizenship decision.

    21.3. The State Is Not Automatically Responsible for Refunding a Property Purchase

    Rejection of a nationality application does not automatically require the Turkish state to refund the price paid to a private seller.

    Any claim for repayment or damages must be based on the relevant contractual or statutory grounds and assessed according to the facts.

    A single standard lawsuit should not be assumed to address every consequence of a rejected investment-based citizenship application.

    XXII. Frequently Asked Questions About Turkish Citizenship by Investment in 2026

    1. Has Türkiye closed its citizenship-by-investment programme?

    No. As of October 22, 2026, the relevant legal framework and official public guidance continue to recognise exceptional naturalisation through qualifying investment.

    2. Does investing USD 400,000 guarantee Turkish citizenship?

    No. The investment must satisfy all relevant legal conditions, and the competent authority must issue a positive naturalisation decision.

    3. Can I qualify by purchasing undeveloped land?

    Undeveloped land without the required buildings and agricultural property cannot be used as qualifying property investments under the relevant rules applicable in 2026.

    4. Can I buy two apartments worth USD 200,000 each?

    Multiple eligible properties may be combined. However, each transaction must satisfy the relevant legal and documentation requirements, and the officially accepted aggregate amount must reach the required threshold.

    5. Can I sell my property after three years?

    Sale may be possible after lawful completion of the holding requirement and the necessary land registry procedures. Historical irregularities in the original investment may nevertheless remain subject to lawful examination.

    6. Does depositing USD 500,000 in a Turkish bank guarantee citizenship?

    No. The qualifying deposit and official conformity determination form part of the process. The final nationality decision is separate.

    7. Can I complete the process without visiting Türkiye?

    Certain transactions may be conducted through a valid representative. However, some residence or citizenship stages, including biometric procedures, may require personal attendance.

    8. How long does the citizenship application take?

    There is no universal guaranteed processing period. The relevant investment, documentation, security examination and administrative procedures may affect the timeline.

    9. Can my spouse and children obtain citizenship?

    Eligible family members may be included under the applicable conditions. Age, dependency, civil status and documentation must be assessed individually.

    10. Can a new investor’s citizenship later be cancelled?

    Possible future cancellation or withdrawal depends on the statutory grounds and the individual facts. The mere existence of investigations concerning earlier investors does not establish that every new application is at risk.

    11. Is relying on the official valuation company sufficient?

    Proper official valuation is important, but independent verification of the property’s legal and economic characteristics may provide additional protection.

    12. If my citizenship application is rejected, will the government refund my investment?

    Not automatically. Reimbursement or compensation may depend on the relevant contract and the legal responsibility of the parties involved.

    XXIII. Conclusion: Legal Security Should Be the Priority in Citizenship-by-Investment Transactions

    Exceptional acquisition of Turkish citizenship through investment remains legally possible in 2026.

    Qualifying routes include real estate purchases, bank deposits, fixed capital investment, investment funds, government debt instruments, private pension investments and employment creation.

    Nevertheless, the legality of a citizenship application cannot be determined solely by the amount invested.

    For property-based naturalisation, the property’s legal characteristics, historical ownership, genuine market value, banking records, foreign-exchange procedures, TTB documentation and three-year holding obligations must be examined together.

    The administrative reviews and criminal investigations of 2025 and 2026 demonstrate why prospective investors should not focus exclusively on obtaining an initial citizenship approval.

    The relevant legal conditions must actually exist when the citizenship decision is granted, and the investment should be capable of being substantiated through reliable documentation if subsequently examined.

    Accordingly, investor protection should not depend solely on a certificate of conformity or on promises made by a developer, broker or intermediary.

    Independent examination of the investment’s legal and economic characteristics, transparent banking procedures, appropriate valuation, properly prepared contracts and an accurate understanding of the administrative process are essential.

    The existence of cancellation and withdrawal mechanisms under Articles 31 and 40 of Turkish Citizenship Law No. 5901 further demonstrates the importance of legal due diligence before the investment is completed.

    The fundamental objective for a prospective investor in 2026 should not be merely to make a sufficiently large investment, but to complete a genuine, legally compliant, verifiable investment supported by reliable official records.

    The authority to grant Turkish citizenship belongs to the Turkish state. At the same time, protecting the investor’s ownership rights, financial interests and legal security must remain a central concern from the very beginning of the transaction.

    Legislation, Official Sources and Academic References

    1. Turkish Citizenship Law No. 5901. Particularly Articles 12, 31 and 40. Official legislation.
    2. Regulation on the Implementation of the Turkish Citizenship Law. Particularly Article 20 and the relevant amendments.
    3. Land Registry Law No. 2644. Particularly Articles 35 and 36.
    4. Law No. 6458 on Foreigners and International Protection. Particularly Article 31(1)(j).
    5. General Directorate of Land Registry and Cadastre. Circular No. 2024/4, including amendments applicable in September and October 2026, concerning citizenship through real estate acquisition and investment amount determination. Your Key Türkiye.
    6. General Directorate of Land Registry and Cadastre. Circular No. 2024/2 and relevant valuation procedures. Official TTB information.
    7. Directorate General of Population and Citizenship Affairs. Citizenship Services – Frequently Asked Questions. Official information.
    8. Invest in Türkiye. Acquiring Property and Citizenship – Investment Guide. Official English-language guide.
    9. Capital Markets Board of Türkiye. Exceptional Acquisition of Turkish Citizenship Through Investment. Official regulatory guidance.
    10. Özgür, Çiçek. “Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması” [Cancellation and Withdrawal of Turkish Citizenship Acquired Through Investment]. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Vol. 75, No. 1, 2026, pp. 741–779. DOI: 10.33629/auhfd.1710185.
    11. Dülger, Ahmet. “Taşınmaz Satın Alınmasıyla Türk Vatandaşlığının İstisnai Yoldan Kazanılmasında Değerleme Raporu ve Uygunluk Belgesi Alınması” [Valuation Reports and Certificates of Conformity in Exceptional Turkish Citizenship Acquisition Through Property Purchase]. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Vol. 16, No. 1, 2025, pp. 167–180. DOI: 10.21492/inuhfd.1600688.
    12. Administrative Judicial Procedure Law No. 2577. Particularly Articles 7, 11 and 27, concerning filing periods, administrative applications and suspension of execution.

    Author and Contact Information

    Attorney Murat Can Dolğun
    Istanbul Bar Association
    TD Law Firm & Legal Consultancy
    Lecturer in Law – Istanbul University-Cerrahpaşa

    Practice Areas: Turkish Citizenship Law, Immigration Law, Administrative Litigation, Criminal Defence, Private International Law, Real Estate Law and Foreign Investment.

    Office: Istanbul World Trade Center (IDTM), Block A2, Floor 5, Office 206, Yeşilköy, Bakırköy, Istanbul, Türkiye.

    Telephone: +90 212 299 44 22
    WhatsApp: +90 507 475 44 22
    Website: dolgun.av.tr

    Legal Disclaimer: This article is intended for general academic and legal information. It does not constitute individual legal or financial advice, nor does it guarantee Turkish citizenship, a particular investment result or the outcome of administrative proceedings. Laws, investment requirements, valuation procedures and administrative practices may change. The current legal framework and the relevant investor’s individual circumstances should be verified before completing any transaction.

    © 2026 DOLĞUN AKADEMİ | ATTORNEY MURAT CAN DOLĞUN

  • Can a Genuine Investor Lose Turkish Citizenship? 2026

    Can a Genuine Investor Lose Turkish Citizenship? 2026

    DOLĞUN AKADEMİ | TURKISH CITIZENSHIP LAW | 2026

    Can a Genuine Investor Lose Turkish Citizenship? 2026 Legal Analysis of Property Valuation Errors, Banking Records, Preservation of Evidence and Judicial Protection

    Author: Attorney Murat Can Dolğun

    Publication: TD Law Firm & Legal Consultancy – Dolğun Akademi

    Original Publication Date: October 22, 2026

    Read this article in Turkish:
    Click here to read the original Turkish version.

    Abstract

    Administrative reviews and criminal investigations concerning Turkish citizenship acquired through investment in 2025 and 2026 have raised an important legal question: Can a foreign investor who genuinely purchased real estate, transferred the purchase price through the banking system, obtained title to the property, relied upon an official valuation report and did not participate in any fraudulent activity subsequently lose Turkish citizenship?

    The question cannot be answered through a single universal rule.

    Under Turkish law, cancellation of a citizenship acquisition decision because of false declarations or concealment of material facts by the individual is legally distinct from withdrawal of a citizenship decision where the statutory requirements for acquisition were not actually satisfied.

    The distinction between Articles 31 and 40 of Turkish Citizenship Law No. 5901 is particularly important for genuine and good-faith investors.

    The fact that an investor genuinely transferred the purchase price does not necessarily establish that the property met the required statutory investment value at the relevant time.

    Conversely, an error in a valuation report does not automatically establish that the property’s actual historical value fell below the investment threshold or that the investor knew about the error.

    Accordingly, the evaluation of a citizenship file should address actual financial transfers, the legal requirements applicable on the investment date, the property’s historical value, the technical reliability of valuation reports, the investor’s knowledge and conduct, and the administration’s earlier examination of the investment.

    This study considers the evidentiary significance of bank statements, retrospective real estate valuation, independent expert opinions, preservation of evidence under Articles 400–403 of Civil Procedure Code No. 6100, the interaction between criminal investigations and administrative decisions, and judicial protection against citizenship cancellation or withdrawal.

    The analysis reflects the legislation, academic research and publicly available legal materials examined as of October 22, 2026.

    I. Why Are Genuine Foreign Investors Facing Citizenship Revocation Risks in 2026?

    Citizenship files involving foreigners who acquired Turkish nationality through real estate investment have become the subject of renewed administrative examinations and criminal investigations.

    Publicly reported investigations concern whether the required property purchase prices were genuinely paid, whether foreign-currency funds actually entered Türkiye, whether appraisal reports accurately reflected market values and whether certain real estate transactions were fictitious.

    According to the Ministry of Interior’s publicly reported statement of September 21, 2026, decisions concerning 5,391 individuals were associated with cancellation of citizenship acquisition decisions and 743 individuals with withdrawal measures, producing a reported total of 6,134 individuals including family members.

    A further investigation announced on the same date concerned 1,070 individuals comprising 263 principal investors and 807 family members.

    However, being identified within the scope of the investigation involving 1,070 people must be distinguished from the issuance of a final individual administrative decision cancelling the citizenship of every person concerned.

    The factual and procedural circumstances of each individual must be examined separately.

    Two foreign investors who purchased apartments from the same developer may occupy materially different legal positions.

    The amount actually paid, source of funds, property’s real value, arrangements with the seller, banking evidence and the investor’s knowledge of any irregularities may differ significantly.

    The existence of a broad investigation does not establish that all purchasers must necessarily be subjected to identical administrative or criminal consequences.

    For the general developments and official figures, see our earlier study The Turkish Citizenship Investigation Concerning 1,070 Individuals in 2026.

    II. A Genuine Investment Is Not Necessarily a Legally Sufficient Investment

    One of the most common conceptual mistakes in citizenship-by-investment disputes is treating evidence of a genuine payment as equivalent to proof that all statutory investment requirements were satisfied.

    Consider a foreign investor who actually transferred USD 400,000 through the banking system, paid the seller, obtained registered ownership of an apartment and received no refund.

    These circumstances provide significant evidence of a genuine financial transaction.

    Nevertheless, a separate question may arise concerning whether the property had the legally required market value at the relevant acquisition date and whether all other statutory requirements were satisfied.

    The opposite situation is also possible.

    A property may have possessed a historical market value exceeding the applicable minimum investment threshold, but the investor may nevertheless have failed to fulfil a separate mandatory banking, documentation or procedural requirement.

    Accordingly, three questions must be distinguished:

    1. Was the property sale a genuine economic and legal transaction?
    2. Did the investment satisfy the objective statutory requirements applicable at the relevant date?
    3. Did the investor personally engage in any legally relevant misrepresentation, concealment or fraudulent conduct?

    The answers to these questions may differ.

    An administrative authority should not automatically equate an investment shortfall with criminal fraud. Equally, evidence of genuine payment should not be treated as automatically resolving all requirements under citizenship legislation.

    This distinction is essential to a properly individualised legal assessment.

    III. Article 31 of Turkish Citizenship Law: False Declarations and Concealment of Material Facts

    Article 31 of Turkish Citizenship Law No. 5901 regulates cancellation of a decision granting Turkish citizenship where citizenship was acquired as a result of false declarations by the individual or concealment of material circumstances forming the basis of the acquisition.

    The wording and purpose of this provision require examination of the individual’s conduct and its relationship with the naturalisation decision.

    The mere identification of an irregularity in a transaction does not, by itself, resolve whether the requirements of Article 31 have been fulfilled.

    For example, if investigators allege that a property valuation report was deliberately inflated by an appraisal professional, it may be necessary to determine whether the investor instructed that professional to alter the result, attempted to influence the valuation, knew the report was inaccurate or knowingly submitted false information.

    The existence of an investigation concerning an appraisal company does not establish that every investor who relied upon one of its reports knew that the report was inaccurate.

    Similarly, allegations that a property developer conducted fictitious financial transactions in other sales do not establish that a purchaser who genuinely paid the price participated in those arrangements.

    In an Article 31 assessment, the investor’s declarations, knowledge, participation and other individual conduct must be examined through legally relevant evidence.

    An incorrect appraisal and a knowingly false declaration by the investor are not legally interchangeable.

    IV. Article 40: Withdrawal Where the Legal Conditions for Citizenship Were Absent

    Article 40 establishes a different administrative mechanism.

    Under this provision, decisions relating to the acquisition or loss of Turkish citizenship may be withdrawn where they were issued without the required legal conditions or as duplicate decisions.

    The central question is whether the statutory conditions existed when the original citizenship acquisition decision was made.

    An investor may have genuinely purchased the property, paid the complete contractual price, avoided the use of forged documents and participated in no fraudulent arrangement.

    Nevertheless, an administrative dispute may arise if the authorities contend that the property’s actual historical value did not meet the investment threshold applicable at the time.

    Consequently, reliance solely on the investor’s good faith may not be sufficient to address an Article 40 dispute.

    The historical value of the investment and other objective statutory conditions may require documentary and technical proof.

    However, Article 40 should not be interpreted as giving the administration unlimited power to terminate earlier citizenship decisions without identifying an adequate legal and factual basis.

    The statutory requirements, material facts and legal reasoning underlying a withdrawal decision remain subject to judicial scrutiny.

    In her 2026 academic article, Çiçek Özgür examines the distinction between cancellation and withdrawal in investment-based naturalisation, including questions concerning the legal basis for cancellation where the required investment is not maintained for the prescribed period.

    See: Çiçek Özgür, “Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması,” Ankara University Faculty of Law Journal, 2026.

    Our previous article also examines this distinction: Cancellation and Withdrawal of Turkish Citizenship Acquired Through Investment.

    V. Was the Required Real Estate Investment USD 250,000 or USD 400,000?

    When assessing historical citizenship acquisitions, one of the first requirements is to identify the legislation applicable on the date of the original transaction.

    The minimum property investment threshold changed during the operation of Türkiye’s citizenship-by-investment framework.

    Acquisition Period Minimum Property Investment
    January 12, 2017 – September 18, 2018 USD 1,000,000
    September 19, 2018 – June 12, 2022 USD 250,000
    June 13, 2022 onwards USD 400,000

    This chronology has direct legal significance.

    For example, a property acquired for citizenship purposes in 2020 cannot be considered insufficient merely because its value was below the USD 400,000 minimum introduced in 2022.

    For the appropriate historical assessment, the property acquisition date, payment dates, applicable form of transaction, investment certificate and legal provisions governing the original application must be examined together.

    The acquisition method may also matter. Requirements concerning completed sales, preliminary sale agreements, property categories, annotations in the land registry and other restrictions have changed over time.

    Accordingly, the monetary threshold is not the only legal requirement.

    Official source: General Directorate of Land Registry and Cadastre – Your Key Türkiye, Citizenship Acquisition.

    VI. What Do Genuine Bank Transfers Prove in a Citizenship Investigation?

    Banking records are among the most important forms of evidence in disputes involving citizenship through real estate investment.

    For investors residing outside Türkiye, it is particularly important to reconstruct the entire financial sequence rather than relying solely on one payment receipt.

    The investigation should examine the original source account, any intermediary banks, the recipient account in Türkiye, the applicable foreign-exchange transactions and the relationship between the payment and the registered property sale.

    Relevant documents may include SWIFT transfer confirmations, certified account statements, bank transaction references, payment instructions, foreign-exchange purchase certificates and the seller’s financial records.

    Consideration of those documents together may provide a reliable basis for evaluating whether the transaction was genuine.

    6.1. A Single Receipt May Not Be Sufficient

    A bank receipt demonstrates that a transaction was recorded, but may not explain every aspect of the underlying economic arrangement.

    Investigators may examine whether the payment was subsequently refunded, transferred to an associated person or circulated through multiple accounts.

    Accordingly, the financial records should, where possible and legally obtainable, demonstrate both the original transfer and relevant subsequent movements.

    6.2. Genuine Payment and Circular Payments

    An investor may have transferred USD 400,000 to the seller and never received any portion of the purchase price back.

    By contrast, another transaction may have involved the apparent payment of the required amount followed by repayment through a concealed arrangement.

    The legal and evidentiary positions of those investors are not identical.

    However, even proof that no refund occurred does not automatically resolve a separate technical dispute over the property’s historical market value.

    6.3. The Evidentiary Chain

    The strongest assessment usually involves a coherent chronological chain: source of funds, bank transfer, receipt by the seller, contractual payment obligation, title deed transfer and subsequent financial records.

    Where inconsistencies appear, they should be addressed through reliable primary documents rather than unsupported assumptions.

    VII. If the Property Valuation Report Is Incorrect, Can the Genuine Investor Lose Citizenship?

    An error in an appraisal report and proof that the property’s actual value was below the statutory investment threshold are different matters.

    Suppose an original report indicated that the property was worth USD 450,000.

    Several years later, a newly appointed expert retrospectively values the property at USD 370,000 on the original investment date.

    The difference is significant, but the legal examination cannot properly end with the comparison of two figures.

    The reports should be assessed according to their valuation methodologies, comparable sales, assumptions about the property’s characteristics and the economic conditions prevailing when the property was acquired.

    In a different example, an original appraisal may show a value of USD 450,000 while a reliable retrospective appraisal determines a historical value of USD 415,000.

    Although the original report may have overstated the property’s value, the later technical result would not, by itself, establish that the investment fell below a USD 400,000 threshold applicable to that transaction.

    Therefore, the decisive question is not simply whether the initial valuation was inaccurate.

    The essential question is whether the property actually satisfied the statutory value requirement at the legally relevant date.

    Separately, the investor’s knowledge of any alleged misrepresentation must be examined where personal misconduct forms part of the applicable legal grounds.

    VIII. How Should a Retrospective Real Estate Valuation Be Conducted?

    Retrospective valuation in nationality litigation is not an ordinary search for current real estate prices.

    It requires a reasoned reconstruction of the property’s characteristics and market conditions as they existed on the relevant historic date.

    Suppose an apartment was purchased in 2021 and its historical value is examined in 2026.

    Relying solely on property advertisements published in 2026 would generally be insufficient to establish the apartment’s value in 2021.

    8.1. Physical and Technical Characteristics

    A competent retrospective assessment may need to consider the property’s floor, orientation, location, construction quality, net and gross area, delivery condition, completion stage and available infrastructure at the time of acquisition.

    In projects under construction, the completion stage may significantly affect value.

    The value of a completed apartment should not automatically be treated as equivalent to its value when the project was at an earlier construction stage.

    8.2. Comparable Property Transactions

    Where reliable evidence is available, completed transactions involving comparable units within the same development or nearby projects may provide important reference points.

    Comparable properties should be evaluated in light of their physical condition, floor, location, size, amenities, date of sale and transaction terms.

    Advertised prices should not be automatically equated with actual completed sale prices.

    8.3. Individual Units Versus Entire Land Parcels

    A further technical problem may arise where an expert report determines the average value of an entire parcel or development rather than the value of the particular unit purchased by the investor.

    For example, the average square-metre value of an undeveloped main parcel may differ materially from the value attributable to a specific apartment on the tenth floor of a building.

    The use of general parcel-level calculations to estimate an individual unit’s historic value requires a reliable explanation of the adjustments made.

    8.4. Exchange Rates and Property Price Indices

    Historical exchange rates, inflation data and real estate price indices may provide supporting analytical information.

    However, a general index does not necessarily establish the actual market value of a specific apartment on a particular historical date.

    Its use should be supported by property-specific evidence and an appropriate valuation methodology.

    8.5. Scientific and Technical Reliability

    The valuation should clearly identify its effective date, available data, assumptions, limitations, selection of comparables, adjustments and reasoning.

    A conclusion unsupported by a transparent methodology may be vulnerable to technical challenge.

    IX. Can an Independent Technical Report Challenge an Official Expert Valuation?

    Where a new expert report has been prepared during an administrative examination or criminal investigation, it may be possible to obtain an independent technical assessment.

    However, a meaningful counter-expert report should do more than merely state a higher value.

    It should identify the original report’s data sources, methodology, assumptions and technical conclusions, and explain why any particular findings are considered unreliable.

    For example, relevant objections may concern inaccurate measurements, inappropriate comparable properties, incorrect assumptions about construction completion, the use of market data from the wrong period or failure to account for the characteristics of the individual unit.

    Those objections should be supported by documents and verifiable technical reasoning.

    9.1. The Importance of Objective Comparables

    An independent valuation should not selectively rely only on transactions favourable to the investor.

    A scientifically reliable assessment should consider both favourable and unfavourable market evidence and explain the significance of each comparable transaction.

    9.2. Practical Legal Uses

    An independent technical opinion may be relevant when preparing submissions to the administration, assessing evidence used by prosecutors, challenging an existing expert report or requesting further expert examination in judicial proceedings.

    However, a privately commissioned report does not have the same procedural character as a report produced by an expert officially appointed by a court or prosecutor.

    The final assessment of its evidentiary significance belongs to the competent authority or court.

    For an academic analysis of the valuation process, see Ahmet Dülger’s study on appraisal reports and certificates of conformity in exceptional Turkish citizenship acquisition through real estate.

    Ahmet Dülger, İnönü University Law Review, 2025.

    X. Can a Genuine Investor Request Court-Ordered Preservation of Evidence?

    Articles 400 and following of Turkish Civil Procedure Code No. 6100 regulate preservation of evidence under specified conditions, including before the commencement of a civil lawsuit or during pending proceedings.

    Depending on the circumstances, preservation of evidence may involve inspection, expert examination or witness testimony concerning particular facts.

    However, the applicant must establish the legal interest required by Article 400.

    This requirement may be relevant where evidence could be lost or where presenting it at a later stage may become substantially more difficult.

    10.1. Possible Relevance to Real Estate Investment Disputes

    Preservation of evidence may be considered where the physical condition of the property could change, construction characteristics may become difficult to establish or technical evidence relevant to a dispute with the seller may be at risk of becoming unavailable.

    For example, an investor and a developer may disagree about the property’s represented specifications, construction quality, promised characteristics or historical circumstances affecting value.

    Where those facts may be relevant to a contemplated civil action, the conditions for preservation of evidence may require examination.

    10.2. Preservation of Evidence Is Not Automatically Available

    Merely fearing the possible withdrawal of Turkish citizenship does not necessarily satisfy the statutory requirements for a court-ordered preservation procedure.

    The relevant factual issue, legal interest, competent court, potential opposing party and procedural conditions should be identified.

    Article 401 addresses jurisdiction and competence, while Article 402 regulates requirements relating to the application and relevant procedural matters.

    10.3. Different Procedures Serve Different Purposes

    Preservation of evidence should not be treated as a standard or mandatory measure in every citizenship case.

    An independent expert opinion, a civil evidence-preservation proceeding, an administrative file examination and a court-appointed expert examination may serve different purposes.

    The appropriate mechanism depends on which material fact needs to be established and in which legal proceeding that fact will be relevant.

    XI. Does an Evidence Preservation Report Prevent Turkish Citizenship Revocation?

    No. Obtaining a court-ordered evidence preservation report does not automatically prevent the cancellation or withdrawal of a Turkish citizenship decision.

    Evidence preservation and the administrative termination of nationality belong to different legal frameworks.

    A civil court’s arrangement for examining or preserving evidence concerning a particular factual matter does not, by itself, establish through a final judicial ruling that a citizenship acquisition decision was lawful.

    Nevertheless, technical findings obtained through lawful procedures may be submitted to administrative authorities or relied upon in other proceedings where the procedural requirements permit.

    Their evidentiary significance will depend on the issues in dispute and the manner in which they were obtained.

    Expert examination in criminal proceedings is governed by the relevant provisions of Criminal Procedure Code No. 5271, while administrative judicial proceedings are governed by the applicable rules of Administrative Judicial Procedure Law No. 2577 and other relevant provisions.

    Accordingly, a civil preservation-of-evidence report is not a mandatory substitute for expert examination conducted in a criminal investigation or administrative lawsuit.

    For a genuine investor, the first task is therefore to identify the factual issue requiring proof.

    Only then can the appropriate use of independent technical assessment, preservation of evidence, administrative record examination or judicial expert evidence be determined.

    XII. Good-Faith Investors, Legitimate Expectations and the Principle of Legal Certainty

    The role of Turkish public authorities in citizenship-by-investment procedures extends beyond the issuance of the final naturalisation decision.

    Real estate transactions, investment eligibility assessments, certificates of conformity, security checks and citizenship decisions involve a sequence of official procedures.

    An investor may have relied upon a valuation report obtained through the authorised system, submitted the required documentation, received an investment certificate of conformity and subsequently acquired Turkish citizenship.

    In those circumstances, principles concerning legal certainty, administrative stability, legitimate expectations and trust in official acts may become relevant.

    Article 2 of the Turkish Constitution establishes the rule-of-law principle, while Article 66 governs acquisition and loss of Turkish citizenship under statutory conditions.

    Where the administration re-examines a previously approved investment years later and reaches a different conclusion, the reasons for that conclusion and the relevant factual evidence should be adequately identified.

    Nevertheless, legal certainty does not mean that citizenship must invariably be preserved where the mandatory statutory conditions for acquisition were objectively absent.

    Accordingly, the defence of a genuine investor should not depend exclusively on the assertion that the investor trusted official documents.

    It should also examine whether the historical investment actually satisfied the applicable legal requirements.

    Possible mistakes made during earlier administrative reviews must be distinguished from the investor’s personal declarations and conduct.

    The principles of legitimate expectations and legal certainty are therefore relevant to the assessment, but their effects cannot be determined independently of the governing statutory provisions and established facts.

    XIII. Council of State Case Law and Judicial Review of Citizenship Withdrawal

    An important decision concerning the judicial review of citizenship withdrawal is the judgment of the Council of State, 10th Chamber, dated June 23, 2025, E.2021/279, K.2025/3174.

    The dispute did not directly concern property investment or fraudulent real estate appraisal reports.

    Instead, it concerned withdrawal under Article 40 of Turkish Citizenship Law No. 5901 of citizenship previously acquired through exceptional naturalisation, based on national-security and public-order considerations.

    The judicial examination addressed whether the administration’s stated grounds were supported by sufficient factual material, whether those circumstances existed at the relevant time and whether information relied upon in the withdrawal decision had already been known to the administration when the original nationality decision was made.

    The Council of State found the contested withdrawal unlawful and annulled the relevant administrative decision.

    The judgment was delivered by majority, and the decision expressly indicated the availability of an appeal.

    Legal significance: Although the decision does not directly resolve disputes concerning appraisal values, it illustrates the requirement that citizenship withdrawal must be supported by legally sufficient factual grounds and that the administration’s reasoning is subject to judicial examination.

    For example, if a new valuation report is prepared in 2026 concerning a property purchased several years earlier, the relevant legal question is whether that report reliably demonstrates that the applicable investment requirements were not fulfilled at the original acquisition date.

    The preparation of a new report and legally sufficient proof of historical non-compliance are not the same thing.

    Judicial precedents concerning different types of exceptional naturalisation cannot automatically be applied without considering factual and statutory differences.

    Decision: Council of State, 10th Chamber, June 23, 2025, E.2021/279, K.2025/3174 – Full Text.

    Any later appellate ruling and the finality of the decision should be verified separately when relying upon the judgment in an individual case.

    XIV. Do Criminal Investigations and KYOK Decisions Protect Genuine Investors from Citizenship Loss?

    Criminal investigations and administrative citizenship reviews have frequently arisen together during the 2026 developments.

    However, their objectives and legal requirements differ.

    Depending on the allegations, an investor may be examined in connection with suspected document forgery, aggravated fraud or other criminal offences.

    Nevertheless, the mere purchase of property from an investigated developer does not establish that the investor personally committed a criminal offence.

    Criminal responsibility is personal.

    Investigators must assess the conduct alleged against the individual, including any knowing participation in fictitious transactions, preparation or use of forged documents, and other elements required by the relevant criminal provisions.

    14.1. Non-Prosecution Decisions (KYOK)

    A prosecutor may issue a decision not to prosecute, commonly referred to as KYOK, where the requirements established by criminal procedure are satisfied.

    Such a decision may be important to the assessment of the investor’s personal criminal responsibility.

    However, it does not necessarily establish that every objective statutory condition for the original citizenship acquisition existed.

    14.2. KYOK and Administrative Withdrawal Are Distinct

    The fact that a prosecutor concludes that criminal prosecution is not justified does not automatically prevent the administration from examining whether the investment satisfied the legal conditions applicable at the date of naturalisation.

    Conversely, the continuation of a criminal investigation does not establish that citizenship has already been lawfully cancelled or withdrawn.

    14.3. Evidence May Be Relevant Across Proceedings

    Criminal records and financial evidence obtained through lawful procedures may be relevant to a separate administrative citizenship dispute.

    However, each proceeding must be assessed according to its own statutory framework, the relevant evidentiary questions and the procedural safeguards applicable to the individual.

    Our third article in this series examines the issue in detail: Turkish Citizenship Revocation and Criminal Investigations in 2026: KYOK, Acquittal and Administrative Lawsuits.

    XV. Which Lawsuits Can a Genuine Investor File Against Citizenship Cancellation or Withdrawal?

    A decision terminating the acquisition of Turkish citizenship constitutes an administrative act subject to judicial review under the applicable legal framework.

    Article 7 of Administrative Judicial Procedure Law No. 2577 generally establishes a 60-day filing period for administrative litigation unless a different statutory period applies.

    The period generally begins according to the legally applicable rules concerning written notification, but the precise starting date must be examined in each case.

    15.1. Identifying the Competent Court

    The competent judicial authority depends on the type of administrative decision and the institution that issued it.

    A decision cancelling or withdrawing the original citizenship acquisition may need to be distinguished from a separate administrative decision cancelling an investment certificate of conformity.

    These acts may differ in their legal character, competent court, evidentiary basis and available remedies.

    15.2. Grounds for an Annulment Action

    Depending on the case, judicial review may concern whether the administration correctly identified the historical investment threshold, whether it relied upon technically reliable valuation evidence, whether genuine payments were examined and whether the legal basis for cancellation or withdrawal was correctly applied.

    The administrative record and the investor’s individual conduct may also require assessment.

    15.3. Suspension of Execution

    Filing an administrative lawsuit does not normally suspend execution of the contested administrative act.

    Under Article 27 of Law No. 2577, suspension of execution may be requested subject to cumulative statutory requirements concerning manifest unlawfulness and harm that would be difficult or impossible to remedy.

    The loss of nationality may have serious implications for passports, entry into Türkiye, lawful residence, family life and other legal relationships.

    However, those possible consequences do not guarantee the granting of interim judicial relief.

    15.4. The Legal Position of Spouses and Children

    Article 32 of Turkish Citizenship Law provides for consequences affecting spouses and children who acquired Turkish citizenship dependently through the person whose nationality is cancelled.

    However, the legal basis and acquisition date of each family member’s citizenship may require separate consideration.

    Children who acquired citizenship by birth may raise different legal questions from family members naturalised together with the principal investor.

    XVI. Civil Liability of Property Developers, Sellers and Intermediaries

    In some cases, the legal problems arising in a genuine investor’s citizenship file may result from conduct attributed to a seller, developer, broker, adviser or another participant in the transaction.

    Where this occurs, the private-law relationship between the investor and those parties must be examined separately.

    16.1. Misrepresentations Concerning Citizenship Eligibility

    A developer or intermediary may have represented that a property possessed the required value for citizenship purposes.

    Alternatively, the investor may allege that the property was sold on the basis of misleading descriptions, concealed material facts or contractual commitments that were not fulfilled.

    Depending on the circumstances, questions concerning breach of contract, fraudulent inducement, defective performance or compensation may arise.

    16.2. Liability Is Not Automatic

    The administrative withdrawal of citizenship does not automatically establish that the seller or developer must compensate the investor.

    The contract, representations made, actual damage, applicable fault requirements and causal relationship must be examined.

    16.3. Determining the Investor’s Loss

    Any potential damages assessment should consider the relevant legal basis, the property’s continuing ownership and market value, the economic consequences of the alleged wrongdoing and the specific heads of loss.

    The original purchase price alone does not necessarily represent the recoverable loss.

    16.4. Civil Remedies and Administrative Citizenship Proceedings

    A private-law claim against a developer or broker must be distinguished from the state’s administrative power concerning nationality.

    The two matters may arise from the same underlying facts but involve different parties, legal requirements and remedies.

    XVII. Evidence and Defence Strategy for Genuine Foreign Investors

    An effective evidentiary review of an investment-based citizenship file should not be limited to the title deed and a single bank receipt.

    The relevant documentation must be organised according to the issues actually in dispute.

    17.1. Citizenship Acquisition Documents

    The original citizenship application, naturalisation decision, certificate of conformity, relevant administrative correspondence and any subsequent official measures should be identified.

    17.2. Property Documents

    Relevant records may include the title deed, official sales instrument, preliminary sale agreement, contract amendments, historical land registry documents and the appraisal report submitted with the citizenship application.

    17.3. Banking and Financial Evidence

    Important documents may include certified account statements, SWIFT messages, payment receipts, foreign-exchange purchase records, seller invoices and financial communications concerning the transaction.

    17.4. Historical Valuation Evidence

    Documents concerning the property’s historic physical condition, completion stage, relevant comparable sales, construction plans and other technical features may be important.

    17.5. Communications and Third-Party Representations

    Correspondence with the developer, broker, intermediary, appraisal company or previous legal representatives may help establish what information was provided and which actions the investor personally undertook.

    17.6. Administrative and Criminal Records

    Where lawfully available, administrative decisions, notifications, police records, expert reports and relevant criminal investigation documents should be reviewed.

    17.7. Determine the Actual Disputed Issue

    After collecting the documents, the fundamental question is which fact is contested.

    Is the administration alleging that no genuine payment occurred? Is it disputing the property’s historical market value? Does it question another objective investment requirement? Or does the investigation concern personal misrepresentation by the investor?

    The appropriate evidentiary response depends on the answer.

    Where the dispute concerns historic property value, a retrospective technical assessment may be essential.

    Where the allegation concerns fictitious financial transfers, analysis of the complete banking chain may be more important.

    Where personal misconduct is alleged, evidence relating to knowledge, participation, declarations and communications becomes particularly relevant.

    Even where no individual citizenship withdrawal decision has been identified, an investor may assess the documents and potential legal risks in advance.

    However, the existence, scope and procedural stage of any investigation should be verified through appropriate official channels before drawing definitive conclusions.

    XVIII. Conclusion: Genuine Investors Require Proof of Both Economic Reality and Legal Compliance

    Cancellation and withdrawal of Turkish citizenship acquired through investment have become important subjects of administrative and nationality-law disputes in 2026.

    A central requirement of a legally sound assessment is to distinguish an investor who genuinely completed a transaction from an individual who knowingly participated in a fictitious or fraudulent arrangement.

    Nevertheless, the genuine investor’s good faith does not automatically eliminate every possible legal risk.

    Article 31 of Turkish Citizenship Law concerns cancellation based on false declarations or concealment of material facts by the individual, while Article 40 addresses withdrawal where the statutory conditions for the original citizenship decision were not fulfilled.

    Accordingly, the fact that the investment price was actually paid does not necessarily establish that the property satisfied the historical statutory valuation threshold.

    Likewise, the discovery of an inaccurate appraisal does not automatically demonstrate that the investor knew about the error or that the actual historic value of the property was legally insufficient.

    Financial evidence establishing the economic reality of the transaction and technical evidence establishing the historical value of the property should therefore be evaluated together.

    The applicable legislation, original investment date, objective investment conditions, administrative records, individual conduct and legal grounds of any adverse decision are all essential to the assessment.

    Depending on the case, independent expert analysis, objections to official expert reports, preservation of evidence, administrative submissions and judicial proceedings may be appropriate.

    The central purpose of legal analysis is not merely to defend the accuracy of the original appraisal report. It is to determine whether the statutory conditions for citizenship actually existed at the relevant date and whether allegations concerning the investor’s personal conduct are supported by sufficient evidence.

    Legal certainty and effective enforcement of citizenship legislation are not necessarily competing objectives.

    Both require administrative decisions to be lawful, individualised, evidence-based and subject to meaningful judicial review.

    Academic References, Legislation and Judicial Decisions

    1. Turkish Citizenship Law No. 5901. Particularly Articles 12, 31, 32, 40 and 41. Official statutory text.
    2. Regulation on the Implementation of the Turkish Citizenship Law. Particularly Articles 20 and 66, together with the rules applicable on the date of the original investment.
    3. General Directorate of Land Registry and Cadastre. Citizenship through real estate acquisition, investment threshold verification, valuation procedures and Circular No. 2024/4. Official information.
    4. Özgür, Çiçek. “Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması” [Annulment and Withdrawal of Turkish Citizenship Acquired Through Investment]. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Vol. 75, No. 1, 2026, pp. 741–779. DOI: 10.33629/auhfd.1710185.
    5. Dülger, Ahmet. “Taşınmaz Satın Alınmasıyla Türk Vatandaşlığının İstisnai Yoldan Kazanılmasında Değerleme Raporu ve Uygunluk Belgesi Alınması” [Valuation Reports and Certificates of Conformity in Exceptional Turkish Citizenship Acquisition Through Property Purchase]. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Vol. 16, No. 1, 2025, pp. 167–180. DOI: 10.21492/inuhfd.1600688.
    6. Council of State, 10th Chamber. Judgment dated June 23, 2025, E.2021/279, K.2025/3174. Judicial review of the factual and legal basis for withdrawal of exceptional naturalisation. Full decision.
    7. Civil Procedure Code No. 6100. Particularly Articles 400–403 concerning preservation of evidence.
    8. Administrative Judicial Procedure Law No. 2577. Particularly Articles 7 and 27 concerning filing deadlines and suspension of execution. Statutory text.
    9. Ministry of Interior, September 21, 2026. Officially reported figures concerning cancellation and withdrawal of citizenship decisions acquired through investment. TRT Haber coverage of the official statement.

    Research Methodology: This article distinguishes legal requirements, administrative decisions, allegations arising from criminal investigations and technical questions requiring expert evidence. Neither a press statement nor an expert opinion is treated as automatically determining the legal status of a particular investor.

    Author and Contact Information

    Attorney Murat Can Dolğun
    Istanbul Bar Association
    TD Law Firm & Legal Consultancy
    Lecturer in Law – Istanbul University-Cerrahpaşa

    Practice Areas: Turkish Citizenship Law, Administrative Litigation, Criminal Defence, Immigration Law, Private International Law, Foreign Investment and Real Estate Disputes.

    Office: Istanbul World Trade Center (IDTM), Block A2, Office 206, Yeşilköy, Bakırköy, Istanbul, Türkiye.

    Telephone: +90 212 299 44 22
    WhatsApp: +90 507 475 44 22
    Email: av.muratcandolgun@gmail.com
    Website: dolgun.av.tr

    Legal Disclaimer: This publication is intended for general academic and legal information. It does not constitute legal advice concerning a particular property investment, criminal investigation or citizenship case. The application of statutory rules, appraisal standards, procedural remedies and filing deadlines requires examination of the specific transaction and official file. No particular outcome is guaranteed.

    © 2026 DOLĞUN AKADEMİ | ATTORNEY MURAT CAN DOLĞUN

  • Turkish Citizenship Criminal Investigations 2026 | KYOK

    Turkish Citizenship Criminal Investigations 2026 | KYOK

    DOLĞUN AKADEMİ | LEGAL RESEARCH

    Turkish Citizenship Revocation and Criminal Investigations in 2026: Police Statements, Prosecutors, KYOK, Administrative Lawsuits and Defence Rights

    Author: Attorney Murat Can Dolğun – Istanbul Bar Association

    Original Publication: October 22, 2026

    Legal Fields: Criminal Law, Criminal Procedure, Turkish Citizenship Law, Administrative Law, Administrative Litigation and Immigration Law.

    Read this article in Turkish:
    Click here to read the original Turkish version.

    Abstract

    Criminal investigations concerning Turkish citizenship acquired through investment in 2025 and 2026 have brought renewed attention to the relationship between nationality law, criminal liability and administrative judicial review.

    Investigations conducted by the Istanbul Chief Public Prosecutor’s Office have involved allegations of sham real estate transactions, inaccurate or fraudulent property valuation reports, artificial foreign-currency transfers, document forgery, fraud and organised criminal activity.

    These developments have confronted foreign investors who acquired Turkish citizenship in previous years with three separate legal questions.

    The first concerns the investor’s procedural status and possible personal criminal liability. The second concerns whether the original investment genuinely satisfied the statutory requirements for Turkish citizenship. The third concerns the administrative and judicial remedies available if a citizenship cancellation or withdrawal decision is issued.

    Although these questions may arise from the same transactions, they require distinct legal analyses.

    Being investigated as a criminal suspect does not establish guilt or automatically terminate Turkish citizenship. Equally, a prosecutor’s decision not to prosecute does not automatically invalidate a separate administrative decision withdrawing citizenship.

    This article examines police questioning, prosecutorial investigations, the right to counsel, interpretation rights, restrictions on access to investigation files, non-prosecution decisions (KYOK), indictments, acquittals, arrest measures, expert reports, administrative litigation and suspension of execution.

    The research draws upon legislation, official announcements and published Council of State decisions available up to October 22, 2026. It is applicable to all persons who acquired Turkish citizenship through investment or another exceptional naturalisation procedure, regardless of their national origin.

    1. Why Can a Turkish Citizenship-by-Investment File Become the Subject of a Criminal Investigation?

    Acquisition of Turkish citizenship through investment is primarily an administrative-law procedure. The applicant must satisfy the statutory conditions, the relevant institution must determine the eligibility of the investment, and the competent authority must issue the naturalisation decision.

    However, allegations that the supporting documents were falsified, that the investment amount was not genuinely paid, or that an organised arrangement was established to simulate compliance may also give rise to criminal-law questions.

    For example, where a property’s true market value is allegedly below the statutory minimum and an inaccurate appraisal report is knowingly prepared to show a higher value, the dispute may extend beyond a technical disagreement concerning valuation.

    Similarly, investigators may examine whether a bank transfer was fabricated, whether funds were returned through intermediary accounts after an apparent payment, or whether a land registry transaction concealed an agreement inconsistent with the apparent sale.

    Nevertheless, two separate matters must be distinguished: the failure of a transaction to satisfy citizenship legislation and the intentional commission of a criminal offence by a particular individual.

    Under Article 38 of the Turkish Constitution and Article 20 of Turkish Penal Code No. 5237, criminal responsibility is personal.

    Therefore, the existence of a criminal investigation concerning a construction company, property developer or appraisal professional does not establish the guilt of every investor who dealt with that person or organisation.

    2. Developments in Turkish Citizenship Investigations During 2025–2026

    2.1. September 24, 2025: Investigation Into Allegedly Sham Property Transactions

    An operation conducted across 19 Turkish provinces in September 2025 concerned allegations that fictitious real estate transactions had facilitated the acquisition of Turkish citizenship by foreign investors.

    According to publicly reported investigative statements, the allegations included inflated property values, artificial financial movements and subsequent transfers of properties back to previous owners or related parties.

    The investigation raised questions concerning the distinction between a formal property transfer recorded in the land registry and the genuine economic substance of the underlying transaction.

    Source: Anadolu Agency, September 24, 2025.

    2.2. August 4, 2026: Investigation Concerning 687 Individuals

    On August 4, 2026, the Turkish Ministry of Justice announced an investigation coordinated by the Organised Crime Investigation Bureau of the Istanbul Chief Public Prosecutor’s Office.

    The reported allegations concerned properties of comparatively low value allegedly being represented as qualifying high-value investments through inaccurate appraisal reports.

    The Ministry reported detention orders for 90 suspects, the apprehension of 72 suspects and protective measures involving companies and property assets.

    It also announced that legal proceedings had been initiated concerning the cancellation of citizenship acquired by 687 individuals.

    Source: Turkish Ministry of Justice, August 4, 2026.

    Initiating proceedings intended to cancel nationality does not mean that a final individual administrative cancellation decision had already been issued against every affected person.

    2.3. September 21, 2026: The Second-Wave Investigation

    The second-wave investigation announced on September 21, 2026, concerned the review of property transactions and financial records associated with investment-based citizenship acquisitions.

    According to information reported from the Ministry of Interior, the investigation covered 1,070 people, comprising 263 principal investors and 807 family members. Additional processes reportedly concerned 11 persons whose citizenship applications were still pending.

    Reports referred to the work of the Istanbul Police Department’s Anti-Migrant Smuggling and Border Gates Branch, expert examinations and analyses by the Financial Crimes Investigation Board, known as MASAK.

    On September 25, 2026, Anadolu Agency reported that 33 suspects had been remanded in custody and that other suspects were subject to judicial supervision measures.

    Sources:
    Anadolu Agency, September 21, 2026;
    Anadolu Agency, September 25, 2026.

    Arrest, pretrial detention and judicial supervision are criminal procedural measures. They do not constitute final convictions. The presumption of innocence continues to apply to all persons under investigation or prosecution.

    For a broader examination, see our research on the official citizenship revocation figures and international coverage in 2026.

    4. Why Does the Distinction Between Suspect, Witness, Complainant and Victim Matter?

    4.1. Suspect

    Under Article 2 of Criminal Procedure Code No. 5271, a suspect is a person under suspicion of committing a criminal offence during the investigation stage.

    Being questioned as a suspect means that allegations concerning the person’s conduct are being investigated. It does not establish criminal guilt.

    Suspects enjoy procedural rights including information about the allegation, legal representation, the right to remain silent, the opportunity to request the collection of favourable evidence and access to interpretation when legally required.

    4.2. Witness

    A witness is a person believed to possess information relevant to the investigated events.

    The procedural obligations of witnesses differ from those of suspects. However, protections concerning answers that could expose the person or protected relatives to criminal prosecution must also be considered.

    Questioning a person as a witness where the circumstances require treatment as a suspect may give rise to procedural concerns affecting defence rights.

    4.3. Complainant and Victim

    A complainant is a person reporting or complaining about an alleged criminal offence. A victim is a person directly affected by conduct infringing the legal interest protected by the criminal provision.

    Some foreign investors involved in citizenship investigations may themselves have been harmed by misleading conduct of property developers, agents or intermediaries.

    For example, an investor may have genuinely transferred the qualifying funds but later discovered that a developer or intermediary supplied false information concerning the property or investment documentation.

    Whether that investor qualifies as a victim or person harmed by the offence requires examination of the specific allegations.

    Even where an interview record describes the investor as a victim, this does not automatically resolve every administrative citizenship question.

    4.4. Different Procedural Roles Within One Investigation

    An individual may have different procedural positions concerning separate alleged acts within a broader factual investigation.

    The person’s precise status should therefore be determined for each allegation rather than inferred solely from the general subject of the case.

    5. Which Criminal Offences May Arise in Turkish Citizenship Investigations?

    Several offences under Turkish Penal Code No. 5237 have been mentioned in reports concerning the investigations.

    Nevertheless, the presence of an offence in an investigation file does not prove that its statutory elements are satisfied in relation to a particular investor.

    5.1. Establishing or Participating in a Criminal Organisation – Article 220

    Article 220 concerns organisations established for the purpose of committing criminal offences.

    The fact that multiple companies participated in property transactions, or that several investors used the same intermediary, does not itself establish the existence of a criminal organisation or membership by an investor.

    The organisation’s structure, purpose, continuity, relevant characteristics and the individual’s connection with it must be assessed under the applicable statutory elements.

    5.2. Migrant Smuggling – Article 79

    Article 79 regulates migrant smuggling.

    The involvement of a police unit responsible for investigating migrant smuggling does not mean that every transaction or individual mentioned in the investigation necessarily satisfies the elements of that offence.

    Ordinary assistance with citizenship applications should not automatically be equated with the conduct criminalised by Article 79. The actual statutory elements must be established.

    5.3. Fraud and Aggravated Fraud – Articles 157 and 158

    Fraud involves deceptive conduct and the obtaining of an unlawful benefit under the relevant legal conditions. Aggravated forms of fraud are separately regulated under Article 158.

    In citizenship-related investigations, allegedly inaccurate investment values, artificial transactions and misleading documents may lead investigators to consider fraud offences.

    However, the alleged deceptive act, its target, the resulting benefit and harm, and the individual’s role must be determined.

    The failure to satisfy an administrative investment condition does not automatically constitute aggravated fraud.

    5.4. Forgery of Official Documents – Article 204

    Article 204 concerns forgery involving official documents.

    In citizenship and real estate cases, it is important to determine whether the relevant document legally qualifies as an official document, the nature of the alleged falsification and the knowledge and conduct of the person said to have used it.

    5.5. Forgery of Private Documents – Article 207

    Allegations concerning private documents require separate consideration of their legal nature, authenticity, use and the person’s conduct.

    Not every erroneous private contract or inaccurate commercial communication constitutes criminal forgery.

    5.6. False Statements in the Preparation of Official Documents – Article 206

    Article 206 addresses certain false statements made to a public official authorised to prepare an official document.

    Allegedly misleading declarations during a citizenship application may be examined under this provision where the statutory elements are present.

    A document containing an inaccurate result, however, does not automatically establish that the applicant committed this particular offence.

    5.7. Multiple Charges Arising from the Same Transaction

    A series of transactions may generate allegations involving several criminal provisions.

    Whether each offence is legally established, whether the provisions governing concurrence apply and how the individual’s conduct is connected to the alleged acts require separate analysis.

    The essential question is not how many offence names appear in the investigation, but which particular criminal act is attributed to the individual and on what evidence.

    6. What Are the Suspect’s Rights During Police and Prosecutorial Questioning?

    The questioning of a suspect is subject to statutory safeguards. Article 147 of Criminal Procedure Code No. 5271 establishes fundamental rules governing the taking of statements and judicial interrogation.

    6.1. The Right to Be Informed of the Accusation

    The suspect must be informed of the alleged offence.

    Knowing only that a general citizenship investigation exists may be insufficient to understand the actual conduct alleged against the individual.

    For example, is the investor alleged to have prepared a fraudulent appraisal report, knowingly used such a report, participated in an artificial banking arrangement or merely purchased property from the company being investigated?

    The nature of the defence depends on those distinctions.

    6.2. The Right to Legal Counsel

    Article 149 allows suspects and defendants to receive assistance from one or more defence lawyers during investigation and prosecution, subject to applicable procedural provisions.

    The presence of defence counsel during questioning is an important safeguard. Article 150 also governs situations in which appointment of a defence lawyer is mandatory.

    Acquiring Turkish citizenship through naturalisation does not diminish the individual’s criminal procedural rights.

    6.3. The Right to Remain Silent

    Under Article 147, the suspect must be informed of the legal right not to make statements concerning the alleged offence.

    Exercising that right does not establish guilt and must not itself be treated as proof of criminal conduct.

    The decision whether to provide a statement should be considered with reference to the available evidence and the individual’s particular circumstances.

    6.4. The Right to Request Favourable Evidence

    A suspect may request the collection of specific evidence capable of supporting the defence.

    In citizenship-investment cases, such evidence may include bank statements, SWIFT records, property purchase contracts, title deeds, historical appraisal reports, communications with developers and proof that the consideration was not refunded.

    6.5. Accuracy of the Written Statement

    Discrepancies between what a person actually says and what appears in the written interview record can have serious consequences.

    This is particularly important when statements are interpreted from another language.

    Dates, monetary amounts, the sequence of transactions and the meaning of technical explanations should be recorded accurately.

    Requests to correct errors or omissions should be raised before the interview record is finalised and signed.

    6.6. Police Statements Taken Without Defence Counsel

    Article 148(4) provides that a statement obtained by the police in the absence of defence counsel cannot form the basis of a judgment unless subsequently confirmed by the suspect or defendant before a judge or court.

    This rule illustrates that the right to counsel is not merely a formality. It has substantive consequences for the admissibility and evaluation of criminal evidence.

    7. Interpreter Rights of Foreign Investors Who Do Not Speak Turkish

    Effective exercise of defence rights requires a person to understand the accusations and questions addressed to them.

    Article 202 of the Criminal Procedure Code regulates interpretation rights in the circumstances prescribed by law.

    Speaking English, Arabic, Russian, Chinese, Persian or another language does not create any legal disadvantage. The relevant question is whether the person can understand and participate effectively in the proceedings.

    7.1. Incorrect Translation of Legal and Financial Terminology

    Citizenship investigations may involve technical expressions such as genuine payment, repayment, sham transaction, property appraisal, certificate of conformity and forged document.

    An inaccurate interpretation may materially change the meaning of the person’s statement.

    For example, “I did not determine the property’s value” is different from “I did not know the property’s value.”

    Likewise, “The seller did not refund my payment” is not equivalent to “I do not know the seller’s banking transactions.”

    7.2. Challenging an Incorrect Interpretation

    Where the individual believes a statement has been inaccurately translated, the concern should be raised during questioning and, where appropriate, recorded in the official minutes.

    Ordinary conversational ability in a foreign language should not automatically be equated with the ability to understand complex legal and financial questions in that language.

    8. Can a Lawyer Examine the Investigation File? What Is a Restriction Order?

    One recurring problem in citizenship investigations is the existence of confidentiality rules or a judicial restriction on inspection of the investigation file.

    8.1. Confidentiality of Criminal Investigations

    Article 157 of the Criminal Procedure Code governs confidentiality during the investigation phase.

    However, general investigative confidentiality and a specific restriction on defence counsel’s file-inspection rights are separate legal matters.

    8.2. Article 153 and File Inspection

    Article 153 regulates the defence lawyer’s entitlement to examine investigation records and obtain copies of documents.

    Under specified statutory conditions and procedures, access to certain materials may be restricted.

    The existence of a restriction order does not eliminate every defence right or prevent counsel from undertaking all legal work.

    Documents excluded from the restriction and other statutory defence safeguards must be evaluated separately.

    8.3. Investigation Files Not Visible Through UYAP

    The absence of a file from an individual’s accessible UYAP or e-Devlet interface does not conclusively establish that no criminal investigation exists.

    Access may depend on the investigation’s status, the person’s procedural capacity, confidentiality rules and technical access permissions.

    8.4. Representation and Authorisation

    The ability to make an initial legal enquiry, formally represent an individual in an investigation and obtain copies of confidential documents are different matters.

    Appropriate authorisation and procedural status are important. Nevertheless, the appointment of defence counsel in criminal proceedings must be distinguished from the formal representation requirements applicable to an administrative citizenship file.

    9. Arrest, Police Custody, Pretrial Detention and Judicial Supervision

    Foreign investors who become concerned about citizenship-related criminal investigations often ask whether they may be arrested upon entering Türkiye.

    However, the existence of an investigation does not automatically result in arrest, police custody or pretrial detention.

    9.1. Summons for Questioning

    Under Article 145 and related provisions, a person may be summoned to give a statement.

    A summons and an arrest warrant are different procedural measures.

    9.2. Arrest and Apprehension

    Measures involving the apprehension of an individual require the relevant statutory conditions.

    The appearance of a person’s name in a criminal investigation does not by itself establish that an arrest warrant has been issued.

    9.3. Police Custody

    Police custody is a temporary measure that may follow apprehension under the conditions prescribed by law.

    The person concerned is entitled to applicable procedural safeguards, including access to counsel and legally required notifications.

    9.4. Pretrial Detention

    Under Article 100, pretrial detention requires consideration of concrete evidence indicating strong suspicion, statutory grounds for detention and proportionality.

    Detention is a preventive criminal procedural measure, not a criminal sentence.

    9.5. Judicial Supervision

    Article 109 regulates judicial supervision as an alternative to detention in the circumstances prescribed by law.

    Depending on the specific order, such measures may include restrictions on leaving the country, reporting obligations or requirements not to leave one’s residence.

    Accordingly, the absence of pretrial detention does not necessarily mean that no travel restrictions exist.

    9.6. Assessing Border-Control Risks

    Before travelling to Türkiye, the individual’s current citizenship status, valid travel documents, any judicial protective measures and applicable immigration rules should be examined separately.

    An ongoing investigation does not establish that the person will inevitably be detained at the border. However, an existing arrest warrant or another applicable judicial measure may have significant consequences for travel.

    10. How Are Bank Records, Title Deeds, Property Valuations and MASAK Reports Evaluated?

    One central issue in citizenship-by-investment investigations is whether the investment appearing in official documents corresponds to a genuine economic transaction.

    10.1. Bank Transfers

    Bank receipts, SWIFT messages, account statements, transfer instructions and foreign-exchange transaction records may provide important evidence that a qualifying investment was actually made.

    Nevertheless, a single receipt may not fully explain the economic nature of the payment.

    Investigators may examine whether funds transferred to the seller were subsequently returned to the investor, transferred to related parties or circulated through additional accounts.

    10.2. Land Registry and Sale Documents

    Registration of a property transfer is an important legal fact.

    However, investigators may separately examine whether the parties reached an undisclosed arrangement inconsistent with the apparent sale or whether the transaction was genuine in economic substance.

    10.3. Valuation Reports

    A real estate appraisal is a significant technical document when assessing the investment threshold applicable to property-based citizenship.

    Yet comparing a historic valuation with current property prices is not necessarily sufficient.

    The relevant examination should address the investment date, the property’s physical and legal characteristics at that time, comparable transactions, the project’s development stage and the market conditions then prevailing.

    10.4. MASAK Financial Analyses

    The Financial Crimes Investigation Board may analyse banking transactions, financial patterns and relationships between accounts.

    However, identification of a suspicious financial transaction does not itself conclusively establish that a particular person committed a crime or that every related payment was fictitious.

    Financial findings should be assessed together with other evidence and the specific elements of the alleged offence.

    10.5. Digital Evidence

    Emails, messaging records, draft contracts, payment instructions and electronic files may be relevant.

    Nevertheless, the source, integrity, method of collection and context of electronic evidence must be considered.

    An isolated screenshot, for example, may fail to show the full conversation or the circumstances in which a message was exchanged.

    11. How Can Expert Reports Be Examined or Challenged?

    Expert evidence is particularly important in citizenship investigations involving property valuation and financial records.

    11.1. The Scope and Methodology of the Expert Report

    Evaluation should address not only the expert’s conclusion but also the methodology employed.

    Does the report determine the historical value of an individual apartment, the average value of an entire parcel, the current market value or another technical measure?

    These distinctions may materially affect whether a historic investment satisfied the relevant legal threshold.

    11.2. Independent Expert Opinions

    Article 67(6) of the Criminal Procedure Code permits scientific opinions from specialists regarding matters relevant to the investigation or prosecution.

    Depending on the circumstances, an investor may obtain independent professional assessments from banking specialists, financial analysts, property valuation experts or other qualified professionals.

    However, a privately commissioned expert opinion and a report prepared by a court-appointed or prosecution-appointed expert do not have identical procedural status.

    11.3. Historical Value Versus Current Market Value

    Where property was acquired in 2022, a valuation conducted in 2026 must clearly identify the relevant valuation date.

    A determination of the property’s current market value does not, by itself, establish whether the investment satisfied the statutory requirements in 2022.

    Historical valuation should be distinguished from the assessment of the property’s present value.

    11.4. Preservation of Evidence and Expert Assessment

    Articles 400 and following of Civil Procedure Code No. 6100 govern preservation of evidence under specific civil procedural conditions.

    An expert examination within a criminal investigation and a separate civil proceeding for preservation of evidence are not the same legal procedure.

    Depending on the issues to be proved, both may be relevant for different purposes.

    The selection of an appropriate mechanism depends on the legal nature of the dispute and the evidence requiring preservation.

    For further examination, see Can a Genuine Investor Lose Turkish Citizenship? Historical Valuation, Banking Evidence and Judicial Protection.

    12. What Is KYOK? When Can a Prosecutor Decide Not to Prosecute?

    KYOK is the commonly used Turkish abbreviation for kovuşturmaya yer olmadığına dair karar, meaning a decision that there is no ground for criminal prosecution.

    Under Article 172 of Criminal Procedure Code No. 5271, the public prosecutor issues a non-prosecution decision if the investigation does not produce evidence sufficient to justify bringing a public prosecution or if prosecution is legally impossible.

    12.1. Insufficient Evidence to Establish the Required Suspicion

    One purpose of an investigation is to determine whether the evidence establishes sufficient suspicion to bring a criminal case.

    For example, where there is insufficient evidence that an investor participated in preparing a fraudulent appraisal or knowingly used a forged document, that evidentiary deficiency may be significant to the prosecutorial decision.

    However, it would be inappropriate to guarantee KYOK merely because one or two particular documents support the investor’s account.

    12.2. Legal Impossibility of Prosecution

    Article 172 also addresses situations in which prosecution is not legally possible.

    Accordingly, not every KYOK decision necessarily amounts to a conclusive factual finding that the alleged conduct never occurred. The actual reasons given by the prosecutor must be examined.

    12.3. KYOK Is Not an Acquittal

    KYOK is a prosecutorial decision issued during the investigation stage.

    It is legally distinct from an acquittal delivered by a criminal court following judicial proceedings.

    12.4. Objections to a Non-Prosecution Decision

    Article 173 provides a specific objection mechanism for a person harmed by the alleged offence, subject to the applicable statutory conditions.

    As a general rule, the person entitled to object may apply to the competent criminal judgeship of peace within two weeks following notification of the decision, subject to statutory exceptions and any applicable special rules.

    This is a remedy available to eligible persons harmed by the offence, not an objection mechanism automatically exercised by the suspect.

    12.5. New Evidence Following KYOK

    Article 172(2) regulates the conditions governing subsequent prosecution concerning the same act, including new evidence and the applicable judicial authorisation requirements.

    Consequently, the legal effects of subsequently discovered evidence must be assessed under the statutory framework.

    13. Does a KYOK Decision Prevent the Cancellation or Withdrawal of Turkish Citizenship?

    This is one of the most frequently misunderstood issues in citizenship law.

    A non-prosecution decision does not automatically prevent an administrative authority from examining the legality of a previous citizenship acquisition decision.

    The criminal-law question of whether a person committed a particular offence differs from the administrative-law question of whether the objective statutory conditions for citizenship were fulfilled.

    13.1. Scenario One: Genuine Investment and No Criminal Liability Established

    An investor may have genuinely paid the required purchase price, transferred the funds through the banking system, retained ownership of the property and received no refund.

    The investigation may fail to establish sufficient evidence that the investor knowingly participated in forgery, artificial transactions or other alleged crimes.

    In that situation, KYOK is an important procedural outcome concerning personal criminal liability.

    Its reasoning and supporting findings may also be relevant to an administrative citizenship dispute.

    Nevertheless, compliance with the objective statutory requirements for citizenship must still be assessed.

    13.2. Scenario Two: No Crime Established, but the Investment Requirement Was Not Fulfilled

    An investor may receive KYOK because the evidence does not sufficiently establish knowing participation in criminal conduct.

    However, the administration may separately contend that the investment did not satisfy the required legal amount or another objective condition at the date of acquisition.

    The termination of criminal proceedings does not automatically prevent an administrative assessment under Article 40 of Law No. 5901.

    13.3. Scenario Three: The Prosecutor’s Findings Contradict the Administrative Grounds

    Evidence examined in criminal proceedings may demonstrate that an important factual allegation relied upon by the administration was incorrect.

    Where the reasoning of a non-prosecution decision directly conflicts with the factual premise of an administrative withdrawal decision, that contradiction may be significant in administrative litigation.

    The administrative court must nevertheless reach its determination on the basis of the applicable legal provisions, the contested administrative act and the evidentiary record before it.

    13.4. Does KYOK Automatically Restore Citizenship?

    No.

    Where an administrative citizenship cancellation or withdrawal decision has already been issued, it remains necessary to consider the appropriate procedures for its withdrawal, amendment or judicial annulment.

    KYOK may form part of the evidence supporting those proceedings. It is not itself an administrative court judgment cancelling the nationality decision.

    14. What Happens If the Prosecutor Files an Indictment?

    Under Article 170 of the Criminal Procedure Code, where the evidence obtained during the investigation establishes sufficient suspicion for public prosecution, the public prosecutor prepares an indictment.

    The indictment is submitted to the competent criminal court. The prosecution stage begins following acceptance of the indictment in accordance with the applicable procedure.

    14.1. An Indictment Is Not Proof of Guilt

    An indictment is the formal document through which the prosecutor submits criminal allegations for judicial examination.

    Its acceptance does not constitute a conviction. The court must examine the evidence and defence during the proceedings.

    14.2. Distinguishing Criminal Allegations

    An indictment alleging document forgery or fraud does not, by itself, settle the different question of whether the investment objectively met the nationality requirements.

    Each alleged offence must be examined according to its own statutory elements and the defendant’s individual conduct.

    14.3. Must the Criminal Trial End Before Citizenship Can Be Withdrawn?

    Article 40 of Law No. 5901 does not generally make a final criminal conviction a mandatory prerequisite for the withdrawal of a citizenship decision granted without the necessary statutory conditions.

    Consequently, the competent administration may be required to examine the original citizenship conditions separately from the outcome of the criminal prosecution.

    Nevertheless, the sufficiency, accuracy and legality of the facts relied upon by the administration remain subject to judicial review.

    15. How Does a Criminal Acquittal Affect an Administrative Citizenship Case?

    An acquittal is a judgment delivered by a criminal court in accordance with criminal procedure.

    Not all acquittals rest on the same legal reasoning. Article 223 of the Criminal Procedure Code provides for acquittal in circumstances that may concern the absence of a criminal offence, the fact that the defendant did not commit the act or insufficient proof of criminal guilt, among other statutory grounds.

    15.1. An Acquittal Does Not Automatically Annul Administrative Withdrawal

    If the administration has already issued a citizenship withdrawal decision, a criminal acquittal does not automatically extinguish that separate administrative act.

    However, the criminal court’s findings regarding material facts may be significant where the administration relied on allegations involving the same conduct.

    15.2. The Presumption of Innocence

    The presumption of innocence is protected under Article 38 of the Turkish Constitution and Article 6(2) of the European Convention on Human Rights.

    Administrative or public statements that categorically treat a person as criminally guilty without a final conviction may, depending on their wording and circumstances, raise separate concerns under this principle.

    Nevertheless, an administrative assessment of objective citizenship conditions does not necessarily amount to a criminal finding of guilt.

    16. Cancellation and Withdrawal Under Turkish Citizenship Law No. 5901

    Articles 31 and 40 are of particular importance when allegations arising from criminal investigations are also examined in nationality proceedings.

    16.1. Article 31: False Declarations and Concealment of Material Facts

    Article 31 concerns cancellation of a citizenship acquisition decision where the acquisition resulted from false declarations by the individual or concealment of material circumstances relevant to the original decision.

    The analysis must determine which declaration was allegedly false, what material fact was concealed and how that conduct affected the acquisition of Turkish citizenship.

    A valuation report prepared by an independent professional and subsequently found to be inaccurate must be distinguished from an investor knowingly using a report that they understand to be fraudulent.

    16.2. Article 40: Decisions Granted Without the Required Legal Conditions

    Article 40 provides for the withdrawal of decisions concerning citizenship acquisition or loss where the required legal conditions were absent or the decision was issued in duplicate.

    The essential question is whether the necessary conditions existed at the time the original nationality decision was made.

    Therefore, the absence of proven criminal liability does not, in every case, suffice to establish that citizenship cannot be withdrawn under Article 40.

    Conversely, the administration must support a withdrawal decision with legally relevant and adequately established facts demonstrating that the original statutory requirements were not met.

    16.3. Different Temporal Consequences

    Under Article 32, a cancellation decision takes effect from the date of that decision and also applies to spouses and children who acquired Turkish citizenship dependently through the affected individual.

    For withdrawal, Article 66 of the Regulation on the Implementation of the Turkish Citizenship Law provides that the withdrawn decision becomes ineffective from the date of the original decision.

    The difference may affect family relationships, nationality acquired through birth, historical transactions and other legal statuses.

    For a detailed examination, see our earlier research on cancellation and withdrawal of Turkish citizenship acquired through investment.

    17. What Do the Council of State’s 2026 Decisions Show About Criminal and Administrative Law?

    17.1. Council of State, 10th Chamber, E.2024/3835, K.2026/324, February 4, 2026

    This case concerned withdrawal of citizenship previously acquired through exceptional naturalisation, with the administration relying on national-security and public-order considerations.

    The Council of State emphasised the need for concrete, sufficient and serious factual grounds supporting a decision to withdraw citizenship.

    The court also considered the distinction between circumstances existing at the date of naturalisation and subsequent events unrelated to the original statutory conditions.

    In light of the circumstances in the relevant file, the court annulled the withdrawal decision.

    Legal significance: Administrative authority to withdraw citizenship does not eliminate the need to establish an adequate factual and legal basis for the measure.

    Read the Council of State Decision E.2024/3835, K.2026/324.

    17.2. Council of State, 10th Chamber, E.2024/405, K.2026/361, February 5, 2026

    This case concerned an individual who acquired Turkish citizenship through property investment.

    The relevant authorities determined that documents concerning the foreign-exchange purchase transactions had been inaccurately prepared, and the investment certificate of conformity was subsequently cancelled.

    The Council of State examined whether the statutory requirements for acquiring citizenship through investment had actually been fulfilled.

    The absence of a separate legal challenge to the certificate’s cancellation was also significant to the assessment.

    The court dismissed the action challenging the withdrawal of citizenship.

    Legal significance: The objective legal conditions of the investment may remain decisive in administrative citizenship proceedings independently of questions concerning the investor’s personal criminal liability.

    Read the Council of State Decision E.2024/405, K.2026/361.

    17.3. Comparative Legal Assessment

    These decisions do not establish contradictory legal principles. They demonstrate the application of the nationality framework to different factual circumstances.

    Both concern the existence of the legal conditions required at the time of the original citizenship acquisition.

    In one case, the factual grounds for withdrawal were considered inadequate. In another, the court accepted that the necessary investment conditions had not been established as fulfilled in the circumstances.

    Accordingly, allegations originating in a criminal investigation must be supported by legally relevant facts concerning the citizenship acquisition before they can justify the applicable administrative measure.

    The finality and subsequent appellate history of each decision must be checked in any individual proceeding.

    18. Administrative Litigation Against Turkish Citizenship Cancellation or Withdrawal

    18.1. The Competent Court

    The court with jurisdiction depends on which authority issued the administrative act being challenged.

    Under Article 24 of Council of State Law No. 2575, the Council of State acts as a court of first instance in annulment proceedings challenging Presidential decisions.

    Different administrative acts, such as cancellation of an investment certificate by another authority, may require proceedings before a different competent administrative court.

    18.2. Filing Deadlines

    Under Article 7 of Administrative Judicial Procedure Law No. 2577, the general judicial filing period before the Council of State and administrative courts is 60 days unless a different statutory period applies.

    The applicable starting date must be evaluated with reference to the administrative act, notification requirements and the circumstances of the particular case.

    For individuals living abroad, previously completed notifications to authorised legal representatives may be particularly important.

    18.3. Administrative Applications

    A qualifying administrative application submitted in accordance with Article 11 may affect the running of the judicial filing period.

    However, not every enquiry, request for a file copy or application for information automatically suspends the deadline.

    18.4. Suspension of Execution

    Under Article 27, filing an administrative annulment action does not automatically suspend execution of the contested decision.

    A suspension-of-execution request requires the court to assess the cumulative legal conditions, including manifest unlawfulness and damage that would be difficult or impossible to remedy.

    Consequences affecting passports, residence, family life, professional activity and business management may be relevant to that assessment.

    Nevertheless, such consequences do not guarantee that interim relief will be granted.

    18.5. Use of Criminal Evidence in Administrative Litigation

    Lawfully obtained expert reports, banking analyses, interview records and other evidence from criminal proceedings may be relevant in administrative litigation under the applicable procedural rules.

    Where criminal evidence contradicts a material allegation relied upon by the administration, identifying and explaining that inconsistency may be important.

    However, restrictions arising from investigation confidentiality, personal-data protection and rules concerning the lawful acquisition of evidence must be respected.

    19. How Should Criminal and Administrative Citizenship Proceedings Be Coordinated?

    An investor may face criminal proceedings and administrative review arising from the same property transaction.

    Handling those processes without consideration of their factual overlap may create risks of inconsistent explanations, incomplete evidence and missed procedural deadlines.

    However, coherent representation does not mean mechanically submitting the same statements in every proceeding. Each legal process has distinct questions, procedural safeguards and evidentiary requirements.

    19.1. Establish the Current Official Status

    The existence of a criminal investigation, the competent prosecution office, the individual’s procedural capacity and any questioning or protective measures should be established to the extent legally possible.

    Separately, the existing citizenship status, investment conformity documents and any adverse administrative decisions must be examined.

    19.2. Prepare a Chronology of the Investment

    The relevant dates should be organised chronologically, including contract execution, banking transactions, title deed transfer, appraisal, certificate of conformity, citizenship application, naturalisation and subsequent administrative or criminal measures.

    19.3. Identify Individual Conduct

    The analysis must distinguish acts performed personally by the investor from documents prepared by third parties and representations made by intermediaries.

    Personal conduct is central to criminal liability, while administrative law additionally requires consideration of the objective legal conditions of the citizenship acquisition.

    19.4. Preserve Documents and Financial Evidence

    Historical bank statements, SWIFT records, old valuation reports, title deed documents, correspondence and contracts may become difficult to retrieve several years after a transaction.

    Lawful collection and preservation of original documents, transaction histories and relevant digital records are therefore important.

    19.5. Distinguish Technical Findings from Criminal Intent

    The historical value of a property is a technical valuation question.

    Whether a particular investor knowingly participated in criminal forgery or fraud is a separate legal question.

    An expert report may be important evidence, but does not automatically establish the investor’s intention or all the required elements of a criminal offence.

    19.6. Protect Independent Administrative Deadlines

    Awaiting the conclusion of a criminal investigation does not automatically suspend the filing period for an administrative lawsuit challenging a citizenship decision.

    Where an individual decision has already been issued, the available administrative applications and judicial deadlines require independent attention.

    20. Frequently Asked Questions About Turkish Citizenship and Criminal Investigations

    Does a criminal investigation mean my Turkish citizenship has been cancelled?

    No. A criminal investigation and an individual administrative decision terminating citizenship are different legal matters.

    I have been summoned to the police. Does an arrest warrant exist?

    A summons does not automatically establish the existence of an arrest warrant. Any applicable judicial measures require separate verification.

    Can I have a lawyer present during questioning?

    Yes. Suspects are entitled to the assistance of defence counsel under the relevant provisions of the Criminal Procedure Code, including Articles 149 and 150.

    I do not speak Turkish. Can I request an interpreter?

    Interpretation assistance is available under the applicable legal conditions. Article 202 governs relevant interpreter rights.

    Does a file-access restriction mean that my lawyer cannot obtain any information?

    No. The scope of the restriction and the applicable statutory exceptions must be evaluated separately.

    Will KYOK guarantee that I retain Turkish citizenship?

    No. KYOK concerns criminal prosecution, whereas compliance with the objective legal requirements for nationality requires a separate administrative assessment.

    Can a KYOK decision support my citizenship case?

    Yes, potentially. Its factual findings may be relevant where they concern allegations relied upon by the administration.

    Will an acquittal automatically reverse a citizenship withdrawal?

    No. Administrative withdrawal must be addressed through the appropriate administrative or judicial mechanisms.

    I did not prepare the appraisal report. Can I still face criminal liability?

    Criminal liability depends on the individual’s conduct and the statutory elements of the alleged offence. A third party’s conduct cannot automatically be attributed to the investor.

    I genuinely paid for the property. Is that enough?

    Genuine payment is important evidence, but the property, investment amount, applicable historical rules and other statutory conditions must also be assessed.

    Can I bring an administrative case while the criminal investigation is ongoing?

    Where an administrative act exists and the legal conditions for judicial review are satisfied, completion of the criminal investigation is not necessarily required.

    Does filing a citizenship lawsuit automatically suspend the administrative decision?

    No. A separate suspension-of-execution decision may be necessary under Article 27 of Administrative Judicial Procedure Law No. 2577.

    Is every purchaser from an investigated developer considered a suspect?

    No. A criminal investigation concerning a developer does not establish that every purchaser has the same procedural status.

    Does living abroad stop a Turkish criminal investigation?

    No. Residence outside Türkiye does not automatically terminate an investigation. The procedures for taking statements and other measures depend on the applicable legal framework.

    Can legal preparation begin before any citizenship withdrawal decision is issued?

    Depending on the circumstances, it may be possible to verify official status, preserve documents, examine investment compliance and prepare relevant legal or technical submissions.

    21. Conclusion: Criminal Liability, Administrative Legality and Citizenship Status Require Separate Examination

    The citizenship investigations conducted in 2025 and 2026 demonstrate the complex consequences that allegations concerning investment transactions may produce under Turkish criminal and administrative law.

    Claims involving fraudulent property valuation reports, sham sales, artificial currency transfers, document forgery and fraud require serious legal investigation.

    Nevertheless, personal criminal liability and fulfilment of the objective statutory requirements for citizenship are separate matters.

    Criminal responsibility is personal. Alleged unlawful conduct by a developer, appraiser, company or intermediary does not automatically establish that every investor dealing with that person participated in a criminal offence.

    Conversely, a decision not to prosecute or the absence of a criminal conviction does not itself prove that all investment requirements were satisfied at the date of naturalisation.

    The distinction between Articles 31 and 40 of Law No. 5901 is central. Article 31 addresses cancellation where citizenship resulted from false declarations or concealment of material facts attributable to the individual. Article 40 addresses withdrawal of decisions issued without the required statutory conditions or as duplicates.

    These legal mechanisms have distinct conditions, consequences and forms of judicial review.

    The Council of State’s published decisions in 2026 also demonstrate that citizenship withdrawal requires legally relevant and adequately established factual grounds. Where the underlying statutory conditions were not fulfilled, withdrawal may be found lawful; where those conditions are not properly established, the administrative act may be annulled.

    For an investor affected by a criminal investigation, the appropriate starting point is to determine the nature of the allegations and procedural status, reconstruct the genuine economic transaction, examine the citizenship file, identify any existing adverse administrative decision and preserve the relevant statutory filing deadlines.

    The central legal principle is that personal criminal responsibility and administrative review of objective nationality requirements cannot be substituted for one another. Effective legal protection requires these questions to be considered together, but under their respective statutory standards.

    23. Legislation, Case Law and References

    A. Constitutional and Statutory Sources

    1. Constitution of the Republic of Türkiye, particularly Articles 36, 38, 66 and 125. Constitutional Court – Official Text.
    2. Turkish Citizenship Law No. 5901, particularly Articles 12, 31, 32, 40 and 41. Official Legislation.
    3. Criminal Procedure Code No. 5271, particularly Articles 2, 67, 100, 109, 145, 147, 148, 149, 150, 153, 157, 170, 172, 173, 202 and 223. Official Legislation.
    4. Turkish Penal Code No. 5237, particularly Articles 20, 79, 157, 158, 204, 206, 207 and 220. Official Legislation.
    5. Administrative Judicial Procedure Law No. 2577, particularly Articles 7, 8, 11 and 27. Published Statutory Text.
    6. Council of State Law No. 2575, particularly Article 24.
    7. Civil Procedure Code No. 6100, particularly Article 400 and following provisions.
    8. Regulation on the Implementation of the Turkish Citizenship Law, particularly Articles 20 and 66.
    9. European Convention on Human Rights, Article 6(2).

    B. Council of State Decisions

    1. Council of State, 10th Chamber, February 4, 2026, E.2024/3835, K.2026/324. Full Decision.
    2. Council of State, 10th Chamber, February 5, 2026, E.2024/405, K.2026/361. Full Decision.
    3. Council of State, 10th Chamber, December 30, 2025, E.2025/6295, K.2025/7133. Notification and time-bar issues. Full Decision.

    C. Official Announcements and News Reporting

    1. Turkish Ministry of Justice, August 4, 2026. Official Announcement Concerning 687 Individuals.
    2. Anadolu Agency, September 24, 2025. Investigation Into Sham Real Estate Transactions.
    3. Anadolu Agency, September 21, 2026. Second-Wave Citizenship Investigation.
    4. Anadolu Agency, September 25, 2026. Pretrial Detention and Judicial Supervision Measures.

    Methodological Note: Statements attributed to investigative or administrative authorities are presented as official allegations or reported findings, not automatically as final judicial determinations. Each criminal allegation and citizenship decision requires individual consideration. Statutory amendments and subsequent appellate decisions must be checked when applying this research to a particular case.

    About the Author

    Attorney Murat Can Dolğun
    Istanbul Bar Association – Registration No. 75860
    TD Law Firm & Legal Consultancy
    Lecturer in Law – Istanbul University-Cerrahpaşa

    Practice Areas: Turkish Citizenship Law, Immigration Law, Criminal Defence, Administrative Litigation, Private International Law, Real Estate Disputes and Foreign Investment.

    Contact Information

    Office: Istanbul World Trade Center (IDTM), Block A2, Office 206, Yeşilköy, Bakırköy, Istanbul, Türkiye.

    Telephone: +90 212 299 44 22
    WhatsApp: +90 507 475 44 22
    Email: av.muratcandolgun@gmail.com
    Website: dolgun.av.tr

    Legal Disclaimer: This article is prepared for general legal and academic information only. It does not constitute advice concerning any specific criminal or administrative case, nor does it guarantee non-prosecution, acquittal, preservation or restoration of Turkish citizenship. The applicable legislation, individual investigation file, administrative records, evidence and procedural deadlines must be examined in each case.

    © 2026 DOLĞUN AKADEMİ | ATTORNEY MURAT CAN DOLĞUN

  • Turkish Citizenship Revocation 2026: Official Figures

    Turkish Citizenship Revocation 2026: Official Figures

    DOLĞUN AKADEMİ | LEGAL RESEARCH

    Turkish Citizenship Revocations in 2026: Official Figures, 6,134 Decisions, the Investigation Involving 1,070 People, and International Media Coverage

    Author: Attorney Murat Can Dolğun – Istanbul Bar Association

    Published: October 22, 2026

    Research Areas: Turkish Citizenship Law, Immigration Law, Administrative Law, Criminal Law, Private International Law and Foreign Investment.

    Read this article in Turkish:
    Click here to read the original Turkish version.

    Abstract

    The cancellation and withdrawal of Turkish citizenship acquired through investment have become significant issues in Türkiye’s legal and international investment landscape. Criminal investigations and administrative reviews conducted in 2025 and 2026 have raised questions concerning the legality of property transactions, the reliability of valuation reports, the authenticity of financial transfers, and the legal validity of citizenship decisions issued in previous years.

    According to public statements attributed to the Turkish Ministry of Interior, citizenship acquisition decisions concerning 6,134 individuals, including 1,413 principal investors and their family members, have been cancelled or withdrawn following reviews of investment eligibility and security assessments.

    A separate investigation announced on September 21, 2026, concerned 1,070 people, comprising 263 principal investors and 807 family members, whose citizenship acquisitions were linked to property transactions examined by the Istanbul Chief Public Prosecutor’s Office.

    These figures do not represent identical legal proceedings. In particular, it would be incorrect to conclude that every person within the group of 1,070 had already been subjected to a final individual citizenship cancellation decision.

    This study examines official announcements, the chronology of investigations, their criminal and administrative dimensions, and their presentation in Arabic, English, Russian and Chinese-language media up to October 22, 2026.

    It also considers the position of genuine investors, constitutional protection of nationality, legal certainty, legitimate expectations, individual responsibility and effective judicial review.

    Research limitation: Allegations made during criminal investigations are distinguished from established facts and final judicial findings. Media commentary, commercial publications and individual social-media posts are not treated as independent official evidence or representative scientific surveys of investor opinion.

    1. Why Have Turkish Citizenship Revocations Become an International Issue?

    Acquisition of Turkish citizenship through investment is one of the exceptional naturalisation mechanisms established under Turkish law to facilitate foreign investment. Its principal statutory basis is Article 12 of Turkish Citizenship Law No. 5901, together with Article 20 of the Regulation on the Implementation of the Turkish Citizenship Law.

    The Turkish citizenship-by-investment system operates at the intersection of private law and public law. An investor may enter into a private contractual relationship by purchasing immovable property, making a bank deposit or undertaking another qualifying investment. The decision granting Turkish citizenship, however, is an exercise of public authority.

    A construction company may sell a property. A bank may execute transfers. An appraisal company may determine a property’s market value. A consultant may assist with administrative documentation. None of these private parties has the legal authority to grant Turkish nationality.

    Citizenship is acquired through a decision issued by the competent state authority under the applicable legal framework.

    Consequently, when a citizenship decision granted several years earlier is subsequently challenged because of an allegedly false document, an irregular valuation or a disputed investment transaction, the legal implications extend beyond the contractual relationship between investor and seller.

    The matter also concerns the stability of administrative decisions, the protection of nationality as a legal status, the rule of law and the confidence that individuals may reasonably place in governmental acts.

    Two Competing Legal Considerations

    One approach emphasises the state’s legitimate responsibility to investigate fraud, sham transactions and applications that did not meet the statutory conditions for naturalisation.

    The other stresses the need to distinguish genuinely compliant investors from third parties who may have committed irregularities during a transaction. An individual who actually transferred the required funds, purchased property and obtained the official certificate of conformity may face circumstances materially different from those of a person who knowingly participated in a fictitious investment.

    These objectives are not necessarily incompatible. A legal system may pursue fraud prevention while simultaneously requiring individual examination, adequate evidence, proportional legal consequences and effective judicial protection.

    2. Chronology of Turkish Citizenship Investigations in 2025–2026

    2.1. September 24, 2025: Investigation Into Allegedly Sham Property Transactions

    The investigations became particularly visible with the operation announced on September 24, 2025.

    According to Anadolu Agency, authorities investigated allegedly fictitious or sham real estate transactions used to facilitate Turkish citizenship acquisitions. The operation took place across 19 provinces and concerned transactions linked to 451 foreign investors and a reported total of 1,198 citizenship acquisitions including family members.

    The publicly reported allegations included the absence of genuine foreign-currency inflows, inflated property appraisals, and subsequent transfers of properties to previous owners or associated parties.

    The investigation demonstrated why the registration of a property transfer in the land registry does not necessarily prove that every requirement of the citizenship-by-investment legislation was satisfied in economic substance.

    Source:
    Anadolu Agency, September 24, 2025.

    2.2. August 4, 2026: Proceedings Concerning 687 People

    On August 4, 2026, the Turkish Ministry of Justice announced another operation coordinated by the Istanbul Chief Public Prosecutor’s Office.

    The Ministry stated that comparatively low-value properties had allegedly been represented as higher-value investments through false appraisal reports and sham sales transactions.

    According to the announcement, the legal process had been initiated to cancel the citizenship of 687 individuals considered to have obtained Turkish citizenship through those arrangements.

    The authorities also reported detention decisions involving 90 suspects, the apprehension of 72 suspects, and protective measures affecting corporate and other assets.

    The Ministry referred to approximately TRY 2.5 billion in foreign-currency funds that allegedly should have entered Türkiye but had not actually done so.

    An essential distinction must be maintained: the initiation of criminal proceedings and legal steps intended to cancel citizenship does not establish that every affected individual lost citizenship on August 4, 2026.

    Source:
    Turkish Ministry of Justice, Official Statement, August 4, 2026.

    2.3. September 21, 2026: Investigation Involving 1,070 People

    A further operation coordinated by the Istanbul Chief Public Prosecutor’s Office was announced on September 21, 2026.

    According to the official statements reported by Anadolu Agency, investigators examined property transactions involving Gül İnşaat AŞ, Beyaz İnşaat and LİV İnşaat.

    The authorities reported examining sales to 734 foreign purchasers, of which 274 were alleged to involve sham transactions.

    The investigation concerned citizenship acquisitions involving 1,070 people, including investors and their family members.

    The reported transaction volume exceeded TRY 3.5 billion. Various properties and corporate assets were reportedly subjected to protective measures, including seizure and the appointment of trustees.

    Nevertheless, the presumption of innocence continues to apply to the companies and individuals under investigation. Whether the allegations are established must be determined through the applicable criminal proceedings.

    The fact that a development project is mentioned in a criminal investigation does not establish that every purchaser within that project participated in unlawful conduct.

    Source:
    Anadolu Agency, September 21, 2026.

    2.4. September 21, 2026: Ministry of Interior Figures Concerning 6,134 People

    The Ministry of Interior’s public statement reported on September 21, 2026, revealed that the administrative dimension of the citizenship reviews extended considerably beyond the latest criminal investigation.

    The Ministry reported that citizenship acquisition decisions involving 6,134 individuals had been cancelled or withdrawn in connection with investment eligibility reviews and public-order or national-security assessments.

    This total must not be confused with the 1,070 people referred to in the second-wave investigation.

    International investment-migration publications had also reported the broader figure in August 2026. Accordingly, the publication date of a news article must be distinguished from the period covered by the underlying administrative statistics.

    Sources:
    TRT Haber, September 21, 2026;
    IMI Daily, August 6, 2026.

    2.5. September 24–25, 2026: Detention and Judicial Supervision Measures

    Following the second-wave operation, further information became available concerning the criminal procedural measures imposed on suspects.

    An Anadolu Agency report dated September 25, 2026, stated that 33 suspects had been remanded in custody, 20 were subjected to house-arrest measures, and 21 were placed under other forms of judicial supervision.

    Some earlier reports had cited different detention figures. Reports issued at different times may reflect successive stages of the same investigation rather than contradictory final outcomes.

    Pretrial detention and judicial supervision are preventive procedural measures. Neither constitutes a final criminal conviction.

    2.6. October 2026: Outstanding Uncertainty Regarding Individual Files

    As of October 22, 2026, the publicly verifiable information examined in this study demonstrated the existence of extensive criminal investigations and administrative reviews.

    However, public sources did not establish that all individual citizenship files within the announced groups had been concluded or that final criminal judgments had been delivered in every related investigation.

    The absence of new press announcements does not mean that no administrative or investigative actions are taking place. Criminal investigation confidentiality and personal-data protection rules may prevent individual developments from becoming publicly known.

    3. What Do the Figures 6,134, 1,070 and 687 Actually Mean?

    A major source of misunderstanding is the combination of figures originating from separate administrative reviews, criminal investigations and official announcements.

    3.1. The Reported Administrative Total of 6,134

    The Ministry of Interior’s publicly reported breakdown was as follows:

    Category Principal Investors Total Including Family
    Cancellation linked to certificates of conformity 1,150 5,391
    Withdrawal connected to public-order and national-security reviews 263 743
    Reported Total 1,413 6,134

    The Ministry also reported that, since February 11, 2026, certificates of conformity involving 458 principal investors had been cancelled, affecting 1,393 individuals including family members. It separately referred to seven individuals whose citizenship had been withdrawn on public-order or national-security grounds.

    These sub-period figures should not automatically be added to the general total as if they were entirely separate populations.

    For each affected individual, the relevant legal facts remain the date of the administrative decision, the date and manner of notification, its statutory grounds and any available judicial remedy.

    3.2. The 1,070 Individuals Were Not All Principal Investors

    Category Persons
    Principal investors 263
    Family members 807
    Total 1,070
    Persons obtaining citizenship at the time of the original decision 1,015
    Children obtaining citizenship subsequently 55

    Calling all 1,070 people foreign investors would be legally inaccurate.

    The citizenship status of spouses and children may be connected to the principal investor’s acquisition, but the legal consequences must be examined with reference to the grounds and date of each person’s acquisition.

    The fact that 55 children reportedly acquired citizenship after the original citizenship decision does not establish that all of those children necessarily face identical consequences.

    3.3. Can the Figures 687 and 1,070 Be Added Together?

    The August 4 and September 21 announcements concerned different investigative stages. Adding their figures may produce a rough count of the individuals mentioned in those announcements, but it does not establish a new official total of final citizenship cancellations.

    Nor can it safely be assumed, without examining the underlying datasets, that the figures are entirely independent of the reported total of 6,134.

    Official statistics must be interpreted according to their precise scope, reporting period and legal classification.

    4. The Positions of the Ministry of Interior, Ministry of Justice, Police and Prosecutors

    4.1. Ministry of Interior: Administrative Supervision

    The Ministry of Interior has emphasised the supervision of certificates of conformity and the review of previously issued citizenship decisions.

    According to its publicly reported explanation, investment applications undergo checks concerning compliance with the statutory requirements, security screening and archival investigations.

    The Ministry has also stated that the irregularities under investigation concerned documents prepared before the citizenship application stage and that no institutional failure or negligence had been identified within the Directorate General of Population and Citizenship Affairs.

    This represents the Ministry’s stated position. Whether particular administrative officials relied on specific documents lawfully remains a matter requiring examination of the individual case file and, where necessary, judicial scrutiny.

    4.2. Ministry of Justice: Alleged Fraud and Organised Misconduct

    The Ministry of Justice has presented the criminal investigations as measures against the misuse of citizenship legislation through fraudulent property transactions and documents.

    Depending on the investigation, publicly reported allegations have included establishing organisations for criminal purposes, migrant smuggling, document forgery and false declarations during the preparation of official documents.

    Nevertheless, the appearance of a particular offence in an investigation does not establish that every person connected to the investigation committed that offence.

    Criminal liability depends on the alleged conduct, individual participation, the relevant mental element and the admissibility and sufficiency of the evidence.

    4.3. Istanbul Chief Public Prosecutor’s Office: Financial and Documentary Evidence

    The investigations have reportedly involved land registry records, valuation reports, banking transactions, expert assessments and analyses conducted by the Financial Crimes Investigation Board, known as MASAK.

    The central issue therefore extends beyond whether title to a property was formally transferred.

    The authorities may also examine the genuine economic nature of the transaction, the origin and destination of funds, the authenticity of payment and whether the required investment was actually completed.

    4.4. Police Authorities: Criminal Investigation Functions

    The Istanbul Police Department’s Anti-Migrant Smuggling and Border Gates Branch has participated in the publicly announced operations under prosecutorial coordination.

    Judicial police authorities collect evidence and carry out investigative measures under the applicable criminal procedure framework.

    They do not, merely by interviewing a person or recording a statement, exercise the authority to issue a final administrative decision terminating Turkish citizenship.

    A summons for questioning and a citizenship cancellation decision must therefore be treated as legally distinct events.

    4.5. Land Registry and Tax Audit Authorities

    The General Directorate of Land Registry and Cadastre and the Tax Inspection Board have also been identified as participants in technical and financial review processes.

    Relevant issues include the reliability of valuation reports, the nature of real estate transfers, declared purchase prices, tax-related financial information and the consistency of supporting documents.

    Technical findings may provide grounds for subsequent administrative action, but the legality of such action remains subject to applicable judicial review.

    5. What Transactions Are Being Investigated?

    5.1. False or Inflated Property Valuation Reports

    An allegation that a property’s value was artificially increased raises the question of whether the investment genuinely met the statutory minimum required at the relevant time.

    However, it is not always legally appropriate to determine the historical validity of an investment solely by reference to its present market value.

    The governing legislation, market conditions, valuation methodology and transactional circumstances at the time of investment are essential considerations.

    5.2. Sham Property Sales

    A sham transaction generally involves a discrepancy between the parties’ apparent legal act and their genuine intention or economic arrangement.

    The appearance of a development or construction company’s name in an investigation is insufficient, by itself, to establish that every individual sale carried out by that company was fictitious.

    Each transaction requires its own examination.

    5.3. Artificial Financial Transactions and Missing Currency Inflows

    One recurring allegation is that funds ostensibly transferred for a qualifying investment did not genuinely originate from the investor or were circulated through intermediary accounts to simulate compliance.

    Relevant evidence may include foreign-bank statements, SWIFT records, currency purchase documents, seller account statements, payment instructions, tax records and any subsequent repayment or circular movement of funds.

    The economic reality of the payment should be established through a coherent documentary chain rather than an isolated banking entry.

    5.4. Distinguishing the Investor’s Conduct from Third-Party Misconduct

    The preparation of an inaccurate valuation report by an appraisal company, the submission of a false document by a seller and a knowingly false declaration by an investor are not legally identical acts.

    At the same time, the investor’s good faith does not automatically resolve every administrative problem if a mandatory objective condition for the acquisition of citizenship was not actually fulfilled.

    Both questions therefore require examination: whether the statutory requirements were satisfied and whether any alleged misconduct is attributable to the investor.

    For further analysis, see our earlier publication:
    Cancellation and Withdrawal of Turkish Citizenship Acquired Through Investment: False Valuation Reports, Sham Transactions and the Protection of Genuine Investors.

    7. How Has the Arabic-Language Media Covered Turkish Citizenship Revocations?

    Turkish citizenship through investment has long attracted attention in Arabic-speaking countries because of its relationship with real estate investment, family relocation, business opportunities and international mobility.

    The investigations reported in 2026 introduced an additional dimension to this discussion: the possibility that nationality granted in previous years may subsequently become the subject of administrative and judicial review.

    7.1. Anadolu Agency’s Arabic Coverage

    On September 21, 2026, Anadolu Agency published an Arabic-language report concerning the proceedings involving 1,070 individuals and the alleged property irregularities under investigation.

    The publication is useful for understanding how Turkish official statements were communicated to Arabic-speaking audiences.

    Nevertheless, translating an official announcement into another language does not transform ongoing proceedings into final judicial findings.

    Anadolu Agency, Arabic Edition, September 21, 2026.

    7.2. Regional Arabic Publications

    Ammon News, based in Jordan, also reported the developments concerning the 1,070 individuals and the alleged irregularities in property transactions.

    This illustrates how the Turkish citizenship investigations became part of the wider Arabic-language regional news cycle.

    However, republication of information initially reported by Anadolu Agency does not necessarily constitute independent verification of the underlying allegations.

    Ammon News, September 21, 2026.

    7.3. Terminological Problems in Arabic Reporting

    Arabic expressions commonly translated as cancellation, withdrawal or revocation may not accurately reproduce the distinctions contained in Articles 31 and 40 of Turkish Citizenship Law.

    A definitive headline declaring that 1,070 people had lost citizenship may therefore overstate what the underlying announcement actually established.

    For investors and their families, the relevant questions concern the existence of an individual administrative decision, its legal grounds, notification, passport status and possible legal remedies.

    The implications for spouses and children deserve particularly careful consideration.

    8. European and English-Language International Media Coverage

    International coverage has approached the Turkish citizenship issue not only as a criminal investigation but also as a question concerning the governance, credibility and long-term stability of citizenship-by-investment programmes.

    8.1. Deutsche Welle: The Broader Public-Policy Debate

    A Deutsche Welle report published on August 8, 2026, considered the investigations in the context of the wider Turkish investment-naturalisation framework.

    Such reporting raises institutional questions extending beyond individual criminal liability: How should qualifying investments be verified? Which public institutions should review valuation and banking evidence? What safeguards are required to prevent abuse without undermining lawful investment?

    Deutsche Welle, August 8, 2026.

    8.2. IMI Daily and Comparative Investment Migration

    IMI Daily, a publication specialising in investment migration, reported on the Turkish citizenship developments during August and September 2026.

    Its September 21 coverage addressed the investigation concerning 1,070 individuals. A separate analysis published on October 8 discussed citizenship revocation risks across different international investment programmes.

    These publications show that the Turkish controversy forms part of a broader discussion about the legal durability of citizenship acquired through investment.

    However, specialist commercial publications should not be treated as equivalent to official administrative documents or binding court decisions.

    Sources:
    IMI Daily, September 21, 2026;
    IMI Daily, October 8, 2026.

    8.3. The Ambiguity of the Word “Revocation”

    English-language reporting often uses “revocation”, “cancellation”, “withdrawal” and “annulment” interchangeably.

    These terms may not accurately identify the precise administrative mechanism applied under Turkish law.

    Accurate reporting therefore requires more than identifying the number of affected persons. It should distinguish decisions already issued from procedures merely initiated, identify the relevant legal grounds and clarify whether individual decisions have been notified or judicially challenged.

    9. Russian-Language Reporting and Investment Security

    Russian-speaking investors have shown sustained interest in Turkish real estate and citizenship acquisition. Consequently, reports concerning retrospective reviews of citizenship decisions have also appeared in Russian-language publications.

    9.1. Kazinform and the 2025 Investigations

    Kazinform, a Kazakhstan-based news agency, published a Russian-language report on October 4, 2025, concerning the investigation into allegedly fictitious Turkish property transactions and citizenship acquisitions.

    The report illustrates that concerns about fraudulent investment-based citizenship applications were already circulating in Russian-language media before the larger developments of 2026.

    Kazinform, October 4, 2025.

    9.2. Property Investment Platforms

    Russian-language commercial publications addressing the Turkish property market have also discussed appraisal requirements, documentary safeguards and the possibility of reviewing past citizenship acquisitions.

    These publications may assist in identifying practical investor concerns, such as the preservation of historical banking documents and verification of property valuations.

    However, real estate marketing materials should not be treated as independent legal scholarship or authoritative regulatory statements.

    Property Turkey, Russian-language publication, September 30, 2026.

    10. Chinese-Language Publications and the Position of Chinese Investors

    Developments concerning Turkish citizenship revocations have also been discussed in Simplified Chinese-language investment and migration publications.

    The principal subjects include historical property valuations, documentation of genuine payments and the possibility of administrative review after a citizenship decision has already been granted.

    10.1. Chinese Migration and Investment Commentary

    A Chinese-language publication dated September 28, 2026, addressed the Turkish investigation involving 1,070 individuals and discussed the risk that citizenship previously acquired through investment might later be reviewed because of alleged irregularities in the underlying property transactions.

    This demonstrates that the issue has attracted attention outside Turkish and English-language reporting.

    Skymigration, September 28, 2026.

    10.2. Reporting on the Figure of 6,134

    Chinese-language commercial investment publications have also referred to the reported cancellation or withdrawal of citizenship decisions involving 6,134 individuals.

    Some have presented the developments as evidence of stronger compliance requirements while emphasising that lawful new applications remain possible.

    Such commentary should be assessed in light of the publisher’s commercial interests. A company marketing Turkish property may minimise perceived legal risks, whereas a company promoting competing investment destinations may emphasise those risks.

    The legal assessment must be based on Turkish law, official decisions and the documents of the individual transaction.

    Property Turkey, Chinese-language publication, September 30, 2026.

    10.3. Can the Investigations Be Attributed to a Particular Nationality?

    The official figures examined for this article do not provide a comprehensive, independently verified public breakdown of all affected individuals by nationality.

    Accordingly, it would be inappropriate to suggest, without reliable evidence, that Chinese, Arab, Russian or other national groups account for particular proportions of the cases.

    For legal purposes, the determining considerations are the conditions under which citizenship was acquired, the authenticity of the supporting transactions and the precise legal grounds of any subsequent administrative decision.

    11. Social Media, Internet Forums and Misleading Claims

    The investigations have generated discussion on Reddit and other online platforms concerning intermediaries, real estate developers, valuation companies and the reliability of citizenship-by-investment programmes.

    11.1. Criticism of Intermediaries

    A Reddit discussion published on September 23, 2026, questioned reliance on intermediaries and argued in favour of independent verification of the underlying investment documents.

    Such commentary may identify practical concerns, but it remains an individual opinion rather than representative evidence of investor sentiment.

    Reddit, r/CitizenshipInvestment, September 23, 2026.

    11.2. Claim: “Everyone Who Obtained Citizenship Through Investment Is at Risk”

    This is an unjustified legal generalisation.

    Acquisition of Turkish citizenship through a lawful investment does not itself constitute misconduct.

    The existence and degree of risk depend on the investment’s nature, the applicable legislation at the time, the supporting documents and the specific administrative findings concerning the individual.

    11.3. Claim: “All 1,070 Turkish Passports Have Been Cancelled”

    The September 21 announcements referred to the initiation of relevant administrative procedures. They did not establish that every person in the group had already received a final individual citizenship cancellation decision and that every passport had been cancelled on the same date.

    A citizenship decision, passport validity and the physical surrender of a passport may involve distinct legal and practical procedures.

    11.4. Claim: “All Foreign Investors Will Be Detained at Turkish Borders”

    No publicly verified general official measure establishing such treatment for all foreign investors was identified in the research underlying this article.

    The position of a particular traveller depends on the person’s current nationality status, travel documents, any criminal investigation and applicable individual judicial or administrative measures.

    Neither unconditional assurances of safe entry nor general predictions of detention can properly be made without examining the specific legal circumstances.

    11.5. Are There Reliable International Opinion Surveys?

    This study did not identify a representative international scientific survey, with a disclosed methodology and sample, measuring attitudes towards Turkish citizenship revocations by nationality or investor group.

    Social media posts, online comments and search-engine trends should not be presented as scientifically established public opinion findings.

    12. How Might Citizenship Revocations Affect International Investor Confidence?

    Citizenship through investment is not merely a passport acquisition mechanism. For many individuals and families, nationality forms part of long-term legal, residential, educational and commercial planning.

    Re-examining citizenship decisions issued several years earlier may therefore produce different effects on investor confidence.

    12.1. Stronger Enforcement May Improve Programme Credibility

    A state’s willingness to detect fraudulent valuations, fictitious transactions and fabricated documents may strengthen the legal integrity of its citizenship regime.

    Distinguishing genuine investors from those involved in artificial arrangements could enhance public confidence in the programme over time.

    12.2. Retrospective Reviews May Raise Questions About Legal Stability

    Conversely, an investor who genuinely paid the legally required amount, acquired the property and obtained official approval may reasonably question the consequences of irregularities allegedly committed by third parties.

    This does not mean that administrative authorities are categorically prohibited from reviewing earlier decisions.

    The essential question is whether the alleged failure to satisfy statutory requirements has been established through sufficiently specific evidence and properly connected to the grounds of the administrative measure.

    12.3. Legitimate Expectations and Individual Responsibility

    Legal certainty requires individuals to be able to foresee, within reasonable limits, the legal consequences of state action and to organise their affairs accordingly.

    Nevertheless, legal certainty does not automatically protect every decision that is subsequently shown to be unlawful.

    Accordingly, the proper analysis must determine both whether the legal requirements for citizenship existed at the date of acquisition and whether the administration has justified the particular measure taken against the individual.

    This distinction is especially important where the investor is not personally accused of fraud but the relevant developer, appraisal company or intermediary is under investigation.

    12.4. The International Dimension of Legal Protection

    For foreign investors, a credible legal system is not one in which administrative review is impossible. Rather, it is one in which review is conducted on foreseeable legal grounds, allegations and evidence can be examined, decisions are reasoned and effective judicial remedies remain available.

    The long-term international credibility of Türkiye’s citizenship-by-investment framework may therefore depend not only on how many decisions are cancelled, but also on how those decisions are justified and reviewed by independent courts.

    13. Are New Turkish Citizenship-by-Investment Applications Still Possible?

    As of October 22, 2026, the official investment and citizenship information reviewed for this study did not establish that the Turkish citizenship-by-investment mechanism had been abolished in its entirety.

    The official investment information published by Invest in Türkiye continued to describe exceptional citizenship acquisition through qualifying real estate investment of at least USD 400,000, subject to the applicable legal conditions.

    The General Directorate of Land Registry and Cadastre also continued to provide information concerning citizenship acquisition through property investment via its Your Key Türkiye platform.

    Official resources:
    Invest in Türkiye;
    Your Key Türkiye.

    Two distinctions are essential.

    First, the continued legal availability of the programme does not guarantee that any particular application will be approved.

    Second, administrative review of citizenship decisions granted in previous years does not establish that all lawful new applications have automatically been suspended.

    For prospective applicants, the type and actual value of the investment, the payment documents, the certificate of conformity, the security screening and the legislation applicable at the relevant date remain material.

    The General Directorate of Land Registry and Cadastre also published an announcement on September 29, 2026, concerning the procedures and principles governing valuation reports used in certain property transactions involving foreigners.

    Land Registry and Cadastre – September 29, 2026 Announcement.

    The presence of application information on official websites does not, however, provide sufficient statistical evidence about actual processing times or approval rates.

    14. Outstanding Questions Concerning Turkish Citizenship Revocations

    Despite the information contained in official announcements, several important legal and empirical questions require further clarification.

    1. What is the complete distribution of the 6,134 reported cases by original citizenship acquisition year and date of the administrative measure?
    2. How many individuals within the group of 1,070 had received individual and reasoned citizenship decisions by October 22, 2026?
    3. Which specific provisions of Turkish Citizenship Law No. 5901 are applied in each category of cancellation or withdrawal?
    4. How are genuinely compliant investors distinguished from individuals knowingly participating in fraudulent transactions?
    5. Is there a publicly available, verified list identifying the precise property transactions affected by the investigations?
    6. How are the rights of spouses and children assessed where citizenship was acquired at different times or under different legal grounds?
    7. What information is publicly available concerning the outcomes of administrative lawsuits and applications for suspension of execution?
    8. Have independent researchers conducted representative studies measuring the effects of these developments on international investor confidence?

    These questions cannot all be conclusively answered through news coverage. Many require access to individual administrative files, primary institutional records and court decisions.

    15. Conclusion: Fraud Prevention and Legal Certainty Must Be Protected Together

    The investigations conducted during 2025 and 2026 constitute an important phase in the application and supervision of Turkish citizenship law.

    Allegations involving false appraisal reports, fictitious property sales, artificial banking transactions and misleading documentation raise serious questions of both criminal and administrative law.

    However, legal analysis cannot be founded exclusively on the scale of the figures announced or on the identity of a construction company associated with an investigation.

    The administrative statistics concerning 6,134 individuals, the September investigation involving 1,070 people and the earlier proceedings concerning 687 people must be understood within their respective legal and factual contexts.

    Similarly, involvement in a criminal investigation does not automatically establish a final conviction or the termination of citizenship.

    Under Article 66 of the Turkish Constitution, nationality is a legal status acquired and lost in accordance with statutory conditions.

    Every administrative measure affecting that status must be examined according to its legal grounds, evidentiary basis and consequences for the individual.

    The central conclusion of this research is that preventing fraud in citizenship procedures and protecting the legal security of genuine, good-faith investors are not mutually exclusive objectives.

    The state’s responsibility to safeguard the integrity of its nationality regime must operate alongside the individual’s entitlement to lawful administrative decision-making and effective judicial protection.

    In the longer term, the international credibility of Turkish citizenship through investment will depend not merely on investment thresholds or the number of approved applications, but also on transparency, legal foreseeability, reasoned decisions and effective judicial oversight.

    Accordingly, the appropriate legal starting point is not a general media headline, but the applicable statute, the actual administrative decision, the underlying evidence and the circumstances of the individual citizenship file.

    17. Legislation, Official Statements and International References

    A. Legislation and Official Sources

    1. Constitution of the Republic of Türkiye, Article 66. Constitutional Court – Constitutional Text.
    2. Turkish Citizenship Law No. 5901, particularly Articles 12, 31, 32 and 40. Turkish Grand National Assembly.
    3. Turkish Ministry of Justice, August 4, 2026. Official Statement on Proceedings Concerning 687 Individuals.
    4. Ministry of Interior, September 21, 2026. Statement Reported by TRT Haber.
    5. Invest in Türkiye. Acquiring Property and Citizenship.
    6. General Directorate of Land Registry and Cadastre. Your Key Türkiye – Citizenship Acquisition.
    7. General Directorate of Land Registry and Cadastre, September 29, 2026. Valuation Report Procedures.

    B. Turkish News Sources

    1. Anadolu Agency, September 24, 2025. Investigation Into Sham Property Transactions.
    2. Anadolu Agency, September 21, 2026. Second-Wave Investigation.
    3. Anadolu Agency, September 25, 2026. Reporting on detention and judicial supervision measures.
    4. Deutsche Welle Turkish, August 8, 2026. Research on Turkish Citizenship Through Investment.

    C. Arabic-Language Publications

    1. Anadolu Agency Arabic, September 21, 2026. Coverage of Proceedings Involving 1,070 Individuals.
    2. Ammon News, Jordan, September 21, 2026. Arabic-Language Coverage.

    D. English-Language International Publications

    1. IMI Daily, August 6, 2026. Turkey Revokes 6,134 CBI Citizenships in Program-Wide Sweep.
    2. IMI Daily, September 21, 2026. Turkey to Revoke 1,070 More Citizenships.
    3. Turkish Minute, September 21, 2026. Citizenship Decisions Involving 6,134 People.
    4. IMI Daily, October 8, 2026. Comparative Citizenship Revocation Risks.

    E. Russian-Language Publications

    1. Kazinform, October 4, 2025. Russian-Language Report on Turkish Citizenship Investigations.
    2. Property Turkey, September 30, 2026. Russian-Language Investment Commentary.

    F. Chinese-Language Publications

    1. Skymigration, September 28, 2026. Chinese-Language Commentary on the 1,070-Person Investigation.
    2. Property Turkey, September 30, 2026. Chinese-Language Investment Commentary.

    G. Online Discussion

    Reddit, r/CitizenshipInvestment, September 23, 2026.
    Individual Discussion of Citizenship-by-Investment Intermediaries. This is an individual user opinion, not official evidence.

    Source methodology: Reporting based on the same official announcement is not counted as independent verification. Commercial publications, anonymous commentary and official legal records are distinguished throughout this research.

    Author and Contact Information

    Attorney Murat Can Dolğun
    Istanbul Bar Association – Registration No. 75860
    TD Law Firm & Legal Consultancy
    Lecturer in Law – Istanbul University-Cerrahpaşa

    Practice Areas: Turkish Citizenship Law, Immigration Law, Administrative Law, Criminal Law, Private International Law, Real Estate Law and Foreign Investment Disputes.

    Office: Istanbul World Trade Center (IDTM), Block A2, Office 206, Yeşilköy, Bakırköy, Istanbul, Türkiye.

    Telephone: +90 212 299 44 22
    WhatsApp: +90 507 475 44 22
    Email: av.muratcandolgun@gmail.com
    Website: dolgun.av.tr

    Read in Turkish:
    Click here for the original Turkish article.

    Legal Disclaimer: This article has been prepared for general legal, academic and informational purposes. It does not constitute individual legal advice, a determination of the validity of any particular citizenship decision or a guarantee of any outcome in criminal or administrative proceedings. Applicable legislation, judicial practice and administrative procedures may change. Individual matters must be assessed on the basis of the legislation applicable at the relevant time and the documents contained in the relevant official files.

    © 2026 DOLĞUN AKADEMİ – ATTORNEY MURAT CAN DOLĞUN

  • Has My Turkish Citizenship Been Cancelled? 2026

    Has My Turkish Citizenship Been Cancelled? 2026

    DOLĞUN AKADEMİ | TURKISH CITIZENSHIP LAW

    Has My Turkish Citizenship Been Cancelled? 2026 Legal Review of Official Records, Notification, Passports, Family Rights and Entry into Türkiye

    Author: Attorney Murat Can Dolğun – Istanbul Bar Association

    Original Publication: October 22, 2026

    Fields: Turkish Citizenship Law, Administrative Law, Immigration Law, Criminal Procedure and Private International Law.

    Read this article in Turkish: Click here to read the original Turkish article.

    Abstract

    One of the most important legal questions facing individuals who acquired Turkish citizenship through investment or other exceptional naturalisation procedures is whether their citizenship remains legally valid.

    Following the criminal investigations and administrative reviews publicly announced in 2025 and 2026, many naturalised Turkish citizens living abroad have become concerned about their citizenship records, Turkish passports, national identity cards, family members’ legal status and ability to enter Türkiye.

    However, purchasing property from a construction company under investigation, being mentioned in an investigative file or becoming subject to a review of investment eligibility does not necessarily mean that Turkish citizenship has been cancelled.

    Conversely, continued access to the Turkish e-Government portal, the presence of population records or possession of a passport that has not reached its printed expiry date does not conclusively establish that no subsequent citizenship decision has been issued.

    The correct legal inquiry must determine whether an administrative decision exists, which authority issued it, the statutory provision relied upon, the decision date, whether and how notification occurred, and how the decision was reflected in official records.

    This article analyses the relevant provisions of Turkish Citizenship Law No. 5901, Administrative Judicial Procedure Law No. 2577, Council of State Law No. 2575 and Law No. 6458 on Foreigners and International Protection.

    It also examines three significant Council of State decisions from 2025 and 2026 concerning the evidentiary grounds for withdrawal, irregular investment documentation and the consequences of missing a judicial filing deadline.

    The discussion applies to people of all national origins who have acquired Turkish citizenship, including Arab, Chinese, Russian, Iranian, Afghan, European and other foreign-born Turkish citizens.

    1. Do Reports About Turkish Citizenship Revocations Mean That Everyone Has Lost Citizenship?

    Investigations concerning alleged irregularities in investment-based Turkish citizenship acquisitions attracted increasing public attention in 2025 and expanded during 2026.

    On August 4, 2026, the Turkish Ministry of Justice announced that legal proceedings had been initiated concerning the cancellation of citizenship acquired by 687 individuals.

    A second operation announced on September 21, 2026, involved the citizenship files of 1,070 people, comprising 263 principal investors and 807 family members.

    These announcements demonstrate that extensive criminal and administrative investigations were underway. They do not establish that every person mentioned had already received a final individual administrative decision terminating citizenship.

    1.1. Different Stages of Citizenship Review

    The following legal and factual situations must be distinguished:

    • A criminal investigation involving a construction company or property development.
    • The appearance of an investor’s name in documents examined by investigators.
    • An individual criminal investigation concerning the investor.
    • Re-examination or cancellation of an investment certificate of conformity.
    • An administrative review of a previous citizenship acquisition decision.
    • Issuance of an individual citizenship cancellation or withdrawal decision.
    • Official notification of that decision to the affected person or authorised representative.
    • Judicial proceedings challenging the administrative measure.

    These stages may be related, but they are not legally interchangeable.

    For example, a foreign investor who purchased a genuine property from a developer subsequently investigated for irregularities does not lose citizenship merely because of that commercial connection.

    Nevertheless, cancellation of the investment certificate on which citizenship was originally based may create a serious administrative-law issue requiring immediate examination.

    For the broader statistical and international context, see our 2026 study on official citizenship revocation figures and international media coverage.

    3. How Can I Find Out Whether My Turkish Citizenship Is Still Valid?

    A reliable citizenship-status investigation should not be based solely on an online screenshot, an old passport or an informal statement from a third party.

    Article 36 of Law No. 5901 provides that official population records, identity documents and passports constitute presumptive evidence of Turkish citizenship unless proven otherwise.

    These documents therefore have significant evidentiary value, but their evidentiary presumption may be displaced by a legally relevant decision or contrary official record.

    3.1. Directorate General of Population and Citizenship Affairs

    The principal administrative authority responsible for citizenship records is the Directorate General of Population and Citizenship Affairs under the Ministry of Interior.

    The individual or a duly authorised representative may request information within the limits permitted by the relevant administrative procedures.

    The investigation should determine the original citizenship acquisition date, the underlying decision, any subsequent cancellation or withdrawal measure and the relevant notification records.

    3.2. Provincial Population and Citizenship Directorates

    Provincial authorities have important application and correspondence functions in citizenship procedures.

    Article 37 of Law No. 5901 governs applications submitted through the competent governorate in Türkiye or through diplomatic and consular missions abroad, either personally or through an appropriately authorised representative.

    However, the ability to submit an application does not establish an unrestricted right to access every confidential document in every governmental file.

    3.3. Examination of the Competent Authority’s Decision

    For individuals naturalised through an exceptional procedure involving a Presidential decision, it may be necessary to determine whether a subsequent Presidential withdrawal decision has been issued.

    Obtaining a decision number alone may be insufficient. Its date, legal grounds, affected individuals and relationship with the original citizenship file should also be confirmed.

    Written official confirmation ordinarily provides a stronger basis for legal analysis than an oral representation.

    3.4. Separate Examination of Criminal Records

    Citizenship-status records and criminal investigation records are maintained for different purposes.

    The absence of an identified citizenship cancellation decision does not conclusively establish that no criminal investigation exists. Conversely, the existence of a criminal investigation does not automatically terminate citizenship.

    4. My e-Devlet Account Still Works. Does That Prove My Citizenship Remains Valid?

    Türkiye’s e-Government platform, known as e-Devlet, provides access to important official services and documents.

    Nevertheless, the ability to log in or retrieve previously issued documents does not conclusively establish that no subsequent administrative citizenship decision exists.

    4.1. Official Population Registration Extracts

    The e-Devlet service titled “Nüfus Kayıt Örneği Belgesi Sorgulama” allows eligible users to obtain official population registration extracts.

    A digitally authenticated population record can be important evidence of the status currently recorded by the relevant administration.

    However, the absence of a cancellation notation in a particular extract does not necessarily establish that no review is pending or that no decision has yet to be reflected across administrative systems.

    Official e-Devlet Population Registration Extract Service.

    4.2. Citizenship Application Enquiries

    The citizenship application enquiry service is useful for following an application process.

    It should not automatically be treated as a comprehensive legal verification mechanism for every possible subsequent withdrawal decision issued several years after naturalisation.

    Directorate General of Population and Citizenship Affairs – e-Devlet Services.

    4.3. Turkish Identity Numbers

    The continued appearance of a Turkish identity number in historical documents or electronic systems does not, by itself, replace the need to examine the most recent legally operative citizenship decision.

    4.4. The Difference Between Technical Records and Legal Status

    The issuance of an administrative decision, communication between public institutions, updating of population records and synchronisation of electronic databases may constitute separate steps.

    Such distinctions do not diminish the legal importance of population records. Rather, they explain why a complete status assessment must consider the underlying administrative decision as well as the available official records.

    5. Which Documents Should Be Examined in an Official Citizenship File?

    A comprehensive legal review should organise the available documents according to their legal function.

    5.1. Documents Relating to the Original Acquisition

    These may include the citizenship application date, statutory grounds of naturalisation, application reference number, original decision number, the decision date and the documents evidencing notification.

    For investment-based applications, the property title deed, investment certificate of conformity, valuation reports, foreign-currency documents and the legislation applicable on the investment date are especially important.

    5.2. Documents Relating to a Possible Cancellation or Withdrawal

    • The individual cancellation or withdrawal decision, if any.
    • The statutory and regulatory provisions relied upon.
    • The decision date and official reference number.
    • The factual allegations or findings relied upon against the individual.
    • Documents showing communication to relevant authorities.
    • Notification records concerning the individual or authorised representative.
    • Changes made in the population registration system.
    • Any subsequent correction or reconsideration decisions.

    5.3. Investment Certificates and Citizenship Decisions Are Distinct

    A property investment certificate of conformity and the subsequent decision granting Turkish citizenship are separate administrative instruments.

    Cancellation of a conformity certificate may provide the factual and legal basis for the withdrawal of an earlier naturalisation decision.

    However, the legality of each administrative act and the available judicial remedies should be independently considered.

    This distinction was particularly significant in the Council of State’s decision numbered E.2024/405, K.2026/361, which concerned allegedly inaccurate foreign-exchange purchase documents and the subsequent cancellation of a property investment certificate.

    5.4. Individual Files of Family Members

    The principal investor’s file may contain important information about family members, but the citizenship acquisition date and legal grounds applicable to each spouse and child should be examined separately.

    Children born after the original naturalisation, spouses who acquired citizenship independently and family members whose status arose under different provisions may require different legal assessments.

    6. What Happens If I Never Received Official Notification of My Citizenship Cancellation?

    Notification is one of the most important procedural questions for naturalised Turkish citizens residing outside Türkiye.

    Article 41 of Law No. 5901 governs the notification of decisions concerning citizenship acquisition and loss.

    A specific publication mechanism exists for deprivation decisions under Article 29. Other cancellation or withdrawal decisions should not automatically be treated as notified merely because a newspaper or government press release discussed the broader investigation.

    6.1. Does the Absence of Notification Mean No Decision Exists?

    No. The legal existence of an administrative decision and notification of that decision are distinct issues.

    Article 32 expressly provides that an Article 31 cancellation decision takes effect from the date of the decision.

    Consequently, absence of notification does not necessarily establish that the administrative act is legally nonexistent or incapable of producing any legal consequences.

    Nevertheless, missing or defective notification may be highly significant for the commencement of judicial filing periods and access to an effective legal remedy.

    6.2. Individuals Residing Abroad

    Several explanations may exist where a person residing abroad has not personally received any document.

    The administrative authority may not yet have completed the notification process. The address on record may be outdated. The notification may have been transmitted through a diplomatic mission, or another legally permitted service method may have been used.

    Residence outside Türkiye does not automatically invalidate all official notifications.

    Likewise, the absence of personal physical delivery does not conclusively establish that no legally effective notification occurred.

    6.3. Notification to an Authorised Attorney

    Where an attorney has been validly authorised to receive documents relating to citizenship proceedings, service upon that representative may have important consequences for the filing period.

    In its decision E.2025/6295, K.2025/7133, the Council of State’s 10th Chamber treated notification to the authorised attorney as relevant to the commencement of the statutory period.

    Therefore, individuals who previously retained legal counsel should examine former powers of attorney and the existence of any prior notifications.

    7. When Does the Deadline for Challenging a Citizenship Decision Begin?

    Judicial filing deadlines are a central concern in Turkish administrative litigation.

    A potentially strong substantive argument against a citizenship withdrawal decision does not eliminate the consequences of failing to institute proceedings within the legally applicable period.

    7.1. The General 60-Day Filing Period

    Under Article 7 of Administrative Judicial Procedure Law No. 2577, the general period for initiating an administrative action before the Council of State or an administrative court is 60 days unless another applicable law provides a different period.

    Article 8 governs the calculation of periods, generally beginning from the day following the legally relevant notification, publication or announcement.

    However, the identification of the legally effective starting date requires examination of the decision, its notification method and the applicable procedural rules.

    7.2. Administrative Applications Under Article 11

    Article 11 permits an eligible person, within the judicial filing period, to request the withdrawal, annulment, amendment or replacement of an administrative decision from the competent superior authority or, in the absence of such an authority, the authority that issued the decision.

    A qualifying Article 11 application suspends the running of the judicial filing period.

    Where no response is given within 30 days, the request is deemed rejected under the applicable statutory rule. Following express or implied rejection, the remaining judicial filing period continues to run, taking account of the time that elapsed before the application.

    Not every administrative letter automatically qualifies for this legal effect. The nature of the request, its recipient and the statutory conditions must be examined.

    7.3. Does a Request for Information Suspend the Filing Period?

    Merely asking an authority for a document, a copy of a file or confirmation of citizenship status should not automatically be treated as an Article 11 application capable of suspending a running litigation deadline.

    A request for access to information and a formal request to withdraw an existing administrative decision are legally distinct.

    Accordingly, an individual who has already become aware of a withdrawal decision may face procedural risks by waiting for documents without evaluating the filing deadline.

    7.4. The Importance of Notification Evidence

    A complete legal review should identify who received the notification, on what date, with which authority and through which method.

    Where electronic notification or service abroad is involved, the relevant special procedural rules must also be considered.

    Statutory source: Administrative Judicial Procedure Law No. 2577.

    8. Important Council of State Decisions from 2025 and 2026

    Judicial decisions demonstrate why citizenship disputes cannot be resolved merely by referring to general media statements.

    The following cases concern different legal issues: the sufficiency of evidence, allegedly false investment documents and compliance with the statutory filing period.

    8.1. Council of State, 10th Chamber, E.2024/3835, K.2026/324, February 4, 2026

    Subject: Withdrawal of Turkish citizenship on national-security and public-order grounds.

    The case concerned an individual who had acquired Turkish citizenship through an exceptional naturalisation procedure.

    The administration subsequently relied on Article 40 of Law No. 5901 to withdraw the original citizenship decision, citing national-security and public-order concerns.

    The Council of State examined whether the legal and factual circumstances necessary to justify withdrawal had been established through sufficient, specific and serious evidence.

    The decision addressed the significance of circumstances existing when citizenship was originally acquired, rather than simply treating later allegations as conclusive proof that the earlier statutory conditions had been absent.

    The court concluded that the factual and legal basis presented was insufficient to justify the contested withdrawal as applied to the claimant.

    Accordingly, the relevant part of the Presidential withdrawal decision was annulled.

    Legal significance: The state’s authority over nationality does not eliminate the requirement that an administrative withdrawal decision be supported by lawful and adequately established grounds.

    This was not a property-valuation dispute. Nevertheless, the reasoning is important for the judicial assessment of the evidence and legal grounds relied upon in citizenship withdrawal cases.

    Council of State – Full Decision, E.2024/3835, K.2026/324.

    8.2. Council of State, 10th Chamber, E.2024/405, K.2026/361, February 5, 2026

    Subject: Investment citizenship, inaccurate foreign-exchange purchase documents and cancellation of the certificate of conformity.

    The dispute involved a foreign national who had obtained Turkish citizenship through a property investment.

    The claimant maintained that the investment payment had been made and that the competent authorities had accepted the application and issued the necessary documentation.

    However, the authorities subsequently determined that documents concerning foreign-currency purchases had been inaccurately prepared.

    The property’s investment certificate of conformity was cancelled, and the original citizenship decision was subsequently withdrawn under Article 40.

    The Council of State examined whether the statutory requirements for acquisition through investment had actually been fulfilled.

    The cancellation of the certificate of conformity, together with the absence of a successful legal challenge to that certificate decision, was significant in the court’s assessment.

    The court found no illegality in the withdrawal of the citizenship decision and dismissed the action.

    Legal significance: The previous issuance of an investment certificate does not necessarily prevent withdrawal where the required statutory conditions are subsequently established not to have existed.

    Importantly, the case involved the historic investment requirements applicable to the investor’s original transaction. The current USD 400,000 property threshold should not be retroactively substituted for the threshold applicable at that earlier time.

    Council of State – Full Decision, E.2024/405, K.2026/361.

    8.3. Council of State, 10th Chamber, E.2025/6295, K.2025/7133, December 30, 2025

    Subject: Notification to an authorised lawyer and expiry of the judicial filing deadline.

    The case concerned a decision withdrawing Turkish citizenship.

    The relevant notification was delivered to the claimant’s authorised lawyer on April 10, 2025.

    The proceedings were not initiated until December 20, 2025.

    The Council of State held that the applicable 60-day filing period had elapsed and dismissed the case as time-barred without examining the substantive legality of the contested withdrawal.

    Legal significance: Even where a claimant believes the citizenship withdrawal is unlawful, judicial proceedings must comply with applicable procedural deadlines.

    Notification to an attorney authorised to receive relevant documents may start the filing period. Appointing a different lawyer does not automatically restart that period.

    Council of State – Full Decision, E.2025/6295, K.2025/7133.

    8.4. Comparative Assessment of the Three Decisions

    Decision Principal Issue Outcome
    2026/324 Insufficient legal and factual grounds for withdrawal Annulment
    2026/361 Inaccurate investment documents and cancelled certificate Action dismissed
    2025/7133 Late filing following notification to authorised counsel Time-bar dismissal

    Read together, these decisions demonstrate that the outcome depends on the specific grounds for withdrawal, the underlying evidence, the prior administrative steps and the procedural history of the case.

    The availability of subsequent appeals and the finality of these decisions must be verified individually. No general assumption concerning the exhaustion of all judicial remedies is made here.

    9. Which Court Has Jurisdiction Over Turkish Citizenship Cancellation?

    The competent judicial forum depends on the authority responsible for issuing the contested administrative act.

    Under Article 24 of Council of State Law No. 2575, the Council of State has first-instance jurisdiction over annulment proceedings brought against Presidential decisions.

    However, a separate decision cancelling a property investment certificate, or a decision issued by another administrative authority, may fall within the jurisdiction of a different administrative court.

    It would therefore be incorrect to assume that all disputes concerning Turkish citizenship must necessarily be filed before the same court.

    9.1. Suspension of Execution

    Under Article 27 of Administrative Judicial Procedure Law No. 2577, filing an annulment action does not automatically suspend the execution of the challenged administrative decision.

    A suspension-of-execution decision generally requires the cumulative evaluation of manifest unlawfulness and the risk of damage that would be difficult or impossible to remedy if the administrative act were implemented.

    In citizenship cases, the consequences affecting passports, lawful residence, family relationships, professional activity and property may be relevant to that assessment.

    However, serious consequences do not guarantee that a court will grant interim relief.

    9.2. Multiple Administrative Acts

    One factual dispute may involve several distinct administrative decisions: cancellation of a certificate of conformity, withdrawal of citizenship, modification of population records, invalidation of travel documents or subsequent immigration measures.

    Each act must be identified and evaluated according to its own legal character and available procedural remedies.

    10. What Happens to My Turkish Passport and Identity Card If My Citizenship Is Cancelled?

    A Turkish passport and national identity card are official documents issued in connection with the individual’s Turkish citizenship status.

    Article 36 of Law No. 5901 recognises their evidentiary significance for the proof of citizenship.

    Nevertheless, if the underlying legal status is subsequently terminated, the continued validity of those documents must be examined independently.

    10.1. A Passport’s Printed Expiry Date

    The printed expiry date does not guarantee that the legal status supporting the passport’s issuance remains unchanged throughout its stated validity period.

    Physical possession of the passport and its current legal usability are separate questions.

    10.2. Collection or Invalidity of Documents

    Where citizenship has legally ended, competent authorities may initiate separate procedures concerning the person’s Turkish identity and travel documents.

    However, not every administrative decision necessarily produces identical passport-related action on the same date.

    The actual decision and the applicable implementation measures should be identified.

    10.3. Consular Appointments

    Individuals living abroad may consider visiting a Turkish consulate to enquire about their legal status.

    Where citizenship status is uncertain, the purpose of the consular visit and the potential treatment of existing documents should be evaluated beforehand.

    There can be no general assurance that every passport will be retained by the holder, nor a general assertion that every document will necessarily be collected.

    11. Can a Person Under Citizenship Review Enter Türkiye?

    International travel is a central concern for people whose Turkish citizenship is subject to review.

    The legal analysis requires consideration of nationality law, immigration legislation, passport requirements and criminal procedure.

    11.1. If Turkish Citizenship Remains Legally Valid

    Where the individual remains a Turkish citizen, entry into Türkiye is considered under the constitutional and statutory rules applicable to Turkish nationals.

    Article 23 of the Constitution provides that a citizen cannot be deported or deprived of the right to enter the country.

    However, separate criminal or judicial measures concerning the person may still require examination before travel.

    11.2. If Turkish Citizenship Has Legally Ended

    Where Turkish citizenship has been terminated, entry into Türkiye may become subject to the immigration rules applicable to foreign nationals.

    Possession of a valid foreign passport, satisfaction of any visa requirements and the absence of applicable entry restrictions become relevant.

    The loss of Turkish citizenship does not mean that possession of a foreign passport alone guarantees entry.

    11.3. Should I Travel With My Turkish or Foreign Passport?

    This question cannot responsibly be answered without examining the individual’s legal status and travel documents.

    A person who previously acquired Turkish citizenship may no longer be entitled to rely on a Turkish passport if the underlying nationality decision has been legally withdrawn or cancelled.

    Conversely, unverified rumours do not establish that Turkish citizenship has necessarily ended.

    Before travel, the applicable citizenship status, lawful travel document, visa position and relevant judicial or administrative restrictions must be determined.

    11.4. Possible Collection of Passports at Border Control

    Passport invalidity, collection of a travel document, seizure under criminal procedure and immigration-related border measures may rest on different legal grounds.

    If a person encounters such action, the identity of the authority, the stated legal grounds and the official record of the measure are important.

    11.5. Residence Following Entry

    A person entering Türkiye as a foreign national must consider the applicable period of lawful stay and any residence permit requirements.

    Previous residence as a Turkish citizen does not necessarily create an automatic, unlimited right of residence following citizenship loss.

    12. Does a Citizenship Review Mean That I Am Also Under Criminal Investigation?

    Criminal investigations and administrative citizenship proceedings may rely on overlapping facts but constitute separate legal processes.

    An investment file may be reviewed because evidence was obtained in a criminal investigation involving a developer or an intermediary.

    That does not necessarily mean that the investor is personally classified as a criminal suspect.

    12.1. Suspects, Witnesses and Victims

    The person’s procedural status is essential.

    A suspect is a person under investigation for allegedly committing a criminal offence. A witness may possess information relevant to the investigation. A victim or person harmed by a suspected offence may possess different procedural rights.

    Confusing these statuses can lead to inaccurate assessments of legal risk.

    12.2. Being Summoned for a Statement Is Not the Same as an Arrest Warrant

    A summons to provide a statement to the police or prosecutor does not by itself establish that an arrest or detention warrant exists.

    Nevertheless, questioning concerning an investment transaction may require careful legal preparation, review of financial evidence and the assistance of an interpreter where appropriate.

    12.3. Confidentiality and Access to Investigation Files

    Access to a criminal investigation file depends on the person’s procedural status, counsel’s authority and any applicable statutory restrictions.

    The fact that a file is not visible to the individual through UYAP does not conclusively demonstrate that no investigation exists.

    Likewise, the ability of an attorney to conduct an initial enquiry does not necessarily entail unrestricted access to every document in a confidential investigation.

    12.4. Does Acquittal Automatically Restore Citizenship?

    A decision not to prosecute, commonly called KYOK in Turkish practice, or a criminal acquittal does not automatically annul every separate administrative citizenship decision.

    However, the outcome of criminal proceedings may provide significant evidence in subsequent or pending administrative litigation, depending on the factual and legal grounds relied upon by the administration.

    For a detailed assessment, see Turkish Citizenship Cancellation and Criminal Investigations in 2026: KYOK, Acquittal and Judicial Remedies.

    13. If My Turkish Citizenship Is Cancelled, Will My Spouse and Children Also Lose Citizenship?

    Family members may be affected by the cancellation or withdrawal of the principal investor’s citizenship.

    However, it is not legally appropriate to assume that every member of the family necessarily holds citizenship on the same legal basis.

    13.1. Spouses and Children Naturalised Through the Principal Investor

    Article 32 of Turkish Citizenship Law No. 5901 expressly provides that a cancellation decision also applies to spouses and children who acquired Turkish citizenship dependently through the person concerned.

    Accordingly, cancellation under Article 31 may directly affect family members whose citizenship was acquired through that relationship.

    Nevertheless, the legal grounds and dates of each family member’s acquisition must be examined.

    13.2. Children Born After Naturalisation

    Children born after the initial citizenship acquisition may raise different legal questions.

    Article 7 of Law No. 5901 governs acquisition of Turkish citizenship by descent.

    A child who acquired citizenship by birth through a Turkish parent may have a different initial legal basis from a child naturalised together with the principal investor.

    Where the parent’s citizenship is subsequently withdrawn with retrospective effect, additional questions arise concerning how the parent’s nationality at the date of the child’s birth should legally be assessed.

    Such matters require specific legal analysis rather than an automatic conclusion.

    13.3. A Spouse Who Acquired Citizenship Independently

    If a spouse acquired Turkish citizenship through an independent statutory mechanism, the effect of the principal investor’s citizenship decision must be assessed separately.

    Marriage alone does not establish that every independently acquired nationality status automatically terminates.

    13.4. Children Holding Another Nationality

    The existence of a second nationality may be relevant to the practical consequences of citizenship loss.

    However, the child’s legal status must be examined under both Turkish nationality law and the nationality legislation of the other state.

    13.5. Separate Representation and Litigation

    Where separate administrative measures concern individual family members, distinct issues of notification, legal capacity, representation and judicial filing may arise.

    This is particularly important where children have reached the age of majority.

    Related study: Citizenship Withdrawal, Family Members, Children and Investment Valuation.

    14. Can I Recover My Former Nationality If Turkish Citizenship Is Withdrawn?

    Not every foreign national who acquired Turkish citizenship retained a previous nationality.

    Some states permit dual nationality, while others impose different conditions on acquiring a foreign citizenship or on retaining nationality after naturalisation abroad.

    Some individuals may also have formally relinquished their previous nationality.

    14.1. Individuals Holding Dual Nationality

    Where a person remains a national of another state, the termination of Turkish citizenship does not automatically terminate that foreign nationality.

    Nevertheless, the legal validity of foreign travel documents and the nationality rules of the other state should be checked.

    14.2. Individuals Who Renounced Their Previous Nationality

    Where the individual relinquished a previous nationality, the termination of Turkish citizenship may create a risk of statelessness.

    It cannot be assumed that the former nationality will automatically be restored.

    Reacquisition depends on the law of the relevant foreign state.

    14.3. Statelessness Determination

    Statelessness is generally concerned with a person who is not considered a national by any state under the operation of its law.

    However, the loss of Turkish citizenship does not automatically mean that a person has been formally recognised as stateless for administrative purposes.

    Applicable determination procedures and documentary requirements may need to be addressed separately.

    15. What Happens to My Property, Bank Accounts or Company in Türkiye?

    Termination of Turkish citizenship and termination of private property rights are distinct legal matters.

    Ownership of immovable property, banking assets and corporate participation are regulated through different legal frameworks.

    15.1. Ownership of Real Estate

    The termination of Turkish citizenship does not mean that every property owned by the individual automatically becomes state property.

    Article 33 of Law No. 5901 contains specific provisions concerning the liquidation of property in certain citizenship cancellation cases.

    Where liquidation is legally required, the cancellation decision must address that issue and the statutory procedure must be followed.

    Article 33 also addresses the postponement of liquidation where the cancellation decision is challenged before the courts.

    Importantly, the historic legislative reference in Article 33 to Law No. 5683 must be considered together with the later repeal of that legislation and the current framework under Law No. 6458.

    15.2. Foreign Ownership Restrictions

    Foreign natural persons may own real estate in Türkiye subject to the applicable legislation, nationality-based conditions and property-related restrictions.

    Accordingly, the situation of a former Turkish citizen must be assessed with reference to their current nationality, the type and location of the property and applicable foreign ownership rules.

    15.3. Company Ownership

    The loss of citizenship does not, by itself, automatically extinguish all private-law rights associated with company shares.

    However, rules concerning foreign participation, company management, employment permissions and regulated sectors may become relevant.

    15.4. Bank Accounts and Financial Assets

    Bank accounts are additionally governed by banking regulations, customer identification requirements and any applicable judicial or administrative measures.

    Citizenship loss, account restrictions and criminal seizure orders must not be treated as identical legal events.

    16. Can I Continue Living in Türkiye After Losing Turkish Citizenship?

    An individual whose Turkish citizenship has legally ended may need to regularise their position under immigration law.

    Previous long-term residence, property ownership or family connections do not automatically confer an unrestricted right of residence after nationality has ended.

    Nevertheless, family ties, employment, property ownership and other personal circumstances may be relevant to the availability of particular residence permit categories.

    Residence permits, deportation decisions and administrative immigration detention are distinct legal measures.

    Loss of citizenship does not automatically establish that the person must be immediately deported or placed in immigration detention.

    These matters must be evaluated under Law No. 6458, including its separate judicial procedures and potentially different filing deadlines.

    Law No. 6458 on Foreigners and International Protection.

    17. I Live Outside Türkiye. Can a Turkish Lawyer Investigate My Citizenship Status?

    A properly executed power of attorney can be an important instrument for individuals residing abroad who need legal representation in Türkiye.

    Article 37 of Law No. 5901 permits relevant citizenship applications through appropriately authorised representatives, subject to the statutory requirements.

    The legal effectiveness of a particular power of attorney depends on its form, content and the authority required for the intended action.

    17.1. Powers of Attorney Issued at Turkish Consulates

    Turkish diplomatic and consular missions abroad may provide notarial services under the applicable conditions.

    Individuals should verify appointment requirements, identification documents, interpreter arrangements and the requested authorisation wording before attending.

    17.2. Powers of Attorney Issued by Foreign Notaries

    A document executed before a foreign notary may require an apostille or another legally recognised method of authentication before it can be used in Türkiye.

    The appropriate process depends on the foreign state’s treaty participation and the requirements of Turkish law.

    Not every state participates in the Hague Apostille system. Therefore, consular or diplomatic legalisation may be necessary in some cases.

    Turkish translation and domestic notarial formalities may also be required.

    Republic of Türkiye – Consular Information.

    17.3. Scope of Authorisation

    Depending on the circumstances, the power of attorney may need to authorise the representative to request information, inspect citizenship records, receive official notifications, submit administrative applications, institute proceedings and conduct related litigation.

    Nevertheless, a broad power of attorney does not provide unrestricted access to confidential government information where access is limited by law.

    17.4. Previously Appointed Lawyers

    Where a former lawyer has acted on the individual’s behalf, the existing powers of attorney and prior proceedings should be examined.

    In particular, an earlier notification to an authorised lawyer may already have triggered a statutory filing period.

    Issuing a new power of attorney does not automatically invalidate the procedural effects of prior lawful notifications.

    18. What Should I Do If I Suspect My Turkish Citizenship Has Been Cancelled?

    A structured legal strategy begins with verification of the person’s official status, followed by consideration of the appropriate response to the particular administrative or judicial measures identified.

    Step 1: Organise Existing Documents

    Collect the original citizenship decision information, Turkish passport, identity card, population registration extracts, investment documents and any official correspondence.

    Step 2: Verify the Official Citizenship Status

    Examine accessible official records to determine whether an individual cancellation or withdrawal decision exists and identify its date, legal basis and administrative consequences.

    Step 3: Check Notification and Filing Deadlines

    Review personal notification records, notices delivered to former attorneys, consular correspondence and other lawful service methods.

    Where an administrative decision exists, prompt evaluation of the applicable judicial deadline is essential.

    Step 4: Examine Criminal Proceedings Separately

    Where legally possible, determine whether a criminal investigation concerns the person or the relevant property transaction and identify the individual’s procedural status.

    Step 5: Establish the Investment Evidence Chain

    For real estate-based naturalisation, review title deeds, contracts, valuation reports, certificates of conformity, SWIFT records, foreign-exchange purchase documents and bank statements.

    The objective is not merely to establish that documents exist, but to evaluate whether they prove a genuine transaction satisfying the requirements applicable at the time.

    Step 6: Examine Family Members Separately

    Identify when and under which legal provisions each spouse or child acquired citizenship.

    Step 7: Assess Travel and Residence Consequences

    Before travelling, review the legal validity of travel documents, the person’s current nationality, relevant immigration rules and any known judicial or administrative restrictions.

    Step 8: Select the Appropriate Legal Remedy

    Where no adverse decision has yet been issued, official enquiries, evidence organisation and examination of investment compliance may be priorities.

    Where a decision has already been made and notified, protection of the applicable litigation deadline and consideration of judicial remedies may take precedence.

    19. Common Misconceptions About Turkish Citizenship Cancellation

    “My e-Devlet account works, so I am definitely still a Turkish citizen.”

    Electronic access alone is not conclusive. The current official records and any subsequent legally operative administrative decisions must be examined.

    “I still have my Turkish passport, so no cancellation decision can exist.”

    Physical possession of a passport is not definitive evidence that no subsequent decision has been issued.

    “I bought an apartment from an investigated company, so my citizenship was automatically cancelled.”

    Buying property from a company under investigation does not by itself establish the termination of an individual’s citizenship.

    “I live abroad, so a notification cannot affect my filing deadline.”

    Lawful notification methods can apply to persons living abroad. Service upon an appropriately authorised attorney may also have procedural consequences.

    “Appointing a new lawyer restarts the lawsuit deadline.”

    A change of legal representation does not, by itself, restart a statutory filing period.

    “If the prosecutor closes my criminal case, citizenship will automatically be restored.”

    A criminal non-prosecution decision and an administrative citizenship decision belong to different legal proceedings. Their interaction requires separate analysis.

    “Filing a lawsuit immediately makes my Turkish passport valid again.”

    Filing an administrative action does not automatically suspend the challenged decision. Separate interim relief or a relevant judicial ruling may be required.

    “If I lose citizenship, my house automatically belongs to the Turkish state.”

    Nationality, property ownership and the exceptional statutory rules governing liquidation must be distinguished.

    “The citizenship of every member of my family must have the same outcome.”

    The legal basis and date of nationality acquisition may differ among family members.

    “My original investment certificate makes citizenship withdrawal legally impossible.”

    The Council of State’s decision K.2026/361 demonstrates that cancellation of a certificate and the failure of the underlying investment to meet statutory conditions may be decisive in a withdrawal dispute.

    20. Conclusion: Turkish Citizenship Status Must Be Determined Through Official Records and Individual Legal Analysis

    The developments of 2025 and 2026 have produced understandable uncertainty for individuals who acquired Turkish citizenship through investment or exceptional naturalisation procedures.

    However, the question of whether a specific person’s Turkish citizenship has been cancelled or withdrawn cannot be answered solely by reference to press announcements, social-media lists or transactions involving a company under investigation.

    Likewise, access to e-Devlet, possession of a passport or availability of historical population records cannot conclusively exclude the possibility of a subsequent administrative decision.

    Turkish Citizenship Law No. 5901 establishes different regimes for cancellation, withdrawal and deprivation of nationality, each with different conditions and consequences.

    The Council of State decisions examined in this article demonstrate the practical importance of these distinctions.

    In one case, insufficient factual and legal grounds resulted in the annulment of a citizenship withdrawal decision. In another, inaccurate investment documents and cancellation of the underlying certificate supported the legality of withdrawal. In a third, the court dismissed proceedings without addressing the substance because the filing deadline had been missed.

    The appropriate starting point for an affected individual is therefore a systematic investigation of official citizenship records, any existing administrative decision, the legal basis for that decision, the notification history, relevant criminal proceedings and the available judicial remedies.

    Legal certainty in nationality law does not mean that citizenship decisions can never be reviewed. It means that the termination of nationality must rest on lawful grounds, established facts and effective judicial scrutiny.

    22. Legislation, Official Records and Judicial References

    A. Constitutional and Statutory Materials

    1. Constitution of the Republic of Türkiye, particularly Articles 16, 23, 35, 36, 40, 66 and 125. Official Constitutional Text.
    2. Turkish Citizenship Law No. 5901, particularly Articles 7, 12, 29, 31, 32, 33, 36, 37, 40 and 41. Ministry of Justice – Legislation Portal.
    3. Regulation on the Implementation of the Turkish Citizenship Law, particularly Articles 20 and 66.
    4. Administrative Judicial Procedure Law No. 2577, particularly Articles 7, 8, 10, 11 and 27. Statutory Text.
    5. Council of State Law No. 2575, Article 24.
    6. Notification Law No. 7201.
    7. Law No. 6458 on Foreigners and International Protection. Official Gazette, April 11, 2013.

    B. Council of State Decisions

    1. Council of State, 10th Chamber, E.2024/3835, K.2026/324, February 4, 2026. Withdrawal of nationality, national security, evidentiary grounds and annulment. Full Decision.
    2. Council of State, 10th Chamber, E.2024/405, K.2026/361, February 5, 2026. Investment certificate cancellation, foreign-currency purchase documents and withdrawal. Full Decision.
    3. Council of State, 10th Chamber, E.2025/6295, K.2025/7133, December 30, 2025. Notification to legal counsel and judicial filing deadlines. Full Decision.

    C. Official Administrative Resources

    1. Directorate General of Population and Citizenship Affairs – e-Devlet Services.
    2. Official Population Registration Extract Service.
    3. Turkish Consular Services and Powers of Attorney.
    4. Ministry of Justice, August 4, 2026 – Citizenship Investigation Announcement.

    About the Author

    Attorney Murat Can Dolğun
    Istanbul Bar Association – Registration No. 75860
    TD Law Firm & Legal Consultancy
    Lecturer in Law – Istanbul University-Cerrahpaşa

    Practice Areas: Turkish Citizenship Law, Immigration and Foreigners Law, Administrative Litigation, Criminal Defence, Private International Law, Foreign Investment and Real Estate Disputes.

    Contact Information

    Office: Istanbul World Trade Center (IDTM), A2 Block, Office 206, Yeşilköy, Bakırköy, Istanbul, Türkiye.

    Telephone: +90 212 299 44 22
    WhatsApp: +90 507 475 44 22
    Email: av.muratcandolgun@gmail.com
    Website: dolgun.av.tr

    Legal Disclaimer: This publication is intended for general legal and academic information. It does not constitute individual legal advice or guarantee the outcome of citizenship, immigration, criminal or administrative litigation. The applicable law, administrative record, notification history and individual case circumstances must be examined before taking legal action. Judicial decisions discussed above are assessed according to the information available at the research date; subsequent appeals or changes in law must be checked separately.

    © 2026 DOLĞUN AKADEMİ | ATTORNEY MURAT CAN DOLĞUN

  • Askerlik 2026: Bedelli Ücreti, Muafiyet ve Vatandaşlık

    Askerlik 2026: Bedelli Ücreti, Muafiyet ve Vatandaşlık

    DOLĞUN AKADEMİ | ASKERLİK HUKUKU | 2026

    Türkiye’de Askerlik Hukuku 2026: Askerlik Türleri, Bedelli Askerlik Ücreti, Dövizle Askerlik, Muafiyetler ve Sonradan Türk Vatandaşı Olanların Hukuki Durumu

    Yazar: Av. Murat Can Dolğun
    Yayın: Dolğun Akademi – TD Hukuk ve Danışmanlık
    Hukuk alanları: İdare Hukuku, Anayasa Hukuku, Askerlik Hukuku, Türk Vatandaşlığı Hukuku ve İnsan Hakları Hukuku
    Güncelleme tarihi: 23 Ekim 2026

    ÖZET

    Türkiye’de askerlik yükümlülüğü, Anayasa’nın 72. maddesi ve 7179 sayılı Askeralma Kanunu çerçevesinde düzenlenen kamusal bir yükümlülüktür. Bununla birlikte askerlik hizmetinin bütün vatandaşlar bakımından aynı biçimde yerine getirildiği söylenemez. Yükümlünün yaşı, sağlık durumu, öğrenimi, vatandaşlığı kazanma şekli, yurt dışında yaşaması, askerlik geçmişi ve kanunda düzenlenen özel statüler, askerlik yükümlülüğünün kapsamını ve yerine getirilme biçimini değiştirebilir.

    2026 yılı, özellikle bedelli askerlik ücretlerinde yaşanan kanuni değişiklik bakımından önemlidir. 17 Nisan 2026 tarihinde yürürlüğe giren değişiklikle bedelli askerlik ücretinin hesabında kullanılan gösterge 240.000’den 300.000’e yükseltilmiştir. Temmuz ayında memur aylık katsayısının yeniden belirlenmesi üzerine 2026 yılının ikinci yarısındaki bedelli askerlik ücreti 472.653,60 TL olmuştur.

    Askerlik hukukunun yalnızca bedelli askerlikten ibaret olmadığı özellikle belirtilmelidir. Er ve erbaş olarak altı aylık temel askerlik, on iki aylık yedek subaylık ve yedek astsubaylık, dövizle askerlik, öğrenci veya yurt dışı ertelemeleri, sağlık nedeniyle muafiyet ve kanuni olarak askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılma halleri birbirinden farklı hukuki sonuçlar meydana getirir.

    Çalışmanın en önemli inceleme alanlarından biri, Türk vatandaşlığını sonradan kazanan yabancıların askerlik yükümlülüğüdür. Özellikle taşınmaz yatırımıyla, istisnai vatandaşlık yoluyla veya genel vatandaşlık kazanma usulüyle Türk vatandaşı olan erkeklerin askerlik durumlarının 7179 sayılı Kanun’un 43. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekir.

    Bu çalışmada ayrıca çifte vatandaşların askerlik yükümlülüğü, yabancı ülkede tamamlanan askerlik hizmetinin Türkiye’deki etkisi, vatandaşlığın iptal veya geri alınmasının askerlik kayıtlarına yansıması, yoklama kaçağı ve bakaya işlemleri, idari para cezaları, sağlık raporları, idari başvurular, sulh ceza hakimliğine itiraz ve idari yargıda iptal davası konuları ayrıntılı olarak incelenmektedir.

    I. ASKERLİK YÜKÜMLÜLÜĞÜNÜN ANAYASAL VE HUKUKİ TEMELLERİ

    Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 72. maddesi, vatan hizmetini her Türkün hakkı ve ödevi olarak kabul etmektedir. Aynı madde, vatan hizmetinin silahlı kuvvetlerde veya kamu kesiminde hangi esaslara göre yerine getirileceğinin yahut yerine getirilmiş sayılacağının kanunla düzenleneceğini öngörmektedir.

    Bu hükümden hareketle askerlik yükümlülüğünün üç temel niteliği bulunmaktadır.

    Birincisi, askerlik yükümlülüğü kamu hukuku alanına aittir. İdare tarafından tek taraflı olarak gerçekleştirilen yoklama, sınıflandırma, erteleme, sevk ve muafiyet işlemleri özel hukuk sözleşmelerinden değil, kanuni düzenlemelerden kaynaklanmaktadır.

    İkincisi, yükümlülüğün kapsamının kanunla belirlenmesi gerekir. Anayasa vatan hizmetini genel bir hak ve ödev olarak düzenlemekle birlikte, hangi kişilerin fiilen askerlik yapacağını ve kimlerin hangi sebeple bu hizmetten muaf tutulacağını doğrudan belirlememektedir.

    Üçüncüsü, askerlik işlemleri idarenin hukukla bağlılığı ve yargısal denetim ilkelerine tabidir. Anayasa’nın 125. maddesi gereğince, kanunda öngörülen istisnalar dışında idari işlemlere karşı yargı yolu açıktır.

    7179 sayılı Askeralma Kanunu’nun 2. maddesi uyarınca kanun, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan erkekler hakkında uygulanmaktadır. Bu nedenle Anayasa’daki genel vatan hizmeti ilkesi ile mevcut kanuni askerlik yükümlülüğünün kişisel kapsamı birbirinden ayrılmalıdır.

    Türkiye’de kadınlar için erkeklerle aynı nitelikte genel ve zorunlu askerlik yükümlülüğü bulunmamaktadır. Kadınların profesyonel askeri personel olarak görev yapmaları ise ayrı hukuki şartlara tabidir.

    Askerlik çağının genel sınırları da 7179 sayılı Kanun’da belirlenmiştir. Kanuni tanıma göre askerlik çağı, nüfus kayıtlarına göre 20 yaşına girilen yılın 1 Ocak tarihinde başlar ve 41 yaşına girilen yılın 1 Ocak tarihinde sona erer. Bununla birlikte askerlik çağının sona ermesi, önceden doğmuş bütün idari veya cezai sonuçların ortadan kalktığı anlamına gelmez.

    II. 2026 YILINDA TÜRKİYE’DE HANGİ ASKERLİK TÜRLERİ BULUNMAKTADIR?

    Türkiye’de askerlik sisteminin temel hukuki çerçevesi 2019 yılında yürürlüğe giren 7179 sayılı Kanun’la yeniden düzenlenmiştir. Bu sistemde askerlik hizmetinin süresi ve biçimi, yükümlünün hukuki statüsüne göre değişmektedir.

    Askerlik türü Süre 2026 mali durum
    Er ve erbaş 6 ay Bedelli ücreti ödenmez
    Yedek subay 12 ay Mevzuata göre mali haklar
    Yedek astsubay 12 ay Mevzuata göre mali haklar
    Bedelli askerlik 1 ay 472.653,60 TL
    Dövizle askerlik Uzaktan eğitim, fiili kışla hizmeti yok 472.653,60 TL’nin günlük kur karşılığı
    İsteğe bağlı ikinci altı ay İlave 6 ay En az net asgari ücret düzeyinde harçlık

    Bu tabloda askerlik hizmetinin fiilen yerine getirilme yolları gösterilmektedir. Bunların dışında sağlık nedeniyle muafiyet, vatandaşlığa sonradan alınma nedeniyle askerlik yapmış sayılma ve özel kanuni muafiyetler de bulunmaktadır. Ancak bu durumlar ayrı bir askerlik hizmeti türü değil, askerlik yükümlülüğünün kanunen ortadan kalktığı veya yerine getirilmiş sayıldığı hallerdir.

    Profesyonel subaylık, astsubaylık, uzman erbaşlık ve sözleşmeli askerlik ise personel temini, istihdam, sözleşme ve özlük hakları bakımından farklı düzenlemelere tabidir. Bu statüler zorunlu askerlik türleriyle karıştırılmamalıdır.

    III. 2026 YILINDA BEDELLİ ASKERLİK ÜCRETİ NE KADARDIR?

    2026 yılının ikinci yarısında geçerli bedelli askerlik ücreti 472.653,60 TL‘dir. Bu tutar Millî Savunma Bakanlığının 7 Temmuz 2026 tarihli resmî duyurusunda ilan edilmiştir.

    3.1. Bedelli askerlik tutarı nasıl hesaplanmaktadır?

    7179 sayılı Askeralma Kanunu’nun 9. maddesi kapsamında bedelli askerlik tutarı, kanunda belirlenen gösterge rakamının ödeme tarihinde geçerli memur aylık katsayısıyla çarpılması suretiyle hesaplanmaktadır.

    2026 yılının ikinci yarısında hesaplama şu şekildedir:

    300.000 × 1,575512 = 472.653,60 TL

    Hazine ve Maliye Bakanlığının 3 Temmuz 2026 tarihli genelgesinde ikinci altı aylık dönemin memur aylık katsayısı 1,575512 olarak belirlenmiştir.

    3.2. Nisan 2026’da hangi kanuni değişiklik yapıldı?

    2 Nisan 2026 tarihinde kabul edilen ve 17 Nisan 2026 tarihli, 33227 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 7577 sayılı Kanun’un 12. maddesiyle bedelli askerlik hesabında kullanılan gösterge rakamı 240.000’den 300.000’e yükseltilmiştir.

    Bu değişiklik, gösterge tutarında yüzde 25 oranında artış anlamına gelmektedir. Düzenleme sonrasında Nisan 2026 döneminde bedelli askerlik ücreti 416.361,30 TL olarak açıklanmış; Temmuz ayında memur aylık katsayısının artmasıyla 472.653,60 TL’ye ulaşmıştır.

    Kanun değişikliğinin gerekçesinde bedelli askerlik gelirlerinin bütçeye kaydedilmesi ve bir bölümünün Savunma Sanayii Destekleme Fonuna aktarılması hedefi de yer almaktadır.

    Dolayısıyla 2026 yılındaki ücret değişimi yalnızca olağan memur maaş katsayısı artışından ibaret değildir. Kanuni hesaplama katsayısındaki artış ile yılın ikinci yarısındaki memur aylık katsayısı değişikliği birlikte değerlendirilmelidir.

    3.3. 2027 yılında bedelli askerlik ne kadar olacaktır?

    23 Ekim 2026 itibarıyla 2027 yılı için kesinleşmiş bir bedelli askerlik tutarı bu çalışmada esas alınmamıştır. Mevcut sistemde ücretin memur aylık katsayısına bağlı olarak yeniden belirlenmesi öngörülmektedir. Gelecek dönemin tutarını bugünden kesin bir rakamla açıklamak hukuken ve mali bakımdan isabetli değildir.

    Başvuru tarihinin değil, ödeme tarihinde geçerli tutarın önem taşıdığı özellikle dikkate alınmalıdır.

    IV. BEDELLİ ASKERLİĞE KİMLER BAŞVURABİLİR?

    7179 sayılı Kanun ve Askeralma Yönetmeliği kapsamında bedelli askerlikten yararlanılabilmesi için yükümlünün askerlik çağına girmiş olması, fiili askerlik hizmetine başlamamış bulunması ve diğer kanuni şartları sağlaması gerekir.

    Bedelli askerlikten yararlanmak için üst yaş sınırı öngörülmemiştir. Bununla birlikte kişinin askerlik yükümlüsü olup olmadığı ve askerlik çağındaki statüsü ayrıca incelenmelidir.

    Yoklaması bulunmayan kişinin gerekli sağlık işlemlerini tamamlayarak askerliğe elverişli olduğunun belirlenmesi gerekir. Askerliğe elverişli olmadığı kanunen tespit edilen kişinin bedelli askerlik ücreti ödeyerek muafiyet elde etmesine ihtiyaç bulunmaz.

    4.1. Başvuru nereye yapılır?

    Başvuru, şartlara göre e-Devlet üzerinden veya askerlik şubesinden gerçekleştirilebilir. Yoklama kaçağı, saklı ya da bakaya statüsünde bulunanların başvuru usulü diğer yükümlülerden farklıdır. Bu kişiler bakımından askerlik şubesine başvuru gerekmektedir.

    4.2. Ödeme süresi kaç aydır?

    Bedelli askerlik için öngörülen ödeme süresi, kural olarak başvuru tarihinden itibaren iki aydır. Ödeme peşin yapılır; bedelli askerlik kapsamında taksitlendirme imkanı bulunmamaktadır.

    Ancak önceki dönemlerde yoklama kaçağı, saklı veya bakaya kalmış yükümlülerin iki aylık ödeme süresini kaçırmasının, yeniden başvuru imkanı bakımından ağır sonuçları olabilir. Bu kişiler yönünden özel şartlar ve başvuru hakkının kaybedilmesi ihtimali dikkate alınmalıdır.

    4.3. Bedelli askerlikte kışlaya gidilir mi?

    Evet. Bedelli askerlik, yalnızca para ödenerek tamamlanan bir uygulama değildir. Yükümlüler kural olarak bir aylık temel askerlik eğitimine katılmak zorundadır.

    Bedelli askerlik için ödeme yapılmasıyla askerlik hizmetinin tamamlanması birbirinden farklı aşamalardır. Hizmetin fiilen tamamlanmasına ilişkin kanuni şartların da gerçekleştirilmesi gerekir.

    4.4. Bedelli askerlikten vazgeçilebilir mi?

    Bedelli askerlikten vazgeçilmesinin mümkün olduğu aşamalar bulunmaktadır. Bununla birlikte sınıflandırma veya kura sonucunda bedelli askerlik hakkını elde ettikten sonra vazgeçilmesi, yeniden bedelli askerlik başvurusu yapılamaması sonucunu doğurabilir.

    Bu nedenle ödeme iadesi, sınıflandırma, celp dönemi ve vazgeçme işlemleri önceden değerlendirilmelidir.

    V. DÖVİZLE ASKERLİK NEDİR? 2026 YILINDA KAÇ AVRODUR?

    Dövizle askerlik, yurt dışında yaşayan ve kanunda belirtilen koşulları sağlayan Türk vatandaşları için öngörülmüş özel bir askerlik hizmetini yerine getirme yöntemidir.

    Bu uygulama bedelli askerlikle aynı hukuki kurum değildir. Her ikisi bakımından bedel hesabında bağlantı bulunmakla birlikte başvuru koşulları ve fiili hizmet yükümlülüğü farklıdır.

    5.1. Dövizle askerlikte ödeme tutarı

    2026 yılının ikinci yarısı için dövizle askerlikte esas alınan Türk Lirası tutarı 472.653,60 TL’dir.

    Ödenecek döviz miktarı, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının ödeme gününde belirlediği döviz alış kuruna göre hesaplanır. Bu nedenle 2026 yılının tamamı için sabit bir avro bedeli ifade edilmesi doğru değildir.

    Örnek olarak, yalnızca hesaplama yöntemini göstermek amacıyla, ödeme tarihinde 1 avronun döviz alış kurunun 50 TL olduğu varsayılsın. Bu durumda yaklaşık 9.453,07 avro hesaplanır. Bu rakam gerçek ödeme gününe ait kur veya resmî tahsilat tutarı değildir.

    5.2. Yurt dışında 1095 gün şartı

    Dövizle askerlikten yararlanabilmek için yükümlülerin kural olarak yurt dışında en az üç yıl, yani 1095 gün süren çalışma veya mevzuatta kabul edilen bulunma şartını sağlaması gerekir.

    İşçi, işveren, meslek veya sanat mensubu olarak çalışanlarla yabancı bayraklı gemilerde gemi adamı statüsünde çalışanlar açısından yabancı ülkedeki çalışma ve oturma izinleri, iş sözleşmeleri ve fiili çalışma süreleri önem taşır.

    Çok vatandaşlık hakkına sahip olanlarla yurt dışında doğup yurt dışında ikamet eden ve süresiz ikamet izni bulunan belirli vatandaşlar açısından ise mevzuatta öngörülen koşullarla çalışma şartı yerine fiili bulunma süresi esas alınabilir.

    Türkiye’de geçirilen sürelerin ilgili toplamdan düşülmesi gerekir. Birden fazla ülkedeki çalışmaların birleştirilmesi mümkün olabilmekle birlikte sürelerin ve statülerin resmî belgelerle kanıtlanması zorunludur.

    5.3. Dövizle askerlikte Türkiye’ye gelmek gerekir mi?

    Mevcut düzenlemeye göre dövizle askerlik kapsamındaki kişilerin Türkiye’ye gelerek bir aylık temel askerlik eğitimini tamamlamaları gerekmemektedir. Bunun yerine Millî Savunma Bakanlığının uzaktan eğitim programının tamamlanması gerekir.

    Uzaktan eğitim portalı: https://dovizle.msb.gov.tr/

    Uzaktan eğitimin tamamlanması, konsolosluk başvurusunun kabulü, gerekli belgelerin incelenmesi ve ödeme işlemleri ayrı aşamalardır. Sisteme giriş yapmış olmak tek başına askerlik yükümlülüğünün tamamlandığını göstermez.

    5.4. Dövizle askerlikte yaş sınırı var mı?

    Dövizle askerlik uygulamasındaki eski 38 yaş sınırı kaldırılmıştır. Bununla birlikte yaş sınırının kaldırılması, askerlik statüsü veya diğer başvuru koşullarından bağımsız ve sınırsız bir ödeme hakkı bulunduğu anlamına gelmez.

    5.5. Yurt dışındaki Türk vatandaşlarının dikkat etmesi gerekenler

    Yurt dışında yaşadığını söyleyen bir kişinin otomatik olarak dövizle askerlik hakkı kazandığı kabul edilemez. Yurt dışı ikametinin ve çalışmasının hukuki niteliği, bulunma süresi, Türkiye’ye giriş çıkış kayıtları, gelir veya iş ilişkileri ve konsolosluk kayıtları birlikte incelenmelidir.

    Özellikle Türkiye’den ücret alan, yurt dışında resmi görevle bulunan veya mevzuatta aranan çalışma statüsünü taşımayan kişilerin dövizle askerlik başvurularında özel sınırlamalar söz konusu olabilir.

    VI. NORMAL ASKERLİK, YEDEK SUBAYLIK VE YEDEK ASTSUBAYLIK

    6.1. Altı aylık temel askerlik

    Mevcut sistemde er ve erbaş statüsündeki yükümlüler için askerlik hizmeti altı aydır. Askerlik yükümlüsü olan herkesin bedelli askerlik seçmesi zorunlu değildir. Kanuni koşulların bulunması halinde altı aylık askerlik hizmetinin yerine getirilmesi mümkündür.

    6.2. Yedek subaylık

    Yedek subaylık on iki aylık askerlik hizmetidir. Eğitim durumu, Türk Silahlı Kuvvetlerinin personel ihtiyacı, sınıflandırma değerlendirmesi ve kanuni şartlar belirleyicidir.

    Yükümlünün yedek subay olmak istemesi, mutlaka yedek subay olarak sınıflandırılacağı anlamına gelmemektedir.

    6.3. Yedek astsubaylık

    Yedek astsubaylık da on iki aylık askerlik hizmetidir. Özellikle ilgili yükseköğretim mezunları bakımından değerlendirilir. Ancak öğrenim derecesi tek başına statünün kesin olarak belirleneceği anlamına gelmez.

    6.4. Hangi statü daha avantajlıdır?

    Burada tek bir hukuki veya ekonomik üstünlük değerlendirmesi yapmak mümkün değildir. Altı aylık askerlik ile on iki aylık yedek subaylık veya yedek astsubaylık farklı süre, sorumluluk, görev ve mali haklara tabidir.

    Dolayısıyla değerlendirme yalnızca askerlik süresi üzerinden değil, kişinin mesleği, eğitim durumu ve hayat planlaması üzerinden yapılmalıdır.

    VII. İSTEĞE BAĞLI İKİNCİ ALTI AY ASKERLİK

    Altı aylık temel askerlik hizmetini tamamlayan er ve erbaşlardan isteyenler, sıralı disiplin amirlerinin olumlu değerlendirmesi ve ilgili diğer şartların karşılanması halinde ikinci altı ay askerlik hizmetine devam edebilir.

    Bu durumda toplam askerlik süresi on iki aya ulaşır. İkinci altı aylık hizmete devam edenlere net asgari ücretten az olmamak üzere harçlık ödenmesi öngörülmüştür.

    İkinci altı aylık askerlik, kendiliğinden kazanılan bir hak veya zorunlu ek hizmet değildir. Kanuni koşulların ve idarenin belirlediği personel ihtiyacının bulunması gerekir.

    Bu statüden yararlanarak askerlik hizmetini tamamlayanlar bakımından belirli askeri personel temini süreçlerinde ilave puan ve sosyal güvenlik mevzuatı kapsamında belirli avantajlar da öngörülmektedir. Bunların uygulanması ilgili özel mevzuata bağlıdır.

    VIII. SONRADAN TÜRK VATANDAŞI OLANLAR ASKERLİK YAPMAK ZORUNDA MI?

    Çalışmanın en önemli hukuki meselesi, Türk vatandaşlığını sonradan kazanan erkeklerin askerlik yükümlülüğüdür.

    7179 sayılı Askeralma Kanunu’nun 43. maddesi, vatandaşlığı sonradan kazanan kişiler bakımından özel bir düzenleme içermektedir.

    Kanunun temel yaklaşımı, sonradan Türk vatandaşı olan herkesin aynı askerlik yükümlülüğüne tabi tutulması değil, vatandaşlığın kazanıldığı yıldaki yaş, öğrenim ve askerlik geçmişine göre hukuki değerlendirme yapılmasıdır.

    8.1. 22 yaşında veya daha büyükken vatandaşlık kazananlar

    Kanunun 43. maddesine göre Türk vatandaşlığına alındıkları yıl 22 veya daha büyük yaşta olanlar, soybağına bağlı olarak sonradan vatandaşlığa alınanlara ilişkin istisna saklı olmak üzere, askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılırlar.

    Bu kişiler yönünden daha önce başka bir ülkede fiilen askerlik yapılmış olması zorunlu değildir. Kanunun yaşa dayalı düzenlemesi bağımsız bir hukuki dayanak oluşturur.

    Örneğin 30 yaşında Türk vatandaşlığına alınan ve daha önce hiçbir ülkede askerlik yapmamış yabancı bir erkek, 7179 sayılı Kanun’un 43. maddesindeki koşulları sağlıyorsa Türkiye’de yeniden askerlik yapmakla yükümlü tutulamaz.

    Burada önemli nokta, askerlik bedelinin ödenmesi yoluyla muafiyet kazanılmamasıdır. Kanun, kişinin zaten askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılmasını düzenlemektedir.

    8.2. Vatandaşlık türü neden önemlidir?

    Türk vatandaşlığı doğumla, soybağına bağlı olarak, genel yolla, istisnai yolla veya kanunda düzenlenen diğer usullerle kazanılabilir.

    Vatandaşlığın hukuki kazanım sebebi, 43. madde kapsamındaki özel muafiyetin uygulanıp uygulanmayacağını doğrudan etkiler.

    Özellikle soybağı nedeniyle sonradan nüfusa kaydedilen kişiler ile yabancıyken yetkili makam kararıyla Türk vatandaşlığına alınan kişilerin aynı statüde değerlendirilmesi ciddi hukuki hatalara neden olabilir.

    IX. SONRADAN VATANDAŞ OLANLARDA 22 YAŞ NASIL HESAPLANIR?

    Askeralma Yönetmeliği’nin 90. maddesi ve Millî Savunma Bakanlığının açıklamaları gereğince 22 yaş şartının hesabında doğum ayı ve günü değil, doğum yılı esas alınmaktadır.

    Başka bir ifadeyle hesaplama, vatandaşlığa alındığı yıl ile doğum yılı arasındaki fark üzerinden yapılır.

    Doğum yılı Vatandaşlık yılı Hesaplanan yaş Sonuç
    1990 2026 36 Askerlik yapmış sayılır
    2000 2026 26 Askerlik yapmış sayılır
    2004 2026 22 Askerlik yapmış sayılır
    2005 2026 21 Genel yükümlülük ve erteleme incelenir
    2007 2026 19 Askerlik çağı ve erteleme kuralları incelenir

    Tablodaki sonuçlar, soybağı istisnasına girmeyen ve ilk kez Türk vatandaşlığını kazanan kişiler bakımından hazırlanmıştır. Vatandaşlığı kaybedip yeniden kazananlar ve özel anlaşma kapsamındaki yükümlüler ayrıca değerlendirilmelidir.

    Örneğin 31 Aralık 2004 doğumlu bir erkek 1 Ocak 2026 tarihinde Türk vatandaşlığına alınmış olsun. Kişi henüz gerçek doğum gününe göre 22 yaşını doldurmamış olsa dahi kanuni hesaplamada vatandaşlık yılı ile doğum yılı arasındaki fark 22 olduğundan ilgili muafiyet uygulanabilir.

    Bu ayrım, özellikle vatandaşlık başvurusunun yıl sonunda veya yıl başında sonuçlandığı dosyalar bakımından belirleyici olabilir.

    X. 21 YAŞINDA VEYA DAHA KÜÇÜK YAŞTA VATANDAŞLIK KAZANANLAR NE YAPABİLİR?

    Sonradan Türk vatandaşlığını kazanan ve yaş nedeniyle askerlik yapmış sayılma koşulunu taşımayan kişiler, diğer muafiyet veya yerine getirmiş sayılma şartlarını sağlamıyorlarsa askerlik yükümlülüğüne tabi olabilirler.

    Ancak 7179 sayılı Kanun’un 43. maddesi, bu kişiler bakımından talep halinde vatandaşlığa alınma tarihinden itibaren iki yıllık erteleme imkanı öngörmektedir.

    Bu erteleme otomatik olarak bütün kişiler hakkında uygulanmış kabul edilmemelidir. Yükümlünün askerlik durumunun ve erteleme işleminin resmi kayıtlardan doğrulanması gerekir.

    10.1. İki yıllık erteleme sonunda ne olur?

    Erteleme süresi sona eren yükümlüler, ilgili yıldaki yoklama ve sınıflandırma işlemlerine tabi tutulurlar. Öğrenim nedeniyle başka bir erteleme imkanı mevcutsa bu husus ayrıca değerlendirilebilir.

    10.2. Öğrenci olan yeni vatandaşlar

    Yeni vatandaşın üniversite öğrencisi olması, öğrenimine bağlı askerlik erteleme hakkının incelenmesini gerektirir. Ancak vatandaşlık nedeniyle tanınan iki yıllık erteleme ile öğrencilikten kaynaklanan erteleme farklı hukuki dayanaklara sahiptir.

    Erteleme sürelerinin her durumda otomatik olarak birbirine eklendiği varsayılamaz. Özellikle önceki yoklama kaçağı veya bakaya durumları, öğrenime başlama tarihi ve yaş sınırları kontrol edilmelidir.

    XI. YABANCI ÜLKEDE ASKERLİK YAPMIŞ OLANLAR TÜRKİYE’DE TEKRAR ASKERLİK YAPAR MI?

    7179 sayılı Kanun’un 43. maddesi uyarınca, Türk vatandaşlığını kazanmadan önce geldikleri ülkede askerlik yaptıklarını veya askerlik hizmetini yerine getirmiş sayıldıklarını usulüne uygun biçimde belgeleyenler, ilgili koşullarla askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılabilir.

    Bu kural, daha önce yabancı bir devlet vatandaşı olup sonradan Türk vatandaşlığına alınan kişiler açısından önemlidir.

    Örneğin 2026 yılında 21 yaşında Türk vatandaşlığı kazanan ve daha önce geldiği ülkede zorunlu askerlik hizmetini tamamlayan kişi bakımından, yalnızca yaş şartına bakılarak Türkiye’de askerlik yapmak zorunda olduğu sonucuna ulaşılamaz.

    11.1. Hangi belgeler gerekir?

    MSB’nin vatandaşlık işlemlerine ilişkin açıklamaları uyarınca yabancı ülkedeki askerlik hizmetini kanıtlayan belgelerin asıllarının ibraz edilmesi, yeminli tercüman tarafından Türkçeye çevrilmesi ve noter tarafından onaylanması gerekmektedir.

    Yabancı kamu belgelerinin Türkiye’de kullanılabilmesi için ayrıca belgenin düzenlendiği ülkeye ve uygulanabilir uluslararası düzenlemelere göre apostil veya konsolosluk tasdiki gerekip gerekmediği incelenmelidir.

    Özellikle askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılmaya ilişkin yabancı makam kararlarının içeriği, kararın hangi tarihte verildiği ve hangi hukuki statüye dayandığı belirlenmelidir.

    11.2. Yabancı ülkede sağlık nedeniyle muaf olanlar

    Geldiği ülkede askerlik hizmetine başladıktan sonra ilgili ülkenin sağlık mevzuatı gereğince askerliğe elverişsiz bulunarak terhis edilen veya muaf tutulan kişiler bakımından MSB’nin belirlediği özel şartlar altında askerlik yapmış sayılma işlemi gerçekleştirilebilir.

    Bununla birlikte yabancı ülkeden alınan her sağlık raporunun Türkiye’de aynı sonucu doğuracağı düşünülmemelidir. Hizmete başlama, terhis ve yabancı kararın hukuki niteliği önem taşır.

    XII. ÇİFTE VATANDAŞLAR VE SOYBAĞIYLA TÜRK VATANDAŞI OLANLAR

    12.1. İki vatandaşlığı olan herkes muaf mıdır?

    Hayır. Çifte vatandaşlık, tek başına Türk askerlik yükümlülüğünden muafiyet sebebi değildir.

    Önemli olan, Türk vatandaşlığının ne zaman ve hangi usulle kazanıldığı, kişinin diğer vatandaşlığının ne zaman doğduğu ve uygulanabilir bir uluslararası anlaşma bulunup bulunmadığıdır.

    12.2. Doğumdan itibaren Türk vatandaşı olanlar

    Türk vatandaşlığını doğumla kazanan ve ayrıca yabancı ülke vatandaşlığı da bulunan kişiler, kural olarak Türk askerlik hukukunun genel hükümlerine tabidir.

    7179 sayılı Kanun’un 43. maddesindeki 22 yaş düzenlemesinin bu kişilere yalnızca iki vatandaşlıkları bulunduğu için uygulanması mümkün değildir.

    12.3. Soybağına bağlı olarak sonradan vatandaşlığa alınma

    Kanunun 43. maddesinin üçüncü fıkrası, soybağına bağlı olarak Türk vatandaşlığına sonradan alınanları özel düzenlemenin dışında bırakmıştır.

    Bu nedenle vatandaşlığın geç tescil edilmesi ile vatandaşlığın yetkili makam kararıyla sonradan kazanılması arasındaki farklılık mutlaka incelenmelidir.

    12.4. Başka ülkede askerlik yapmış çifte vatandaşlar

    26 Haziran 2019 tarihinde yürürlüğe giren yeni askerlik sistemiyle, çifte vatandaşların başka ülkede tamamladıkları askerlik hizmetinin Türkiye’de genel ve otomatik biçimde sayılması uygulamasına son verilmiştir.

    Ancak iki ülkeden birinde yapılan askerlik hizmetinin karşılıklı tanınmasına ilişkin yürürlükteki ikili anlaşmalar ile kanunda korunan geçiş hükümleri saklıdır. MSB, bu konuda Tunus’la yapılan düzenlemeye de açıklamalarında yer vermektedir.

    Dolayısıyla örneğin doğumdan itibaren hem Türk hem Alman vatandaşı olan bir kişinin başka ülkede askerlik yapmış olması, hiçbir ilave hukuki inceleme yapılmaksızın Türkiye’de askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılacağı anlamına gelmez.

    12.5. KKTC vatandaşları

    KKTC vatandaşı iken 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 42. maddesi kapsamında Türk vatandaşlığını kazanan kişilerin durumu ayrıca düzenlenmiştir. MSB bu kişileri sonradan vatandaşlığa alınan yükümlüler kapsamında değerlendirmektedir.

    Bununla birlikte askerlik hizmetinin karşılıklı tanınması, ilgili mevzuat ve özel düzenlemeler yönünden her somut olayın ayrıca incelenmesi gerekir.

    XIII. GAYRİMENKUL YATIRIMIYLA TÜRK VATANDAŞI OLANLARIN ASKERLİK DURUMU

    Türkiye’de taşınmaz satın alarak Türk vatandaşlığını kazanan yabancılar bakımından vatandaşlık işlemleri 5901 sayılı Kanun’un 12. maddesi çerçevesinde yürütülmektedir.

    Yatırım yoluyla vatandaşlık kazanılması, başlı başına askerlik muafiyeti sebebi değildir. Ancak vatandaşlığın bu şekilde kazanılması ve vatandaşın yaşı, 7179 sayılı Kanun’un 43. maddesinin uygulanmasını mümkün kılabilir.

    Örneğin 2026 yılında 40 yaşında taşınmaz yatırımı nedeniyle istisnai Türk vatandaşlığını kazanan bir erkek, soybağı istisnası veya özel bir durum bulunmadığı takdirde yaş şartı nedeniyle askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılır.

    Aynı yatırımcıyla birlikte vatandaşlık kazanan 19 yaşındaki erkek çocuk açısından ise sonuç farklı olabilir. Çocuğun vatandaşlığı kazanma usulü, kararın tarihi, 43. maddenin uygulanma şartları ve diğer muafiyet veya erteleme imkanları araştırılmalıdır.

    Bu nedenle vatandaşlık başvurularında aile bireylerinin askerlik statüsünün de ayrıca planlanması önemlidir.

    Yatırım yoluyla vatandaşlık kazanılmasına ilişkin güncel koşullar ve riskler, Dolğun Akademi’deki 2026 Yatırım Yoluyla Türk Vatandaşlığı: Şartlar ve Riskler başlıklı çalışmamızda ayrıntılı olarak incelenmiştir.

    XIV. TÜRK VATANDAŞLIĞININ İPTALİ VE GERİ ALINMASI ASKERLİĞİ NASIL ETKİLER?

    Türk vatandaşlığının kaybı, iptali, geri alınması ve yeniden kazanılması, askerlik yükümlülüğü bakımından oldukça önemli sonuçlar doğurabilir.

    Öncelikle 5901 sayılı Kanun’daki vatandaşlık kazanma kararının iptali, vatandaşlığın kaybettirilmesi, vatandaşlıktan izinle çıkma ve vatandaşlık kararının geri alınması kavramları birbirinden ayrılmalıdır.

    Bu işlemler aynı hukuki sebeplere ve aynı sonuçlara tabi değildir.

    14.1. Vatandaşlık iptal edildiğinde askerlik kaydı ne olur?

    Türk vatandaşlığının kaybına ilişkin kararların askerlik kayıtlarına yansıtılması için nüfus ve vatandaşlık kayıtları ile askerlik kayıtları arasında gerekli işlemlerin gerçekleştirilmesi gerekir.

    MSB’nin açıklamaları, vatandaşlık kaybına ilişkin bilgilerin Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünden Askeralma Genel Müdürlüğüne elektronik ortamda ulaştırılması esasına dayanmaktadır.

    Bu nedenle vatandaşlık statüsünde bir değişiklik olduğu iddia edilen kişinin yalnızca e-Devlet ekranına bakılarak hukuki durumunun kesin şekilde belirlendiği kabul edilmemelidir. İşlemin dayanağı, kesinleşme durumu, nüfus kayıtları ve askerlik kayıtları birlikte değerlendirilmelidir.

    14.2. Vatandaşlığın geri alınması geçmiş askerlik işlemlerini ortadan kaldırır mı?

    Bu sorunun tek bir genel cevabı bulunmamaktadır. Vatandaşlık kararının hangi hükme dayanılarak sona erdirildiği, işlemin zaman bakımından etkisi ve daha önce gerçekleşmiş askerlik işlemleri birlikte değerlendirilmelidir.

    Örneğin vatandaşlığın sona ermesiyle yeni bir askerlik yükümlülüğünün devam edip etmeyeceği ile geçmişte verilmiş idari para cezasının hukuki geçerliliği farklı sorunlardır.

    Herhangi bir vatandaşlık kaybı kararı üzerine önceki bütün idari işlemlerin veya cezaların kendiliğinden ortadan kalkacağı ileri sürülemez.

    14.3. Yeniden Türk vatandaşlığına alınanlar

    7179 sayılı Kanun’un 43. maddesinin ikinci fıkrası, Türk vatandaşlığını kaybettikten sonra yeniden kazananların askerlik işlemlerinin önceki askerlik geçmişleri dikkate alınarak yürütüleceğini düzenlemektedir.

    Bu hüküm, özellikle daha önce Türk vatandaşlığından çıkan veya vatandaşlığı sona erdirilen kişilerin yeniden vatandaşlığa alınmaları bakımından önemlidir.

    Örneğin ilk vatandaşlık döneminde askerlik yükümlülüğü bulunan, daha sonra vatandaşlığı kaybeden ve yıllar sonra yeniden Türk vatandaşlığına alınan kişinin, yeniden vatandaş olduğu tarihte 22 yaşından büyük olması tek başına 43. maddenin birinci fıkrası kapsamında yeni bir muafiyet yaratmaz.

    Çünkü bu kişi hukuken ilk kez Türk vatandaşlığı kazanan biri gibi değil, önceki askerlik safahatı dikkate alınarak değerlendirilir.

    14.4. Vatandaşlık davalarında askerlik bakımından yargısal koruma

    Vatandaşlık kararının iptali veya geri alınmasına ilişkin dava devam ederken kişinin askerlik kayıtlarıyla ilgili de idari işlemler söz konusu olabilir. Bu durumda vatandaşlık davasının sonucu ile askerlik işlemlerinin dayandığı hukuki statü arasında bağlantı bulunabilir.

    Ancak vatandaşlık hakkında dava açılması, askerlikle ilgili bütün işlemlerin kendiliğinden durduğu anlamına gelmez. Gerekirse her işlem bakımından ayrı idari başvuru, iptal davası ve yürütmenin durdurulması talebi değerlendirilmelidir.

    Bu konunun vatandaşlığın kazanılması sırasında kullanılan değerleme raporları, usulsüzlük iddiaları ve yargısal koruma ile ilişkisi, Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması başlıklı önceki çalışmamızda incelenmiştir.

    XV. ÖĞRENCİLİK NEDENİYLE ASKERLİK ERTELEMESİ

    Askerlik yükümlülüğünün ertelenmesi, muafiyetle aynı hukuki sonuçları meydana getirmez. Erteleme, yükümlülüğün belirli şartlarla ileri bir tarihe bırakılmasıdır.

    7179 sayılı Kanun’un 20. maddesi ve ilgili yönetmelik hükümleri kapsamında eğitim nedeniyle askerlik ertelemesi yapılabilmektedir.

    Öğrenim türü Genel üst yaş sınırı
    Lise veya dengi okul 22 yaş
    Fakülte veya yüksekokul 28 yaş
    Yüksek lisans ve ilgili lisansüstü öğrenim 32 yaş
    Doktora, ihtisas veya sanatta yeterlik 35 yaş

    Bu yaş sınırları azami sınırları ifade etmektedir. Öğrenciliğin devam etmesi, öğrenim seviyesinin niteliği, kayıt tarihi, önceki eğitim geçmişi ve yoklama veya bakaya durumu ayrıca incelenmelidir.

    Öğrenim kurumundan mezun olanlara veya ilişiği kesilenlere mevzuatta ayrıca belirli erteleme imkanları tanınmıştır. Örneğin dört yıl ve daha uzun süreli yükseköğretim kurumu mezunlarına, ilgili üst yaş sınırı saklı kalmak üzere, mezuniyetten itibaren iki yıllık erteleme uygulanabilmektedir.

    Yeni vatandaş olan öğrenciler açısından en önemli sorun, vatandaşlık tarihindeki yaş ve öğrenim durumu ile sonraki öğrencilik ertelemesinin birlikte değerlendirilmesidir.

    XVI. SAĞLIK NEDENİYLE ASKERLİK MUAFİYETİ

    Askerlik hizmetini yerine getirmeye sağlık bakımından elverişli olmayan kişiler, kanunda belirtilen koşullarla askerlikten muaf tutulabilir.

    Ancak kişinin kendisini askerliğe elverişsiz görmesi veya özel bir sağlık kuruluşundan alınan herhangi bir rapor, tek başına kesin askerlik muafiyeti anlamına gelmez.

    7179 sayılı Kanun’un 15, 16 ve 17. maddeleri ile Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği uygulanır.

    16.1. Sağlık muayenesi nasıl yapılır?

    Yoklama kapsamında ilk sağlık değerlendirmesi aile hekiminde veya mevzuatta belirlenen sağlık kuruluşlarında gerçekleştirilebilir. Gerektiğinde yükümlü yetkili sağlık kuruluna sevk edilir.

    Askerliğe elverişli değildir yönündeki nihai değerlendirme, yetkili sağlık kurulunun raporu ve mevzuatta öngörülen onay işlemlerine tabidir.

    16.2. Rapor kararına itiraz edilebilir mi?

    Evet. Askerlik sağlık kararlarına karşı mevzuatta itiraz imkanı bulunmaktadır. MSB’nin güncel açıklamaları uyarınca onaylı raporun tebliği veya tesliminden itibaren 30 gün içinde askerlik şubesi aracılığıyla itiraz yoluna başvurulabilir.

    İdari sağlık itirazı ile sağlık kararından doğan idari işleme karşı yargısal denetim birbirinden ayrı meselelerdir.

    16.3. Psikiyatrik ve kronik hastalıklar

    Kronik hastalıklar, bedensel engeller, psikiyatrik rahatsızlıklar ve diğer tıbbi durumlar askerlik elverişliliği bakımından önem taşıyabilir. Bununla birlikte belirli bir hastalık adının bulunması otomatik muafiyet sonucu doğurmaz.

    Hastalığın tanısı, derecesi, işlevsel etkisi ve ilgili sağlık mevzuatındaki ölçütler esas alınır. Yanlış veya gerçeğe aykırı sağlık belgesi temin edilmesi ise ayrıca hukuki ve cezai sorumluluk doğurabilir.

    XVII. YOKLAMA KAÇAĞI, BAKAYA VE 2026 YILI İDARİ PARA CEZALARI

    Askerlik yükümlülüğüne ilişkin yaptırımlar bakımından yoklama kaçağı, saklı ve bakaya kavramlarının birbirinden ayrılması gerekir.

    Yoklama kaçağı, tabi olduğu yoklama dönemi içinde yükümlülüğünü yerine getirmeyen kişiyi; bakaya ise sevke tabi olduğu halde sevk işlemini gerçekleştirmeyen veya birliğine katılmayan kişiyi ifade eder.

    Bu durumlara ilişkin yaptırımlar yalnızca parasal sonuçlar doğurmaz. İdari para cezasının kesinleşmesinden sonra tekrarlanan fiiller veya kanunda düzenlenen diğer koşullar çerçevesinde ceza soruşturması da gündeme gelebilir.

    17.1. 2026 idari para cezası ne kadar?

    MSB’nin 2026 yılı için açıkladığı tutarlar şöyledir:

    Durum Günlük idari para cezası
    Kendiliğinden başvuran 58,13 TL
    Yakalanan 116,27 TL

    Bu tutarlar bedelli askerlik için ödenen ek bedelle karıştırılmamalıdır. İdari para cezası ile bedelli askerlik ek bedeli farklı kanuni düzenlemelerden kaynaklanır.

    17.2. Yoklama kaçağı olanların bedelli askerlik ek bedeli

    2026 yılının ikinci yarısında bedelli askerlik ek bedelinin aylık hesaplama tutarı 5.514,29 TL’dir.

    Ek bedel, mevzuatta belirtilen mazeretler dışındaki yoklama kaçağı, saklı veya bakaya kalınan süreye göre hesaplanır. Hesaplamada 1 ila 30 gün bir ay kabul edilmekte, sonraki süreler de ilgili kurala göre değerlendirilmektedir.

    Örneğin dört hesaplama aylık ek bedel söz konusu olduğunda, bu dönemdeki katsayı üzerinden 22.057,16 TL ek bedel ortaya çıkabilir. Ana bedelle birlikte 494.710,76 TL hesaplanır. Bu hesap yalnızca örnektir; gerçek sürelerin, mazeretlerin ve ödeme günündeki tutarların askerlik şubesince değerlendirilmesi gerekir.

    17.3. İdari para cezası ödenirse sorun tamamen çözülür mü?

    Hayır. İdari para cezasının ödenmesi, kişinin askerlik yükümlülüğünü yerine getirdiği anlamına gelmez. Askerlik durumunun ayrıca mevzuata uygun biçimde sonuçlandırılması gerekir.

    Benzer şekilde bedelli askerlik ek bedelinin ödenmesi de daha önceki idari para cezasının kendiliğinden ortadan kalktığı anlamına gelmez.

    17.4. Sonradan vatandaş olan birine yanlışlıkla ceza uygulanması

    Özellikle sonradan Türk vatandaşlığı kazanan kişiler bakımından askerlik kaydı yanlış oluşturulmuş veya 43. madde dikkate alınmamış olabilir.

    Örneğin 30 yaşında vatandaşlığa alınan kişiye yoklama kaçağı işlemi tesis edilmesi halinde, öncelikle kişinin 43. madde kapsamında askerlik yapmış sayılıp sayılmadığı incelenmelidir.

    Muafiyet hakkı mevcutken uygulanan yaptırımın dayandığı hukuki ve maddi sebepler tartışılabilir. MSB’nin açıklamaları da kanunen muaf veya belirli erteleme hakkına sahip olduğu sonradan anlaşılan kişilere ilişkin idari para cezalarının kaldırılmasını öngören düzenlemelere işaret etmektedir.

    XVIII. ASKERLİK İŞLEMLERİNE KARŞI HANGİ HUKUKİ YOLLARA BAŞVURULABİLİR?

    Askerlik hukukundaki uyuşmazlıkların tamamı tek bir başvuru usulüne tabi değildir. İşlemin idari para cezası, sağlık kararı, askerlik statüsü, muafiyet reddi veya sevk işlemi olması uygulanacak hukuki yolu değiştirebilir.

    18.1. Askerlik şubesine idari başvuru

    Hatalı askerlik kaydı, eksik vatandaşlık bilgisi, yanlış doğum yılı veya mevcut muafiyetin kayda yansıtılmaması halinde ilk aşamada ilgili askerlik şubesine yazılı başvuru yapılabilir.

    Başvuruda kimlik ve vatandaşlık kayıtlarının yanı sıra karar tarihleri, önceki askerlik belgeleri ve muafiyetin kanuni dayanağı açıklanmalıdır.

    18.2. İdari para cezasına itiraz

    Yoklama kaçağı veya bakaya nedeniyle uygulanan idari para cezasına karşı 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 27. maddesi kapsamında kural olarak tebliğ veya tefhim tarihinden itibaren 15 gün içerisinde sulh ceza hakimliğine başvurulmalıdır.

    Başvuruda işlemin hukuka aykırılığı, kişinin muafiyet veya erteleme hakkı, fiilin oluşmadığı iddiası ve diğer savunma nedenleri ileri sürülebilir.

    İdari para cezasına karşı başvuru süresiyle askerlik muafiyeti reddine karşı açılacak iptal davasının süresi aynı değildir.

    18.3. Askerlik işleminin iptali için idari dava

    Muafiyet talebinin reddedilmesi, askerlik statüsünün hukuka aykırı belirlenmesi veya hukuka aykırı sevk işlemi gibi idari işlemler bakımından idari yargı yolu gündeme gelebilir.

    2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 7. maddesi kapsamında idare mahkemelerinde genel dava açma süresi 60 gündür. Ancak özel kanuni süreler, tebligat ve işlemin niteliği ayrıca değerlendirilmelidir.

    İdareye yapılan başvuruların dava süresine etkisi de İYUK’un ilgili hükümleri çerçevesinde incelenmelidir.

    18.4. Yürütmenin durdurulması

    Askerlik yükümlülüğünün hukuka aykırı biçimde uygulanması kişiye telafisi güç zararlar verebilir. Örneğin mevcut muafiyet hakkına rağmen yakın tarihte askere sevk kararı verilen kişinin statüsü özel bir aciliyet taşıyabilir.

    Bu hallerde idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması ve uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğabilecek olması şartları çerçevesinde yürütmenin durdurulması talep edilebilir.

    Ancak dava açılması veya idareye başvuru yapılması tek başına sevk işlemini durdurmaz. Yürütmenin durdurulmasına ilişkin bir yargı kararının bulunup bulunmadığı ayrıca önemlidir.

    18.5. Ceza soruşturması bulunması

    Yoklama kaçağı veya bakaya fiilleri nedeniyle idari yaptırımın kesinleşmesinden sonraki fiiller ya da savaş ve seferberlik dönemindeki özel hükümler kapsamında ceza sorumluluğu gündeme gelebilir.

    Ceza soruşturmasıyla askerlik statüsüne ilişkin idari uyuşmazlıklar birbirinden ayrılmalıdır. Ceza soruşturması bulunması, idari işlemin mutlaka hukuka uygun olduğu anlamına gelmez.

    XIX. VİCDANİ RET, ANAYASAL HAKLAR VE AVRUPA İNSAN HAKLARI SÖZLEŞMESİ

    Askerlik yükümlülüğü, yalnızca idare hukuku açısından değil, temel haklar ve özgürlükler bakımından da önem taşımaktadır.

    Vicdani ret, kişinin dini, ahlaki veya felsefi kanaatleri nedeniyle askerlik hizmetini yerine getirmeyi reddetmesidir.

    Türk hukukunda, 23 Ekim 2026 itibarıyla zorunlu askerlik yükümlülüğüne karşı genel ve bağımsız bir vicdani ret muafiyeti düzenlenmiş değildir. Bununla birlikte Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihadında vicdani ret talepleri, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin düşünce, vicdan ve din özgürlüğünü düzenleyen 9. maddesi çerçevesinde değerlendirilmiştir.

    AİHM’in Bayatyan/Ermenistan ve Türkiye’ye ilişkin diğer kararları, vicdani ret meselesinin insan hakları hukukundaki gelişimi bakımından önemlidir.

    Kanatlı/Türkiye kararına ilişkin akademik incelemeler de yedek askerlik yükümlülüğü ile vicdan özgürlüğü arasındaki ilişkiye dikkat çekmektedir.

    Ancak uluslararası insan hakları hukukundaki bu gelişmelerin, Türkiye’deki her yükümlüye bireysel bir beyanla otomatik askerlik muafiyeti sağladığı söylenemez.

    Bu nedenle vicdani ret beyanına dayanarak askerlik işlemlerinin yerine getirilmemesi halinde ortaya çıkabilecek idari ve cezai sonuçlar ayrıca değerlendirilmelidir.

    Bu tartışmanın anayasal özünde, devletin vatan hizmetini düzenleme yetkisi ile kişinin vicdan özgürlüğünün korunması arasında kurulacak hukuki denge bulunmaktadır.

    XX. 2026 YILININ EN GÜNCEL ASKERLİK HABERLERİ VE TAKVİMİ

    20.1. 17 Nisan 2026: Bedelli askerlik göstergesi artırıldı

    7577 sayılı Kanun’un Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla bedelli askerlik hesabında kullanılan gösterge yükseltilmiştir. MSB, Nisan 2026 dönemindeki yeni bedeli 416.361,30 TL olarak açıklamıştır.

    20.2. 5 Haziran 2026: MSB’den ücret güncellemesi uyarısı

    Millî Savunma Bakanlığı, 1 Temmuz 2026 tarihinde memur aylık katsayısına bağlı olarak bedelli askerlik tutarının değişeceğini duyurmuş ve eski bedelden yararlanmak isteyenlerin ilgili tarihten önce başvuru ve ödeme işlemlerini tamamlaması gerektiğini açıklamıştır.

    20.3. 7 Temmuz 2026: Yeni bedelli askerlik tutarı açıklandı

    Yılın ikinci altı aylık dönemi için bedelli askerlik ücreti 472.653,60 TL, aylık ek bedel 5.514,29 TL olarak belirlenmiş ve müracaat işlemleri yeniden başlatılmıştır.

    20.4. 27 Temmuz 2026: Kasım sınıflandırma dönemi açıklandı

    MSB’nin Kasım 2026 sınıflandırma dönemi duyurusuna göre bu dönem için yoklama ve tercih işlemlerinin 31 Ağustos 2026 tarihine kadar tamamlanması gerekiyordu.

    23 Ekim 2026 itibarıyla yayımlanmış resmî takvime göre sınıflandırma sonuçlarının 27 Ekim 2026 tarihinde duyurulması öngörülmektedir. Bu tarih, çalışmanın yayımlandığı gün bakımından henüz gelmemiştir.

    20.5. Yaklaşan sevk tarihleri

    Statü ve grup Sevk tarihi
    Yedek subay/astsubay adayları ve er 1. grup 5 Kasım 2026
    Er 2. grup 3 Aralık 2026
    Er 3. grup 7 Ocak 2027

    MSB açıklamasına göre sevk belgeleri, sevk tarihinden on gün önce e-Devlet veya askerlik şubesi üzerinden temin edilebilir. Kişisel sevk ve sınıflandırma bilgileri resmî sistemden doğrulanmalıdır.

    Kaynak: MSB Kasım 2026 Sınıflandırma Dönemi Duyurusu.

    XXI. SOMUT HUKUKİ OLAYLAR VE ÇÖZÜM ÖRNEKLERİ

    Olay 1: 35 yaşında Türk vatandaşlığı kazanan yabancı

    1988 doğumlu bir yabancı, 2026 yılında yatırım yoluyla Türk vatandaşlığını kazanmıştır. Daha önce hiçbir ülkede askerlik yapmamıştır. Kendisine askerlik yapması gerektiği bildirilmiştir.

    Hukuki değerlendirme: Kişinin ilk kez Türk vatandaşlığı kazanması ve soybağı istisnasına girmemesi halinde, vatandaşlık yılındaki yaşı nedeniyle 7179 sayılı Kanun’un 43. maddesi uygulanmalıdır. Bu durumda askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılma koşullarının bulunduğu ileri sürülebilir.

    Çözüm: Vatandaşlık kazanma tarihi ve hukuki sebebini gösteren belgelerle askerlik şubesinden kaydın düzeltilmesi talep edilmelidir. Ret veya yaptırım bulunması halinde uygun idari ve yargısal yollar değerlendirilmelidir.

    Olay 2: 21 yaşındaki yeni vatandaş ve üniversite öğrencisi

    2005 doğumlu yabancı erkek, 2026 yılında Türk vatandaşlığını kazanmıştır. Türkiye’de üniversite eğitimi görmektedir.

    Hukuki değerlendirme: Kişi vatandaşlık yılındaki yaş nedeniyle doğrudan askerlik yapmış sayılma koşulunu karşılamamaktadır. Ancak vatandaşlık nedeniyle iki yıllık erteleme ile üniversite öğrenciliğine bağlı erteleme imkanları incelenmelidir.

    Çözüm: Vatandaşlık kararı, öğrenci belgesi ve askerlik kayıtları birlikte değerlendirilerek erteleme işlemi yapılmalıdır.

    Olay 3: Önceden askerlik yapmış Afgan vatandaşının Türk vatandaşlığı kazanması

    21 yaşındaki bir Afgan erkek, ülkesinde askerlik hizmetini tamamlamış ve daha sonra Türk vatandaşlığı kazanmıştır.

    Hukuki değerlendirme: Kanunun 43. maddesi kapsamında önceki askerlik hizmetini belgeleyen kişinin, yaş şartını taşımamasına rağmen askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılma imkanı bulunabilir.

    Çözüm: Yabancı ülkedeki askerlik belgesinin aslı, gerekli tasdikler ve usulüne uygun Türkçe tercümesi hazırlanarak idareye sunulmalıdır.

    Olay 4: Çifte vatandaş olan ve Almanya’da yaşayan Türk

    Doğumdan itibaren Türk vatandaşı olan kişi ayrıca Alman vatandaşlığına sahiptir. Almanya’da yaşamaktadır ve Türkiye’de askerlik yapmamıştır.

    Hukuki değerlendirme: Kişinin çifte vatandaş olması, 43. maddedeki sonradan vatandaşlığa alınma muafiyetini kendiliğinden doğurmaz. Ancak yurt dışı ertelemesi veya dövizle askerlik koşulları incelenebilir.

    Çözüm: İkamet, çalışma ve giriş-çıkış belgeleri ile 1095 gün koşulu ve ilgili konsolosluk işlemleri araştırılmalıdır.

    Olay 5: Vatandaşlığı iptal edilen kişinin yeniden vatandaşlık kazanması

    Türk vatandaşı iken askerlik yükümlülüğü bulunan bir kişinin vatandaşlığı daha sonra sona ermiş, yıllar sonra yeniden Türk vatandaşlığına alınmıştır.

    Hukuki değerlendirme: Bu kişi ilk kez vatandaşlığa alınan kişiler gibi değerlendirilemez. Önceki askerlik safahatı dikkate alınarak 7179 sayılı Kanun’un 43. maddesinin ikinci fıkrası uygulanır.

    Çözüm: Önceki vatandaşlık ve askerlik kayıtları, vatandaşlığın sona erdiği tarihteki durum ve yeniden vatandaşlığa alınma kararı incelenmelidir.

    Olay 6: Muafiyet hakkına rağmen yoklama kaçağı cezası

    2026 yılında 28 yaşında Türk vatandaşlığını kazanan kişinin askerlik kayıtlarında muafiyet görünmemekte ve hakkında yoklama kaçağı idari para cezası bulunmaktadır.

    Hukuki değerlendirme: Öncelikle gerçek askerlik yükümlülüğünün bulunup bulunmadığı belirlenmelidir. 43. madde kapsamında askerlik yapmış sayılma koşulları gerçekleşmişse idari para cezasının hukuki dayanağı ayrıca tartışılabilir.

    Çözüm: Kayıt düzeltme ve muafiyet başvurusunun yanı sıra idari para cezasına karşı 15 günlük sulh ceza hakimliği başvuru süresi dikkate alınmalıdır.

    XXII. SONRADAN TÜRK VATANDAŞI OLANLAR İÇİN HUKUKİ İŞLEM PLANI

    Sonradan vatandaş olan kişinin askerlik yükümlülüğünün belirlenmesinde aşağıdaki soruların sırasıyla yanıtlanması gerekir:

    1. Türk vatandaşlığı ilk kez mi kazanılmıştır, yoksa yeniden mi kazanılmıştır?
    2. Vatandaşlık kazanma işleminin kesin tarihi ve hukuki sebebi nedir?
    3. Vatandaşlık soybağına mı, yetkili makam kararına mı dayanmaktadır?
    4. Kişi vatandaşlığa alındığı yıl kaç yaşındadır?
    5. Geldiği ülkede askerlik yapmış mıdır veya yapmış sayılmış mıdır?
    6. Yabancı askerlik belgeleri usulüne uygun biçimde temin edilmiş midir?
    7. Kişinin Türkiye’deki askerlik kaydında hangi statü bulunmaktadır?
    8. Erteleme, muafiyet veya askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılma koşulları oluşmuş mudur?
    9. Yoklama kaçağı, bakaya, sevk veya idari para cezası işlemi mevcut mudur?
    10. Başvuru ya da dava açılması gereken bir idari karar bulunmakta mıdır?

    Bu inceleme yapılmadan kişinin bedelli askerlik ücretini yatırması veya askerlik hizmetine başlaması her zaman doğru yaklaşım olmayabilir.

    Özellikle aslında askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılan bir kişinin hatalı kayıt nedeniyle ödeme yapması, sonradan ödeme iadesi ve idari uyuşmazlık sorunlarını gündeme getirebilir.

    Bu nedenle önce hukuki statünün tespit edilmesi, ardından varsa ödeme veya fiili askerlik yükümlülüğünün değerlendirilmesi gerekir.

    XXIII. 2026 ASKERLİK HUKUKU HAKKINDA SIKÇA SORULAN SORULAR

    1. 2026 bedelli askerlik ücreti kaç TL?

    1 Temmuz–31 Aralık 2026 döneminde 472.653,60 TL’dir.

    2. Bedelli askerlikte ek bedel ne kadar?

    2026’nın ikinci yarısında yoklama kaçağı, saklı veya bakaya sürelerinin ilgili hesaplama ayı için ek bedel 5.514,29 TL’dir. Gerçek ödeme yükümlülüğü süre ve mazeretlere göre hesaplanır.

    3. 2026 yılında normal askerlik kaç ay?

    Er ve erbaş statüsündeki temel askerlik altı aydır.

    4. Yedek subaylık kaç ay?

    On iki aydır.

    5. Dövizle askerlikte Türkiye’ye gelmek gerekir mi?

    Kanuni şartları sağlayan ve dövizle askerlik işlemlerini tamamlayan kişiler bakımından kışlada fiili temel eğitim yapılması şartı bulunmamaktadır. Uzaktan eğitim zorunludur.

    6. 30 yaşında Türk vatandaşlığı kazandım, askere gidecek miyim?

    İlk kez ve soybağı dışında bir usulle vatandaşlık kazanılmışsa 7179 sayılı Kanun’un 43. maddesi gereğince askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılma koşulları bulunabilir.

    7. 22 yaş sınırında doğum günüm önemli mi?

    MSB uygulamasına göre doğum yılı esas alınır; doğum ayı ve günü belirleyici değildir.

    8. Yatırım yoluyla vatandaşlık kazananlar muaf mı?

    Yatırım yapmak tek başına muafiyet sebebi değildir. Vatandaşlığın kazanıldığı yılın yaşı ve diğer kanuni koşullar belirleyicidir.

    9. 18 yaşında vatandaşlık kazanan çocuk askerlik yapar mı?

    Yaşa dayalı askerlik yapmış sayılma koşulu bulunmadığından ileride askerlik yükümlülüğü gündeme gelebilir. Vatandaşlığı kazanma şekli, önceki askerlik durumu, erteleme ve diğer muafiyetler incelenmelidir.

    10. Yurt dışında askerlik yaptım; Türkiye’de tekrar yapar mıyım?

    İlk kez sonradan Türk vatandaşı olan kişi açısından 43. madde uygulanabilir. Doğumdan itibaren Türk vatandaşı olan çifte vatandaşlar için ise farklı kurallar ve varsa ikili anlaşmalar dikkate alınır.

    11. Çifte vatandaşlık otomatik muafiyet sağlar mı?

    Hayır.

    12. Sonradan vatandaşlığa alınan 20 yaşındaki kişi tecil yaptırabilir mi?

    43. maddede öngörülen iki yıllık erteleme talep edilebilir. Diğer erteleme haklarının varlığı ayrıca incelenir.

    13. Bedelli askerlik taksitlendirilir mi?

    Mevcut düzenlemeye göre peşin ödeme esastır; taksitlendirme bulunmamaktadır.

    14. Bedelli askerlikte bir ay kışlaya gitmek zorunlu mu?

    Kural olarak evet.

    15. Askerlik idari para cezasına kaç günde itiraz edilir?

    Kural olarak tebliğ veya tefhim tarihinden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hakimliğine başvurulur.

    16. Muafiyet başvurum reddedilirse dava açabilir miyim?

    İşlemin niteliğine göre idari yargıda iptal davası gündeme gelebilir. Genel dava açma süresi 60 gün olmakla birlikte özel düzenlemeler ve süre başlangıcı ayrıca değerlendirilmelidir.

    17. Vatandaşlığım iptal edilirse askerlik borcum silinir mi?

    Vatandaşlık kaybının hukuki sebebi ve zaman bakımından etkisi ile mevcut askerlik ve yaptırım kayıtları ayrı ayrı incelenmeden kesin bir sonuca ulaşılamaz.

    18. Yeniden Türk vatandaşı olursam 22 yaş muafiyetinden yararlanabilir miyim?

    Yeniden vatandaşlığı kazananların önceki askerlik safahatı dikkate alınır. İlk kez vatandaşlık kazananlara ilişkin 22 yaş kuralı otomatik olarak yeniden uygulanmaz.

    19. Askerliğe elverişsiz kararı aile hekiminden alınabilir mi?

    Aile hekimi ilgili sevk işlemlerini yapabilir ancak kesin askerliğe elverişsiz sağlık kararı yetkili sağlık kurulu ve mevzuatta öngörülen onay sürecine tabidir.

    20. Dövizle askerlikte 2026 yılında kesin avro tutarı nedir?

    Sabit avro tutarı yoktur. Ödeme tarihinde uygulanacak döviz alış kuru esas alınmaktadır.

    XXIV. SONUÇ VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME

    Türkiye’de askerlik yükümlülüğü, genel bir anayasal ödevin çok sayıda özel kanuni düzenlemeyle somutlaştırıldığı karmaşık bir kamu hukuku alanıdır.

    7179 sayılı Askeralma Kanunu’yla oluşturulan mevcut sistem; altı aylık askerlik, on iki aylık yedek subaylık ve yedek astsubaylık, bedelli askerlik ve dövizle askerlik gibi farklı hizmet biçimlerini içermektedir. Ayrıca erteleme, muafiyet ve askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılma halleri de sistemin ayrılmaz parçalarıdır.

    2026 yılındaki en önemli mali gelişme, 7577 sayılı Kanun ile bedelli askerlik bedeline esas göstergenin yükseltilmesidir. Bunun sonucunda yılın ikinci yarısı için bedelli askerlik tutarı 472.653,60 TL’ye ulaşmıştır.

    Bununla birlikte askerlik hukukunun en önemli sorunlarının yalnızca mali yükümlülüklerden ibaret olmadığı açıktır.

    Özellikle Türk vatandaşlığını sonradan kazanan kişiler bakımından vatandaşlığın hangi hukuki yolla kazanıldığı, kazanıldığı yılın yaşı, yabancı ülkedeki askerlik hizmeti, önceki vatandaşlık safahatı ve nüfus kayıtlarının doğruluğu belirleyici niteliktedir.

    Kanunun 43. maddesinde düzenlenen 22 yaş ölçütü, sonradan vatandaşlığa alınan kişiler bakımından önemli bir hukuki güvence oluşturmaktadır. Buna karşılık bu hükmün soybağına bağlı olarak vatandaşlığa alınan kişiler veya vatandaşlığını kaybettikten sonra yeniden kazananlar bakımından aynı biçimde uygulanabileceği ileri sürülemez.

    Askerlik yükümlülüğünün yanlış belirlenmesi yalnızca bir kayıt sorunu da değildir. Hatalı kayıtlar sebebiyle kişiler hakkında sevk işlemleri, yoklama kaçağı kayıtları, idari para cezaları ve belirli şartlarda ceza soruşturmaları gündeme gelebilir.

    Bu nedenle hukuken doğru yaklaşım, önce kişinin askerlik yükümlüsü olup olmadığını belirlemek; ardından yükümlülüğün hangi statüde, ne zaman ve nasıl yerine getirileceğini değerlendirmektir.

    Askerlik muafiyetinin bulunduğu bir durumda bedelli askerlik ödemesi yapılması veya hukuken erteleme hakkı olan kişinin doğrudan sevke tabi tutulması, hak kayıplarına yol açabilir.

    Diğer taraftan askerlik yükümlülüğünün varlığını görmezden gelerek yalnızca yurt dışında ikamet edilmesine veya çifte vatandaşlığa dayanılması da güvenilir bir hukuki çözüm değildir.

    Hukuk devletinin gereği, askerlik yükümlülüğünün açık, öngörülebilir, bireysel durumları dikkate alan ve etkili yargısal denetime açık kurallarla uygulanmasıdır.

    Bu kapsamda askerlik hukukunda temel mesele yalnızca kaç ay askerlik yapılacağı veya ne kadar bedel ödeneceği değil; devletin askerlik yükümlülüğünü hangi kanuni koşullarla doğurduğu, sınırladığı ve sona erdirdiğidir.

    XXV. MEVZUAT, RESMİ KAYNAKLAR VE AKADEMİK KAYNAKÇA

    A. Anayasal ve Kanuni Kaynaklar

    1. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, özellikle m.10, m.24, m.72 ve m.125. Anayasa Mahkemesi – Anayasa metni.
    2. 7179 sayılı Askeralma Kanunu, 26.06.2019 tarihli ve 30813 sayılı Resmi Gazete; özellikle m.2-9, m.14-24, m.38-45.
    3. Askeralma Yönetmeliği, 22.07.2020; özellikle bedelli askerlik, dövizle askerlik, erteleme, muafiyet ve vatandaşlığa sonradan alınanların işlemlerine ilişkin hükümler.
    4. 7577 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 02.04.2026; RG 17.04.2026, sayı 33227. TBMM kanun bilgileri.
    5. 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu, özellikle m.12, m.29, m.31, m.32, m.40 ve m.42.
    6. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu, özellikle m.7, m.11 ve m.27.
    7. 5326 sayılı Kabahatler Kanunu, özellikle m.17 ve m.27.
    8. Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği.
    9. 7201 sayılı Tebligat Kanunu.

    B. Millî Savunma Bakanlığı Kaynakları

    1. MSB Askeralma Genel Müdürlüğü, 07.07.2026, 1 Temmuz–31 Aralık 2026 Bedelli Askerlik Müracaat Duyurusu.
    2. MSB, Vatandaşlık İşlemleri – Sonradan Türk Vatandaşlığına Alınanların Askerlik Durumu.
    3. MSB, Bedelli Askerlik Hizmetinden Yararlanma Şartları.
    4. MSB, Dövizle Askerlik İşlemleri.
    5. MSB, Öğrenci Erteleme İşlemleri.
    6. MSB, Yoklama Kaçağı, Saklı ve Bakayaların Takip ve Cezalandırma İşlemleri.
    7. MSB, Kasım 2026 Sınıflandırma Dönemi Duyurusu, 27.07.2026.
    8. MSB, Muvazzaflık ve Terhis İşlemleri.
    9. MSB, Askerlik İşlemleri Sıkça Sorulan Sorular.
    10. MSB, Dövizle Askerlik Uzaktan Eğitim Portalı.

    C. Akademik Yayınlar ve İnsan Hakları Kaynakları

    1. Pala, Gülşah, “Osmanlı Asker Alma Sisteminde Bedel-i Şahsî: Askerlik Yükümlülüğüne Alternatif Bir Uygulama”, Marmara Türkiyat Araştırmaları Dergisi, C.13, S.1, 2026. DergiPark.
    2. Fidan, Merve; Hasta, Derya, “Vicdani Redde Yönelik Tutumların Yordanması: Erkek Rolleri ve İnsan Haklarına Yönelik Tutumların Aracı Rolü Üzerine Bir Çalışma”, Türk Psikoloji Dergisi, C.41, S.97, 2026. DergiPark.
    3. “Vicdanın Yedeği Olabilir mi: Güncel Bir Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararının İncelemesi – Kanatlı/Türkiye”, Yaşar Hukuk Dergisi. DergiPark.
    4. “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararlarında Vicdani Ret”, İstanbul Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. DergiPark.
    5. Batıgün, Elif Selen, “5901 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’na Göre Vatandaşlığın Kaybettirilmesi”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C.17, S.1, 2026. DergiPark.
    6. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Bayatyan/Ermenistan, B. No. 23459/03, 07.07.2011.
    7. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Ülke/Türkiye, B. No. 39437/98, 24.01.2006.
    8. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Kanatlı/Türkiye, B. No. 18382/15, 12.03.2024.

    Kaynakların kullanımında mevzuat hükümleri, resmî uygulama açıklamaları, tarihsel araştırmalar ve insan hakları hukuku yorumları birbirinden ayrılmıştır. Akademik yayınlar kanuni düzenlemelerin yerine geçen bağlayıcı hukuk kaynakları olarak değil, hukuki tartışmayı zenginleştiren bilimsel çalışmalar olarak değerlendirilmiştir.

    XXVI. DOLĞUN AKADEMİ’DEKİ İLGİLİ HUKUKİ ÇALIŞMALARIMIZ

    Askerlik yükümlülüğünün vatandaşlığın kazanılması ve kaybıyla bağlantısının daha kapsamlı anlaşılabilmesi için daha önce yayımladığımız aşağıdaki çalışmalar da incelenebilir.

    1. 2026 Yatırım Yoluyla Türk Vatandaşlığı: Şartlar, Güncel Yatırım Tutarları ve Riskler. Yatırımın hukuki niteliği, vatandaşlığın kazanılması ve yeni vatandaşların statüsü.
    2. Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması. İptal, geri alma ve idari yargısal koruma.
    3. Türk Vatandaşlığı İptali ve Geri Alınması 2026: Ekspertiz, Eksik Yatırım, Aile, Çocuklar, Askerlik ve Soruşturulan İnşaat Şirketleri. Vatandaşlık kaybının aile bireylerine ve askerlik statüsüne etkisi.
    4. Gerçek Yatırımcının Türk Vatandaşlığı İptal Edilir mi?. İdari işlemler, delil tespiti ve yargısal koruma.

    YAZAR VE HUKUKİ İLETİŞİM BİLGİLERİ

    Av. Murat Can Dolğun
    İstanbul Barosu
    İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa – Hukuk Dersleri
    TD Hukuk ve Danışmanlık – TD Law Firm
    Dolğun Akademi

    Çalışma alanları: Türk Vatandaşlığı Hukuku, Yabancılar Hukuku, İdare Hukuku, Ceza Hukuku, Anayasa Hukuku ve Milletlerarası Özel Hukuk.

    Ofis: İstanbul Dünya Ticaret Merkezi, A2 Blok, No: 206, Yeşilköy, Bakırköy / İstanbul
    Telefon: +90 212 299 44 22
    İnternet: www.dolgun.av.tr

    Hukuki bilgilendirme notu: Bu makale 23 Ekim 2026 itibarıyla erişilebilen mevzuat, resmî kurum duyuruları ve akademik çalışmalar temel alınarak hazırlanmıştır. Parasal tutarlar, celp tarihleri, katsayılar ve idari uygulamalar daha sonra değişebilir. Özellikle askerlik muafiyeti, erteleme, idari para cezası ve vatandaşlık kaybı konularında somut kişinin kayıtları ve uygulanabilir hukuk ayrıca incelenmelidir. Bu çalışma bireysel hukuki danışmanlık veya kesin sonuç garantisi niteliğinde değildir.

    DOLĞUN AKADEMİ | AV. MURAT CAN DOLĞUN | 2026

  • 2026 Yatırım Yoluyla Türk Vatandaşlığı: Şartlar ve Riskler

    2026 Yatırım Yoluyla Türk Vatandaşlığı: Şartlar ve Riskler

    DOLĞUN AKADEMİ | TÜRK VATANDAŞLIĞI HUKUKU | 2026

    2026’DA TÜRKİYE’DE YATIRIM YOLUYLA VATANDAŞLIK DEVAM EDİYOR MU? YENİ YATIRIMCILAR İÇİN ŞARTLAR, HUKUKİ GÜVENCELER VE İPTAL RİSKLERİ

    Yazar: Av. Murat Can Dolğun
    Yayın: TD Hukuk ve Danışmanlık – Dolğun Akademi
    Güncelleme: 22 Ekim 2026


    ÖZET

    Türkiye’de yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı kazanılması 2026 yılı itibarıyla devam etmektedir. Bununla birlikte 2025 ve 2026 yıllarında geçmiş vatandaşlık dosyaları hakkında yürütülen ceza soruşturmaları ve idari incelemeler, yabancı yatırımcılar bakımından önemli soruları gündeme getirmiştir.

    Türkiye’de 400.000 ABD doları tutarında gayrimenkul satın almak halen Türk vatandaşlığı kazanılmasına imkan sağlamakta mıdır? Bankaya 500.000 ABD doları yatırılması yeterli midir? Tapu müdürlüğünden alınan uygunluk belgesi vatandaşlığın kazanılacağını garanti eder mi? Gayrimenkul değerleme raporunun sonradan hatalı bulunması halinde yatırımcı hangi hukuki risklerle karşılaşabilir?

    Bu soruların cevaplandırılabilmesi için 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu, Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik, 2644 sayılı Tapu Kanunu ve Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün güncel düzenlemeleri birlikte incelenmelidir.

    Yatırım yoluyla vatandaşlık, ekonomik yatırım gerçekleştiren herkesin vatandaşlığı kendiliğinden kazandığı bir sistem değildir. Kanunda belirlenen yatırım şartlarının gerçekleşmesi, ilgili idarenin uygunluk tespiti, vatandaşlık başvurusunun incelenmesi ve yetkili makam tarafından olumlu karar verilmesi gerekmektedir.

    Bu çalışmada 2026 yılında yürürlükte bulunan yatırım seçenekleri, taşınmaz ediniminde 400.000 ABD doları koşulu, 500.000 ABD doları tutarındaki alternatif yatırımlar, Tutar Tespit Belgesi, döviz alım belgesi, yabancı yatırımcıların yapması gereken ön incelemeler, üç yıllık taahhütler, aile bireylerinin durumu ve vatandaşlık kararının ileride iptal edilmesi veya geri alınması ihtimali ayrıntılı olarak değerlendirilmektedir.

    Çalışmanın temel yaklaşımı, vatandaşlık başvurusunun yalnızca idari belgelerin tamamlanmasından ibaret görülmemesi gerektiğidir. Yatırım öncesinde kurulacak hukuki güvence mekanizmaları, yatırım sonrasında ortaya çıkabilecek uyuşmazlıkların önlenmesi bakımından belirleyici olabilir.

    İÇİNDEKİLER

    1. 2026 yılında yatırım yoluyla vatandaşlık devam ediyor mu?
    2. Yatırım vatandaşlığının hukuki dayanağı
    3. 2026 yılı yatırım türleri ve parasal sınırlar
    4. 400.000 dolarlık gayrimenkul yatırımının şartları
    5. Hangi taşınmazlarla vatandaşlık kazanılamaz?
    6. Satıcı ve taşınmaz geçmişinin araştırılması
    7. Gayrimenkul değerinin belirlenmesi ve TTB
    8. Gerçek ödeme, banka kayıtları ve döviz alım belgesi
    9. Birden fazla gayrimenkul ile vatandaşlık
    10. Satış vaadi sözleşmesinin hukuki sonuçları
    11. Üç yıllık satmama taahhüdü
    12. 500.000 dolarlık diğer yatırım seçenekleri
    13. Yatırım öncesi hukuki ve teknik inceleme
    14. Başvuru süreci ve yetkili kurumlar
    15. Yatırımcının eşi ve çocuklarının vatandaşlığı
    16. Vekaletname ve yurt dışından işlemler
    17. Vatandaşlık kararı kesin olarak garanti edilebilir mi?
    18. Yeni yatırımcılar açısından iptal ve geri alma riski
    19. Yatırımcıyı koruyacak sözleşmesel güvenceler
    20. Başvurunun reddedilmesi ve hukuki başvuru yolları
    21. Sıkça sorulan sorular
    22. Sonuç ve hukuki değerlendirme

    I. 2026 YILINDA TÜRKİYE’DE YATIRIM YOLUYLA VATANDAŞLIK DEVAM EDİYOR MU?

    Evet. Türkiye’de yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı kazanılması 2026 yılı itibarıyla hukuken mümkündür.

    5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 12. maddesi ve Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 20. maddesi çerçevesinde, belirlenen yatırım koşullarını yerine getiren yabancıların istisnai olarak Türk vatandaşlığına alınabilmeleri mümkündür.

    Bu hukuki imkanın devam ettiği, Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü ile Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisinin güncel açıklamalarından anlaşılmaktadır.

    Ancak 2025 ve 2026 yıllarında geçmiş yatırım dosyalarına yönelik gerçekleştirilen incelemeler nedeniyle, yatırım yoluyla vatandaşlığın tamamen sona erdirildiği yönünde yanlış bir algı ortaya çıkabilmektedir.

    Öncelikle iki farklı mesele birbirinden ayrılmalıdır: Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının hukuken kazanılabilmesi ve geçmişte vatandaşlık kazanan belirli kişilerin işlemlerinin sonradan denetlenmesi.

    İdari makamların geçmişte düzenlenen bazı ekspertiz raporlarını yeniden incelemesi, belirli taşınmaz satışlarının muvazaalı olduğu iddiasıyla soruşturulması veya bazı kişilerin vatandaşlık kararlarını iptal etmesi, yatırım yoluyla vatandaşlık kazanılmasına ilişkin hukuki düzenlemenin yürürlükten kaldırıldığı anlamına gelmemektedir.

    Diğer taraftan sistemin yürürlükte bulunması, her yatırımın veya her vatandaşlık başvurusunun olumlu sonuçlanacağı anlamına da gelmez.

    Bu nedenle 2026 yılında yatırım yapmak isteyen yabancıların yalnızca parasal sınırları değil, taşınmazın veya diğer yatırım aracının mevzuata uygunluğunu, para hareketlerinin gerçekliğini, işlem belgelerinin doğruluğunu ve vatandaşlık başvurusu bakımından olası idari engelleri de araştırmaları gerekir.

    II. YATIRIM YOLUYLA TÜRK VATANDAŞLIĞININ HUKUKİ DAYANAĞI NEDİR?

    Türkiye’de yatırım yoluyla vatandaşlık kazanılması, ayrı ve bağımsız bir vatandaşlık türü değil, 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 12. maddesi kapsamında istisnai olarak vatandaşlığın kazanılması yollarından biridir.

    Kanunun 12. maddesinin birinci fıkrasının ilgili hükümleri, ulusal güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek hali bulunmamak şartıyla belirli yabancıların Cumhurbaşkanı kararıyla Türk vatandaşlığını kazanabilmesine imkan tanımaktadır.

    Yatırım şartlarının ayrıntıları ise Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 20. maddesinde düzenlenmiştir.

    Burada önemli olan, taşınmazı satan inşaat şirketinin, emlak danışmanının veya vatandaşlık başvurusu için hizmet sunan herhangi bir özel hukuk kişisinin vatandaşlık verme yetkisinin bulunmamasıdır.

    Bir müteahhit yalnızca taşınmaz satabilir. Bir banka mevduat hesabı açabilir. Bir aracı kuruluş yatırım işlemini gerçekleştirebilir. Avukat ise ilgili hukuki süreçte temsil ve danışmanlık hizmeti sunabilir.

    Ancak Türk vatandaşlığının kazanılmasına ilişkin nihai karar devletin yetkili makamları tarafından verilir.

    Dolayısıyla taşınmaz satış sözleşmelerinde veya danışmanlık tekliflerinde yer alan “kesin vatandaşlık”, “garantili pasaport” veya benzeri ifadeler, devletin karar yetkisini ortadan kaldırmaz.

    III. 2026 YILINDA TÜRK VATANDAŞLIĞI KAZANMAK İÇİN NE KADAR YATIRIM YAPILMALIDIR?

    2026 yılında yatırım yoluyla vatandaşlık kazanılmasına ilişkin birden fazla hukuki seçenek bulunmaktadır.

    Yatırım türü Asgari tutar Temel koşul
    Taşınmaz satın alma 400.000 USD 3 yıl satmama
    Sabit sermaye yatırımı 500.000 USD Yetkili Bakanlık tespiti
    Banka mevduatı 500.000 USD 3 yıl tutma
    Devlet borçlanma araçları 500.000 USD 3 yıl tutma
    Gayrimenkul veya girişim sermayesi yatırım fonu 500.000 USD 3 yıl elde tutma
    Bireysel emeklilik sistemi 500.000 USD 3 yıl sistemde kalma
    İstihdam oluşturma 50 kişi Yetkili Bakanlık tespiti

    Bu seçeneklerin tamamı aynı idari süreçlere tabi değildir. Yatırımın türüne göre uygunluk tespitini gerçekleştiren kurum değişmektedir.

    Örneğin banka mevduatı bakımından Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, yatırım fonları bakımından Sermaye Piyasası Kurulu, sabit sermaye yatırımı bakımından Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, taşınmaz yatırımlarında ise Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün ilgili süreçleri önem taşır.

    Ayrıca burada belirtilen tutarlar, kanunda ve yönetmelikte öngörülen asgari yatırım koşullarıdır. Tapu harçları, vergiler, değerleme giderleri, tercüme, noterlik, başvuru masrafları ve hukuki hizmet bedelleri bu tutarlarla aynı kavram değildir.

    Önemli bir hukuki hatırlatma olarak, her yatırım türünde gerçekleşen döviz işlemleri ve Türk Lirasına dönüşüm kuralları ilgili özel düzenlemeye göre incelenmelidir. Bir yatırım türüne ilişkin ödeme şartlarının diğer yatırım türüne doğrudan uygulanması doğru değildir.

    IV. 400.000 ABD DOLARI DEĞERİNDE GAYRİMENKUL SATIN ALMAK YETERLİ MİDİR?

    2026 yılında taşınmaz yatırımı üzerinden Türk vatandaşlığına başvurulabilmesi için ilgili mevzuata uygun taşınmaz veya taşınmazların en az 400.000 ABD doları değerinde olması gerekmektedir.

    Ancak yalnızca satış sözleşmesinde 400.000 ABD doları yazılması, vatandaşlık için gerekli hukuki şartların tamamlandığını göstermez.

    İlgili taşınmazın yabancı tarafından hukuken edinilebilir olması, vatandaşlık yatırımına elverişli nitelikte bulunması, ödemelerin mevzuata uygun biçimde gerçekleştirilmesi, değerleme ve tutar tespiti koşullarının sağlanması ve gerekli tapu işlemlerinin tamamlanması gerekir.

    Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün güncel uygulamasında, resmi senette bildirilen bedel, banka üzerinden gerçekleştirilen ödemeler ve vatandaşlığa esas tutar tespiti arasında uyum bulunması önemlidir.

    Örneğin bir dairenin satış sözleşmesinde 450.000 ABD doları bedel öngörülmüş ancak vatandaşlığa esas Tutar Tespit Belgesinde kabul edilebilir yatırım tutarı 360.000 ABD doları olarak belirlenmişse, yalnızca sözleşmedeki rakamla yatırım koşulunun gerçekleştiği kabul edilmemelidir.

    Benzer biçimde Tutar Tespit Belgesinde 450.000 ABD doları değer görünmesine rağmen mevzuatta aranan ödeme belgelerinde daha düşük tutar bulunması da sorun oluşturabilir.

    Bu nedenle yatırımcı, parayı göndermeden önce taşınmazın hukuki uygunluğunu ve resmi tutar tespitini kontrol etmelidir.

    V. 2026 YILINDA HANGİ GAYRİMENKULLER VATANDAŞLIK YATIRIMINA KONU EDİLEMEZ?

    Yabancıların Türkiye’de taşınmaz edinebilmesi ile edinilen her taşınmazın vatandaşlık yatırımına konu edilebilmesi farklı hukuki meselelerdir.

    12 Aralık 2023 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemeler sonrasında tarımsal vasıflı taşınmazlar ile üzerinde yapı bulunmayan arsa vasıflı taşınmazlar vatandaşlık yatırımına konu edilememektedir.

    Güncel sistemde kat mülkiyeti veya kat irtifakı bulunan bağımsız bölümler ya da ilgili mevzuatın aradığı yapı koşullarını sağlayan taşınmazlar önem taşımaktadır.

    Bu nedenle İstanbul’da, Antalya’da, Ankara’da veya Türkiye’nin başka bir ilinde yalnızca yüksek değerli bir arsa satın alınması, o taşınmazın vatandaşlık için kullanılabileceği anlamına gelmez.

    Ayrıca vatandaşlık yatırımına konu edilen taşınmazın önceki mülkiyet durumu, satıcının niteliği ve taşınmazın geçmişte vatandaşlık işlemine konu olup olmadığı da önem taşıyabilir.

    Yabancıların taşınmaz edinimi açısından Tapu Kanunu’nun 35. maddesi ve ilgili sınırlamalar da kontrol edilmelidir. Her yabancı devlet vatandaşının Türkiye’de aynı taşınmaz edinme imkanına sahip olduğu varsayılmamalıdır.

    Özellikle taşınmazın niteliği, bulunduğu bölge ve yatırımcının uyruğu bakımından tapu müdürlüğünden resmi uygunluk kontrolü yapılmalıdır.

    VI. TAŞINMAZIN VE SATICININ GEÇMİŞİ NEDEN ARAŞTIRILMALIDIR?

    Yeni yatırımcının yapması gereken en önemli işlemlerden biri, gayrimenkulün yalnızca mevcut tapu kaydını değil, geçmiş mülkiyet hareketlerini de incelemektir.

    Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün açıklamalarında, belirli geçmiş devirler ve özellikle yatırım yoluyla istisnai Türk vatandaşlığı kazanmış kişilerle bağlantılı işlemler bakımından sınırlamalar bulunduğu görülmektedir.

    Örneğin taşınmazın daha önce vatandaşlık yatırımı amacıyla kullanılmış olması veya istisnai vatandaşlık kazanan kişiden belirli süre içerisinde Türk vatandaşı ya da şirkete devredilmiş bulunması, yeni yatırımcı açısından inceleme gerektiren bir durum olabilir.

    Bu nedenle yeni yatırımcı, satıcının bugün Türk vatandaşı görünmesine veya bir Türk şirketi olmasına dayanarak taşınmazın bütün vatandaşlık koşullarını sağladığını varsaymamalıdır.

    Özellikle taşınmazın son üç yıllık devir geçmişi ve işlem zinciri ile vatandaşlık yatırımına elverişliliği, yürürlükteki genelge ve kılavuz hükümleri doğrultusunda incelenmelidir.

    Tapu kaydında ipotek, haciz, ihtiyati tedbir, satış vaadi, intifa hakkı, dava şerhi veya başka takyidatların bulunması da ayrı hukuki riskler doğurabilir.

    Burada amaç yalnızca vatandaşlık başvurusunu korumak değil, yatırımcının taşınmaz üzerindeki mülkiyet hakkını ve ekonomik menfaatini de güvence altına almaktır.

    VII. 2026 YILINDA EKSPERTİZ RAPORU VE TUTAR TESPİT BELGESİ NASIL DÜZENLENİR?

    Taşınmaz yatırımıyla vatandaşlık kazanılması bakımından 2026 yılında dikkat edilmesi gereken önemli konulardan biri Tutar Tespit Belgesi uygulamasıdır.

    Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün 2024/2 ve 2024/4 sayılı genelgeleri çerçevesinde, vatandaşlık amacıyla kullanılacak taşınmazın değerleme süreci ilgili elektronik sistemler üzerinden yürütülmektedir.

    Gayrimenkul değerleme raporuna dayanan Taşınmaz Edinimi Suretiyle Vatandaşlık Kazanımına Esas Tutar Tespit Belgesi, kısaca TTB olarak adlandırılmaktadır.

    TTB, vatandaşlık yatırımında dikkate alınabilecek taşınmaz tutarının belirlenmesi bakımından önemli bir belgedir.

    Güncel uygulamada değerleme talebi WebTapu ve TADEBİS sistemi aracılığıyla gerçekleştirilmektedir. Değerleme raporu, ilgili düzenlemelerde öngörülen yetkili değerleme kuruluşlarınca hazırlanmaktadır.

    TTB’nin yalnızca satıcı tarafından gönderilen imzasız bir PDF belgesiyle veya gayrimenkul danışmanının kendi hazırladığı fiyatlandırma çalışmasıyla ikame edilmesi mümkün değildir.

    Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün açıklamalarına göre TTB’nin düzenlenme tarihinden itibaren on iki aylık geçerlilik süresi bulunmaktadır. Ancak başvuruya ve tamamlanan işleme ilişkin özel durumların ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

    Yatırımcı açısından esas mesele, satın alma işlemi yapılmadan önce mevzuat kapsamında kabul edilebilecek taşınmaz yatırım tutarının doğrulanmasıdır.

    Özellikle 400.000 ABD doları sınırına çok yakın değerlerde gerçekleştirilen yatırımlarda, resmi değerleme sonuçları ile satış bedeli arasındaki olası farkların ileride ciddi sorunlara neden olabileceği unutulmamalıdır.

    VIII. GERÇEK BANKA TRANSFERLERİ VE DÖVİZ ALIM BELGESİ NEDEN ÖNEMLİDİR?

    Türk vatandaşlığına esas gayrimenkul yatırımlarında ödeme sürecinin mevzuata uygun biçimde gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

    Taşınmaz satış bedelinin banka aracılığıyla ödenmesi, ödemenin kaynağı ile alıcısı arasında açık bağlantı bulunması ve ilgili döviz işlemlerinin usulüne uygun biçimde yapılması önem taşımaktadır.

    Yabancı gerçek kişilerin taşınmaz edinimlerinde döviz alım belgesine ilişkin yükümlülükler bulunmaktadır. Bu çerçevede ilgili döviz tutarının bir banka aracılığıyla Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına satılması ve bunun belgelendirilmesi söz konusudur.

    Döviz alım belgesi, yatırılan paranın kaynağına veya taşınmazın gerçek piyasa değerine ilişkin bütün tartışmaları tek başına sona erdirmez.

    Örneğin yatırımcı 400.000 ABD dolarını satıcıya göndermiş olabilir. Ancak bu tutarın bir bölümü satıştan sonra çeşitli yöntemlerle yatırımcıya geri aktarılmışsa, işlemde muvazaa iddiaları gündeme gelebilir.

    Diğer taraftan yatırımcının gerçek ödeme yapmış olması, taşınmazın resmi değerlemesinin hukuken gerekli yatırım sınırına ulaştığını tek başına göstermez.

    Bu nedenle yatırımcının hukuki dosyasında para transfer dekontları, SWIFT kayıtları, banka hesap hareketleri, döviz alım belgesi, satış sözleşmesi ve tapu işlemleri arasında tutarlı bir bağlantı kurulmalıdır.

    Yatırımcının parayı şahsen göndermesi, üçüncü kişi tarafından ödeme yapılması, şirket hesabının kullanılması veya farklı para birimleri üzerinden ödeme gerçekleştirilmesi gibi durumlar ayrıca değerlendirilmelidir.

    Özellikle bir emlak şirketinin veya aracının, banka sisteminde gerçek karşılığı bulunmayan ödeme belgeleri hazırlamayı teklif etmesi ciddi hukuki risk işareti olarak değerlendirilmelidir.

    IX. BİRDEN FAZLA DAİRE SATIN ALARAK TÜRK VATANDAŞLIĞI KAZANILABİLİR Mİ?

    Türk vatandaşlığının taşınmaz yatırımı yoluyla kazanılabilmesi için gerekli tutarın tek bir bağımsız bölüm üzerinden sağlanması zorunlu değildir.

    Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün güncel açıklamalarına göre, mevzuata uygun birden fazla taşınmazın toplam yatırım değeri üzerinden vatandaşlık başvurusu yapılması mümkündür.

    Örneğin 220.000 ABD doları ve 210.000 ABD doları tutarında, vatandaşlık yatırımına elverişli iki bağımsız bölümün satın alınması söz konusu olabilir. Ancak satış bedellerinin toplamının 430.000 ABD doları olması tek başına yeterli değildir.

    Her iki taşınmazın mevzuata uygunluğu, yatırım tutarlarının resmi olarak tespiti, gerçek ödemelerin gerçekleştirilmesi ve gerekli taahhütlerin yerine getirilmesi gerekir.

    Taşınmazların farklı tarihlerde edinilmesi de belirli koşullarda mümkün olabilir. Bununla birlikte her işlem, edinim tarihinde uygulanan mevzuat ve birleştirme koşulları bakımından ayrıca incelenmelidir.

    Burada özellikle paylı mülkiyet ile birden fazla bağımsız bölümün tam mülkiyetinin edinilmesi birbirinden ayrılmalıdır.

    1 Şubat 2023 tarihinden sonra paylı olarak edinilen taşınmazların vatandaşlık yatırımına konu edilmesi bakımından sınırlamalar getirilmiştir. Bu nedenle yalnızca bir dairenin yarı hissesinin satın alınması, hissenin ekonomik değeri yüksek olsa bile vatandaşlık şartını sağlamayabilir.

    X. NOTERDE YAPILAN GAYRİMENKUL SATIŞ VAADİ SÖZLEŞMESİ VATANDAŞLIK İÇİN YETERLİ MİDİR?

    Türk vatandaşlığının yatırım yoluyla kazanılmasına ilişkin mevzuat, belirli koşullarla taşınmaz satış vaadi sözleşmesi üzerinden işlem yapılmasına da imkan tanımaktadır.

    Ancak sıradan bir ön protokol, emlak rezervasyon sözleşmesi veya satıcıyla imzalanmış basit yazılı anlaşma, vatandaşlığa esas satış vaadi işleminin yerine geçmez.

    Mevzuatın aradığı resmi şekil koşulları, peşin ödeme, taşınmazın hukuki niteliği ve tapu siciline gerekli şerhin konulması önemlidir.

    Özellikle inşaat halindeki projelerde, yatırımcıya gelecekte tamamlanacağı vaat edilen bağımsız bölümün hukuki statüsü önceden araştırılmalıdır.

    Kat irtifakı, bağımsız bölüm bilgileri, projenin ruhsat durumu, müteahhidin taşınmaz üzerindeki tasarruf yetkisi ve sözleşmenin tapuya şerh edilebilirliği hukuki incelemenin konusu olmalıdır.

    Henüz tapuda uygun şekilde tanımlanmamış veya vatandaşlık yatırımına elverişli niteliği bulunmayan bir taşınmaz için yüksek tutarlı ön ödeme yapılması, yatırımcı bakımından telafisi güç zararlar doğurabilir.

    Bu nedenle özellikle inşaat projelerinde ödeme takvimi ve vatandaşlık için gerekli belge koşulları arasında sözleşmesel bağlantı kurulması önemlidir.

    XI. ÜÇ YILLIK SATMAMA TAAHHÜDÜNÜN HUKUKİ NİTELİĞİ

    Taşınmaz edinimi yoluyla Türk vatandaşlığına başvurulabilmesi için yatırımın ilgili mevzuatta öngörülen süreyle korunması gerekmektedir.

    Bu kapsamda tapu siciline taşınmazın üç yıl satılmayacağına ilişkin beyan veya ilgili işlem türü bakımından gerekli şerh konulmaktadır.

    Üç yıllık yükümlülüğün ne zaman başladığı, taşınmazın hangi tarihte edinildiği ve taahhüdün tapu kayıtlarına hangi tarihte işlendiği gibi hususlar somut dosyadaki işlem türüne göre değerlendirilmelidir.

    Yatırımcının Türk vatandaşlığı kazanır kazanmaz taşınmazı herhangi bir koşula bağlı olmaksızın satabileceği düşüncesi doğru değildir.

    Üç yıllık taahhüt süresi tamamlanmadan gerçekleştirilen satış veya taahhüde aykırı işlemler, yatırım koşullarının ihlal edilmesi nedeniyle vatandaşlık dosyasında ciddi hukuki sorunlar doğurabilir.

    Diğer taraftan üç yıllık süre tamamlandıktan sonra taşınmazın satılması, yatırımcının vatandaşlığının her durumda sona ereceği anlamına gelmez. Süresinde ve hukuka uygun biçimde gerçekleştirilmiş bir yatırımın sonradan elden çıkarılması ile baştan itibaren hukuki şartları taşımayan yatırım birbirinden ayrılmalıdır.

    Ancak üç yıllık sürenin dolması, vatandaşlık kararının hileli veya mevzuata aykırı işlemlerle kazanıldığına yönelik hukuki iddiaların artık hiçbir şekilde araştırılamayacağı anlamına da gelmez.

    XII. 500.000 ABD DOLARIYLA BANKA MEVDUATI VE DİĞER YATIRIMLAR ÜZERİNDEN VATANDAŞLIK

    2026 yılında gayrimenkul satın almak istemeyen yabancıların değerlendirebileceği başka yatırım seçenekleri de bulunmaktadır.

    A. Banka mevduatı

    Mevzuatta öngörülen asgari 500.000 ABD doları veya karşılığı uygun tutardaki mevduatın Türkiye’de faaliyet gösteren bankalarda üç yıl tutulması şartıyla vatandaşlık için yatırım uygunluğu tespiti yapılabilmektedir.

    Bu yatırım türünde ilgili bankanın gerçekleştirdiği işlemler ve Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun uygunluk tespiti önemlidir.

    Bankanın hesap açmayı kabul etmesi ile BDDK tarafından yatırım koşullarının sağlandığının tespit edilmesi farklı aşamalardır.

    Ayrıca üç yıllık taahhüt, hesap üzerindeki blokaj veya diğer yükümlülükler ve uygulanacak döviz işlemleri yatırım öncesinde yazılı olarak açıklığa kavuşturulmalıdır.

    B. Gayrimenkul yatırım fonu ve girişim sermayesi yatırım fonu

    En az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz tutarında gayrimenkul yatırım fonu ya da girişim sermayesi yatırım fonu katılma payının en az üç yıl elde tutulması şartıyla yatırım yoluyla vatandaşlığa başvurulması mümkündür.

    Bu yatırım türünde Sermaye Piyasası Kurulunun düzenlemeleri ve Merkezi Kayıt Kuruluşu nezdindeki kayıt ve blokaj işlemleri önem taşır.

    SPK uygulamasında yatırımın asgari tutarı, döviz satış işlemleri, fon katılma paylarının yatırımcı adına kayıtlı bulunması ve elde tutma şartı ayrıca denetlenmektedir.

    Bu nedenle yatırımcının yalnızca fon satın almış olması veya aracı kurumdan hesap ekstresi alması yeterli olmayabilir.

    Özellikle fonun yatırım politikası, likiditesi, değer kaybı ihtimali, yönetim giderleri ve yatırımın üç yıllık süre boyunca korunması gerekliliği önceden değerlendirilmelidir.

    Fonun piyasa değerinin değişmesiyle yatırımcının kendi iradesiyle yatırım tutarını azaltması aynı hukuki durum değildir. Bu ayrım SPK uygulamasında önem taşımaktadır.

    C. Devlet borçlanma araçları

    En az 500.000 ABD doları veya karşılığı uygun tutardaki devlet borçlanma araçlarının mevzuatta öngörülen koşullarla satın alınması ve üç yıl elde tutulması yoluyla vatandaşlık başvurusuna imkan bulunmaktadır.

    Bu yöntemde yatırımın niteliği, borçlanma aracının uygunluğu ve Hazine ve Maliye Bakanlığının ilgili tespiti önemlidir.

    D. Sabit sermaye yatırımı

    En az 500.000 ABD doları tutarında sabit sermaye yatırımı gerçekleştirilmesi halinde, ilgili yatırımın Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca mevzuata uygun bulunduğunun tespit edilmesi gerekmektedir.

    Yatırımcı tarafından bir şirket kurulması veya şirket hesabına para gönderilmesi, her durumda sabit sermaye yatırımı şartının gerçekleştiği anlamına gelmez.

    Yatırımın niteliği, finansal kayıtlar, ilgili varlıkların edinimi ve yetkili Bakanlık tarafından yapılan inceleme belirleyicidir.

    E. İstihdam oluşturma

    En az 50 kişilik istihdam oluşturulması, mevzuatta belirtilen şartlarla istisnai vatandaşlık başvurusuna imkan sağlayan bir diğer yatırım türüdür.

    Burada yalnızca 50 kişiyle sözleşme imzalanması değil, istihdamın ilgili mevzuat ve resmi kayıtlar çerçevesinde yetkili makam tarafından uygun bulunması gerekmektedir.

    F. Bireysel emeklilik sistemi

    En az 500.000 ABD doları veya karşılığı uygun döviz tutarının, mevzuatta belirtilen fonlarda değerlendirilmesi ve üç yıl sistemde kalınması koşuluyla bireysel emeklilik sistemi üzerinden de vatandaşlık yatırımı yapılması mümkündür.

    Bu yatırım türünde Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumunun görev ve yetkileri önem taşımaktadır.

    Sonuç olarak alternatif yatırım yöntemleri, gayrimenkul yatırımından farklı ekonomik ve hukuki riskler içermektedir. Hangi yöntemin tercih edileceği yalnızca yatırım eşiğiyle değil, yatırımcının finansal hedefleri, risk kabulü ve hukuki şartlarıyla birlikte değerlendirilmelidir.

    XIII. YATIRIM ÖNCESİNDE HANGİ HUKUKİ KONTROLLER YAPILMALIDIR?

    Yatırım yoluyla vatandaşlık başvurusunda bulunan kişiler bakımından en etkili hukuki koruma, yatırım gerçekleştirilmeden önce yapılan kapsamlı incelemedir.

    Özellikle taşınmaz yatırımında satış sözleşmesinin imzalanmasından veya ödeme yapılmasından önce taşınmazın ve satıcının hukuki durumu araştırılmalıdır.

    Bu inceleme yalnızca tapu senedinin örneğini almakla sınırlı kalmamalıdır.

    Öncelikle taşınmazın gerçek maliki, tapudaki hukuki niteliği, takyidatları, geçmiş satış işlemleri, belediye ve imar kayıtları, ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi ve fiili durumu araştırılmalıdır.

    İnşaat şirketinden doğrudan satın alımlarda şirketin ticaret sicili kayıtları, temsile yetkili kişileri ve satışı gerçekleştirme yetkisi incelenmelidir.

    Taşınmazın projesi henüz tamamlanmamışsa tamamlanma takvimi, teslim yükümlülüğü, sözleşmeye aykırılık halinde uygulanacak yaptırımlar ve olası iflas ya da konkordato riskleri göz önünde bulundurulmalıdır.

    Yatırımcı açısından bağımsız hukuki inceleme, satıcı veya pazarlama şirketi tarafından sağlanan bilgilerden ayrı yürütülmelidir.

    Çünkü satıcının taşınmazın satışından elde edeceği ekonomik menfaat ile yatırımcının vatandaşlık şartlarının sağlanmasına yönelik hukuki menfaati her durumda örtüşmeyebilir.

    XIV. 2026 YILINDA VATANDAŞLIK BAŞVURUSU NASIL YAPILIR?

    Yatırım yoluyla istisnai Türk vatandaşlığı başvurusu birden fazla idari aşamadan oluşmaktadır.

    Öncelikle seçilen yatırım türünün ilgili Yönetmelik hükümlerine uygun biçimde gerçekleştirilmesi gerekir.

    Ardından yatırımın şartlara uygun olduğunu gösteren tespit veya uygunluk belgesinin ilgili kamu kurumundan alınması gündeme gelir.

    Taşınmaz yatırımında güncel uygulamada Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün sistemi üzerinden yürütülen değerleme, satış, taahhüt ve Taşınmaz Yatırımı Tespit Belgesi işlemleri önem taşır.

    Yatırım uygunluğunun tespitinden sonra 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 31. maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi kapsamında kısa dönem ikamet izni süreci değerlendirilir.

    Bu işlemlerin ardından vatandaşlık dosyası için ilgili nüfus ve vatandaşlık birimine başvurulmaktadır.

    Başvuru sahibinin pasaportu, kimlik bilgileri, medeni hali, aile bağları ve ilgili resmi belgelerin gerekli usulde hazırlanması önemlidir.

    Başvurunun incelenmesinde milli güvenlik ve kamu düzeni bakımından değerlendirmeler de yapılır. Nihai vatandaşlık kararı yetkili makam tarafından verilir.

    Bu nedenle yatırımın gerçekleştirilmesiyle vatandaşlığın kazanılması aynı tarihli işlemler değildir.

    Yatırımcılar işlem sürecinin belirli ve kesin bir sürede sonuçlanacağını varsaymamalıdır. Resmi kurumlar tarafından istenecek ek belgeler, incelemeler veya başka idari işlemler başvuru takvimini etkileyebilir.

    XV. YATIRIMCININ EŞİ VE ÇOCUKLARI DA TÜRK VATANDAŞLIĞI KAZANABİLİR Mİ?

    Yatırım yoluyla istisnai Türk vatandaşlığının kazanılması, mevzuatta öngörülen koşullarla yatırımcının belirli aile bireylerini de kapsayabilmektedir.

    Bu kapsamda yatırımcının yabancı eşi ile ergin olmayan veya ilgili hükümlerin kapsamına giren bağımlı yabancı çocuklarının vatandaşlık durumunun değerlendirilmesi mümkündür.

    Ancak aile bireylerinin tamamının her koşulda aynı hukuki statüye sahip olduğu varsayılmamalıdır.

    Özellikle çocukların yaşı, başvuru ve karar tarihleri, velayet durumu, aile bağları ve başvuruya ilişkin resmi belgeler önem taşır.

    Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün açıklamalarına göre, anne veya babasına bağlı olarak vatandaşlık başvurusu devam ederken ergin hale gelen çocukların vatandaşlık durumunun ayrıca değerlendirilmesi gerekebilmektedir.

    Bu nedenle başvuru tarihinde 17 yaşında olan bir çocuğun, vatandaşlık işlemleri tamamlanmadan 18 yaşını doldurması halinde doğabilecek hukuki sonuçlar baştan incelenmelidir.

    Benzer biçimde evlilik, boşanma, çocukların sonradan doğması veya yabancı resmi belgelerdeki kimlik bilgilerinin farklı olması da özel değerlendirme gerektirebilir.

    Yatırımcının ailesi bakımından doğru başvuru planı hazırlanması, yalnızca işlemlerin hızını değil, ileride ortaya çıkabilecek hukuki uyuşmazlıkların önlenmesini de etkileyebilir.

    XVI. YATIRIMCI TÜRKİYE’YE GELMEDEN VATANDAŞLIK İŞLEMLERİNİ YAPABİLİR Mİ?

    Yatırımcıların önemli bir bölümü Türkiye dışında ikamet etmektedir. Bu nedenle işlemlerin vekaletname aracılığıyla yürütülüp yürütülemeyeceği sıkça sorulmaktadır.

    Türk hukukunda yabancı bir kişinin belirli taşınmaz işlemlerini veya hukuki başvuruları usulüne uygun vekaletnameyle temsilcisi aracılığıyla gerçekleştirebilmesi mümkündür.

    Bununla birlikte taşınmazın satın alınması, yatırım belgelerinin hazırlanması, ikamet izni başvurusu ve vatandaşlık işlemleri birbirinden ayrı usullere tabidir.

    Özellikle biyometrik veri veya parmak izi alınması gereken aşamalarda kişinin bizzat bulunması gerekebilir.

    Yurt dışında düzenlenen vekaletnameler bakımından belgenin düzenlendiği ülke, apostil veya konsolosluk tasdiki, Türkçe tercüme ve özel yetki hükümleri ayrıca değerlendirilmelidir.

    Bir vekaletnamenin yalnızca genel hukuki temsil yetkisi içermesi, belirli tapu veya vatandaşlık işlemleri bakımından yeterli olmayabilir.

    Bu nedenle yatırımcı adına işlem yapacak temsilcinin yetkileri, taşınmaz edinimi ve ilgili idari işlemler öncesinde doğrulanmalıdır.

    XVII. 400.000 DOLARLIK YATIRIMI YAPAN KİŞİ KESİN OLARAK TÜRK VATANDAŞI OLUR MU?

    Hayır. Yatırım koşullarının yerine getirilmesi, Türk vatandaşlığının kazanılmasına ilişkin kararın mutlaka olumlu olacağı anlamına gelmez.

    5901 sayılı Kanun’un 12. maddesindeki istisnai vatandaşlık sistemi, ilgili koşulları taşıyan yabancıların yetkili makam kararıyla vatandaşlığı kazanabilmesine imkan tanımaktadır.

    Bu nedenle yatırımcının uygunluk belgesi alması ile vatandaşlık kararının verilmesi birbirinden farklı aşamalardır.

    Örneğin yatırımcı 400.000 ABD doları değerinde taşınmaz satın almış, bütün ödeme belgelerini sunmuş ve taşınmaz yatırımı tespit belgesini almış olabilir.

    Ancak vatandaşlık dosyasına ilişkin güvenlik ve kamu düzeni incelemeleri sırasında ayrıca değerlendirilmesi gereken hususlar ortaya çıkabilir.

    Bu durumda yalnızca yatırım belgelerinin tamamlanmış olması, vatandaşlık başvurusunun mutlak şekilde kabul edilmesini sağlamaz.

    Vatandaşlık kararı konusunda özel şirketler, danışmanlar veya avukatlar tarafından kesin sonuç garantisi verilmesi hukuken isabetli değildir.

    Hukuki danışmanlığın görevi, başvurunun mevzuata uygun hazırlanmasını sağlamak, mevcut riskleri önceden tespit etmek ve ortaya çıkan uyuşmazlıklarda başvuru sahibinin haklarını korumaktır.

    XVIII. 2025 VE 2026 SORUŞTURMALARI YENİ YATIRIMCILAR İÇİN NE ANLAMA GELİYOR?

    Türkiye’de 2025 ve 2026 yıllarında yatırım yoluyla kazanılan vatandaşlıklara ilişkin yürütülen idari incelemeler ve ceza soruşturmaları, geçmiş dönemlerde gerçekleştirilen bazı gayrimenkul satışlarının ve vatandaşlık başvurularının yeniden değerlendirilmesine neden olmuştur.

    Özellikle ekspertiz raporlarında gerçeğe aykırı değerler gösterildiği, satış bedellerinin fiilen ödenmediği veya banka üzerinden gerçekleştirilen para transferlerinin muvazaalı olduğu yönündeki iddialar önem kazanmıştır.

    Ancak bu soruşturmaların varlığından hareketle bütün gayrimenkul yatırımlarının hukuka aykırı olduğu veya yeni yatırımcıların vatandaşlık kazanamayacağı sonucu çıkarılamaz.

    Yeni yatırımcı açısından bu gelişmelerin asıl önemi, geçmişte ortaya çıkan sorunların hangi işlem aşamalarında meydana geldiğinin anlaşılmasıdır.

    Değerleme raporu, gerçek ödeme, tapu işlemi ve uygunluk belgesi arasındaki bağlantı ne kadar sağlam kurulursa yatırımcının hukuki konumu da o ölçüde açık hale gelir.

    21 Eylül 2026 tarihinde kamuoyuna yansıyan soruşturmalara ilişkin ayrıntılı incelememiz için 1.070 Kişiyi İlgilendiren Türk Vatandaşlığı İptali Süreci başlıklı önceki yazımıza başvurulabilir.

    Özellikle yeni yatırımcıların, geçmiş soruşturmalarda adı geçen bir şirketin projesinden taşınmaz satın almayı düşündüklerinde, bu durumun yatırımın hukuki uygunluğuna etkisini ayrıca incelemeleri gerekir.

    Bir şirket hakkında soruşturma bulunması tek başına o şirketin bütün taşınmazlarının vatandaşlık yatırımına elverişsiz olduğunu göstermediği gibi, satıcının soruşturma geçirmemiş olması da işlemde hukuki risk bulunmadığının garantisi değildir.

    XIX. YENİ YATIRIMCININ VATANDAŞLIĞI SONRADAN İPTAL EDİLEBİLİR Mİ?

    Türk vatandaşlığının kazanılmış olması, vatandaşlık kararının ileride hukuki denetime tabi tutulamayacağı anlamına gelmez.

    5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 31. maddesi, ilgilinin yalan beyanı veya vatandaşlığın kazanılmasına esas teşkil eden önemli hususları gizlemesi sonucunda verilen vatandaşlık kararının iptalini düzenlemektedir.

    Kanunun 40. maddesi ise vatandaşlığın kazanılması veya kaybına ilişkin kararların, hukuki şartlar oluşmadan veya mükerrer olarak verildiğinin sonradan anlaşılması halinde geri alınmasına ilişkindir.

    Bu iki hukuki kurumun birbirinden ayrılması gerekir.

    Örneğin yabancı yatırımcının gerçekten para ödemesine rağmen satıcının ekspertiz raporunu usulsüz biçimde düzenlettirdiğinin tespit edilmesi halinde, yatırımcının bu usulsüzlüğü bilip bilmediği ve gerçek taşınmaz değerinin yatırım şartını karşılayıp karşılamadığı ayrı meselelerdir.

    Bir başka durumda yatırımcı hiçbir şekilde sahte belge hazırlamamış olabilir. Ancak taşınmazın yatırım tarihindeki gerçek değeri kanuni yatırım eşiğinin altında bulunuyorsa vatandaşlık kararının hukuki şartlarının oluşup oluşmadığı ayrıca tartışılabilir.

    Bu nedenle yeni yatırımcının korunması yalnızca herhangi bir usulsüzlüğe bilerek katılmamasına bağlı değildir. Yatırımın objektif olarak mevzuata uygun bulunması da önemlidir.

    Bu konuda ayrıntılı hukuki değerlendirmelerimize Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması başlıklı çalışmamızdan ulaşılabilir.

    XX. YATIRIMCIYI KORUMAK İÇİN SÖZLEŞMEYE HANGİ GÜVENCELER KONULMALIDIR?

    Yabancı yatırımcı bakımından satış sözleşmesi, yalnızca taşınmazın bedelini ve teslim tarihini belirleyen bir belge olmamalıdır.

    Özellikle vatandaşlık amacıyla gerçekleştirilen yatırımda, tarafların vatandaşlık yatırımına ilişkin beklentileri ve sorumlulukları açık biçimde düzenlenmelidir.

    Örneğin satıcının, taşınmazın hukuki niteliklerini ve kendisinin bildiği yatırım uygunluğuna etki edebilecek hususları doğru açıklama yükümlülüğü sözleşmede yer alabilir.

    Taşınmazın belirtilen değerde olmaması, gerekli belgelere erişilememesi, satışın gerçekleştirilememesi veya satıcının taahhüt ettiği koşulları sağlamaması gibi durumlarda uygulanacak sözleşmesel sonuçlar belirlenebilir.

    Özellikle taşınmaz yatırımına esas resmi değerleme henüz tamamlanmamışsa, ödeme yükümlülüğünün belirli ön koşullara bağlanması değerlendirilebilir.

    Satış bedelinin tamamının önceden ve herhangi bir güvence alınmadan gönderilmesi yerine, tarafların menfaatleri ve mevzuatın ödeme koşullarıyla uyumlu güvenli bir işlem planı hazırlanmalıdır.

    Ancak özel sözleşmelerle satıcının veya aracının vatandaşlık kararının mutlaka olumlu sonuçlanacağını garanti etmesi, bu kararın devlet tarafından verildiği gerçeğini değiştirmez.

    Sözleşme, kamu makamlarının yerine geçerek vatandaşlık hakkı tesis edemez. Buna karşılık satıcının gerçeğe aykırı beyanı, sözleşmeye aykırılığı veya diğer hukuka aykırı davranışlarından doğabilecek özel hukuk sorumluluğunu düzenleyebilir.

    Bu nedenle yatırım sözleşmesinde vatandaşlık kararı üzerinde bulunmayan bir kontrol yetkisi vaat edilmesi ile satıcının kendi yükümlülüklerinin güvence altına alınması birbirinden ayrılmalıdır.

    XXI. VATANDAŞLIK BAŞVURUSUNUN REDDEDİLMESİ HALİNDE NE YAPILABİLİR?

    Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusunun reddedilmesi halinde öncelikle kararın hukuki niteliği ve hangi gerekçeye dayandığı tespit edilmelidir.

    Örneğin yatırım uygunluk belgesinin düzenlenmemesi veya reddedilmesi ile vatandaşlık başvurusuna ilişkin nihai olumsuz karar farklı idari işlemler olabilir.

    Bu işlemler bakımından yetkili makam, başvuru usulü, dava süresi ve görevli mahkeme ayrı değerlendirilmelidir.

    2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 7. maddesi kapsamında, özel düzenlemelerde farklı süre bulunmayan idari davalarda genel dava açma süresi 60 gündür. Ancak sürenin başlangıcı ve hangi işleme karşı hangi yargı yolunun uygulanacağı somut olayda incelenmelidir.

    Yatırımcının taşınmaz için ödediği bedeli geri istemesi, satış sözleşmesinden doğan haklarını kullanması veya satıcıya karşı tazminat talebinde bulunması da idari vatandaşlık başvurusundan farklı bir hukuki uyuşmazlık oluşturabilir.

    Bu sebeple vatandaşlık başvurusunun reddedilmesi halinde tek bir standart dava yolunun her uyuşmazlık için yeterli olduğu düşünülmemelidir.

    XXII. 2026 YILINDA YATIRIM YOLUYLA VATANDAŞLIK HAKKINDA SIKÇA SORULAN SORULAR

    1. Türkiye yatırım yoluyla vatandaşlık programını kapattı mı?

    Hayır. 22 Ekim 2026 itibarıyla incelenen resmi mevzuat ve kamu kurumlarının güncel açıklamaları, yatırım yoluyla istisnai Türk vatandaşlığı imkanının devam ettiğini göstermektedir.

    2. 400.000 dolar yatıran herkes Türk vatandaşı olabilir mi?

    Hayır. Yatırımın türü ve hukuki uygunluğu, ilgili resmi belgeler ve vatandaşlık başvurusuna ilişkin diğer koşulların değerlendirilmesi gerekir. Nihai karar yetkili makam tarafından verilir.

    3. Türkiye’den sadece boş arsa satın alarak vatandaşlık kazanılabilir mi?

    2026 yılında yapısız arsa veya tarımsal vasıflı taşınmaz edinimi, taşınmaz yatırımı yoluyla vatandaşlık bakımından uygun değildir. Taşınmazın tapu niteliği ve ilgili yapı koşulları ayrıca incelenmelidir.

    4. 200.000 dolarlık iki daire satın almak yeterli olur mu?

    Mevzuata uygun birden fazla bağımsız bölümün toplam yatırım tutarı üzerinden başvuru yapılması mümkündür. Ancak her iki taşınmazın değerlemesi, ödemesi ve vatandaşlık yatırımına elverişliliği ayrıca kontrol edilmelidir.

    5. Taşınmazı üç yıl sonra satabilir miyim?

    Üç yıllık taahhüdün gereği gibi yerine getirilmiş olması halinde, ilgili tapu kayıtları ve işlem türü bakımından gerekli prosedürler tamamlanarak satış değerlendirilebilir. Ancak bu durum başlangıçtaki yatırım işleminin hukuka uygunluğuna ilişkin denetimi tümüyle ortadan kaldırmaz.

    6. Bankaya 500.000 dolar yatırırsam vatandaşlık kesinleşir mi?

    Hayır. Mevduat yatırımı ve ilgili uygunluk tespiti, vatandaşlık başvurusunun yatırım koşullarıyla ilgili bölümünü oluşturur. Nihai vatandaşlık kararı ayrıca verilir.

    7. Yatırımın tamamını Türkiye’ye gelmeden gerçekleştirebilir miyim?

    Belirli yatırım ve temsil işlemleri vekaletnameyle gerçekleştirilebilir. Ancak ikamet ve vatandaşlık başvurularında bizzat bulunmayı gerektiren aşamalar veya biyometrik işlemler söz konusu olabilir.

    8. Vatandaşlık başvurusu kaç ayda tamamlanır?

    Başvurunun bütün aşamaları için her dosyada geçerli kesin bir sonuçlanma süresi verilmesi doğru değildir. Yatırım türü, belge incelemeleri, güvenlik araştırmaları ve idari işlemler süreyi etkileyebilir.

    9. Eşim ve çocuklarım da vatandaşlık kazanabilir mi?

    Mevzuatta öngörülen aile bireyleri bakımından başvuru imkanı bulunabilir. Ancak eşin ve çocukların hukuki durumu, yaşları, aile bağları ve ilgili diğer koşullar ayrıca incelenmelidir.

    10. 2026 soruşturmaları nedeniyle yeni yatırımcıların vatandaşlığı ileride iptal edilir mi?

    Yalnızca geçmişte soruşturmalar yürütülmüş olması yeni yatırımcının vatandaşlığının ileride iptal edileceği anlamına gelmez. Bununla birlikte vatandaşlık kazanma şartlarının gerçekleşmemesi veya TVK m.31 kapsamında hukuken önemli davranışların bulunması halinde ilgili kararın iptali veya geri alınması gündeme gelebilir.

    11. Ekspertiz şirketinin raporuna güvenmek yeterli midir?

    Resmi değerleme ve Tutar Tespit Belgesi süreci önemlidir. Ancak yatırımcı bakımından taşınmazın gerçek hukuki ve ekonomik durumunun bağımsız biçimde araştırılması da yararlı olabilir.

    12. Vatandaşlık başvurum reddedilirse paramı devletten geri alabilir miyim?

    Vatandaşlık başvurusunun reddedilmesi, taşınmaz için özel hukuk kişisine ödenen bedelin devlet tarafından doğrudan iade edilmesini gerektirmez. Para iadesi veya tazminat talepleri bakımından sözleşme, işlemin hukuki niteliği ve sorumluluk koşulları ayrı değerlendirilmelidir.

    XXIII. SONUÇ: YATIRIM YOLUYLA VATANDAŞLIKTA ÖNCELİK HUKUKİ GÜVENLİK OLMALIDIR

    Türkiye’de yatırım yoluyla istisnai Türk vatandaşlığı kazanılması 2026 yılı itibarıyla hukuken mümkündür. Gayrimenkul edinimi, banka mevduatı, sabit sermaye yatırımı, yatırım fonları, devlet borçlanma araçları, bireysel emeklilik ve istihdam oluşturma gibi seçenekler ilgili mevzuat kapsamında uygulanmaktadır.

    Ancak vatandaşlık başvurusunun hukuka uygunluğu yalnızca yatırımın parasal büyüklüğüyle değerlendirilemez.

    Özellikle gayrimenkul yatırımı bakımından taşınmazın hukuki niteliği, gerçek piyasa değeri, geçmiş mülkiyet durumu, ödeme kayıtları, döviz işlemleri, Tutar Tespit Belgesi ve üç yıllık taahhüt birlikte incelenmelidir.

    2025 ve 2026 yıllarında geçmiş vatandaşlık işlemlerine ilişkin yürütülen incelemeler, yeni yatırımcıların yalnızca vatandaşlık kazanma aşamasına odaklanmasının yeterli olmadığını göstermektedir.

    Yatırımcı açısından önemli olan, vatandaşlık kararının verildiği tarihte bütün hukuki şartların gerçekten mevcut bulunduğunun ve gerçekleştirilen işlemlerin sonradan da somut belgelerle ortaya konulabilmesidir.

    Bu nedenle yatırımcının hukuki güvenliği, yalnızca yatırım sürecinde düzenlenen uygunluk belgesine veya satış şirketinin taahhütlerine dayandırılmamalıdır.

    Yatırım öncesinde taşınmazın veya diğer yatırım aracının hukuki ve ekonomik analizi yapılmalı, ödeme ve değerleme süreçleri denetlenmeli, sözleşmesel riskler değerlendirilmeli ve vatandaşlığa ilişkin idari sürecin koşulları açık biçimde anlaşılmalıdır.

    Özellikle Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 31. ve 40. maddelerinde düzenlenen iptal ve geri alma kurumlarının varlığı, yatırımın başlangıç aşamasında gerçekleştirilecek hukuki incelemelerin önemini artırmaktadır.

    Sonuç olarak 2026 yılında Türkiye’de yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı kazanmak isteyen yabancılar açısından temel mesele yalnızca gerekli tutarda yatırım yapmak değil, hukuken geçerli, gerçek, denetlenebilir ve resmi kayıtlarla ispatlanabilir bir yatırım gerçekleştirmektir.

    Türk vatandaşlığının kazanılması devletin kamu hukuku alanındaki yetkisine bağlıdır. Bununla birlikte yatırımcının mülkiyet hakkının, ekonomik menfaatlerinin ve başvuru sürecindeki hukuki güvenliğinin korunması, yatırımın en başından itibaren dikkate alınması gereken ayrı ve önemli bir konudur.


    MEVZUAT, RESMİ KAYNAKLAR VE AKADEMİK KAYNAKLAR

    1. 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu, özellikle m.12, m.31 ve m.40.
    Türk Vatandaşlığı Kanunu – Resmi Metin

    2. Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik, özellikle m.20.

    3. 2644 sayılı Tapu Kanunu, özellikle m.35 ve m.36.

    4. 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu, özellikle m.31/1-j.

    5. Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, 09.12.2024 tarihli ve 2024/4 sayılı Genelge; vatandaşlık amacıyla taşınmaz edinimine ilişkin işlemler ve uygulama kılavuzu.
    TKGM – Vatandaşlık Kazanımı

    6. Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, 2024/2 sayılı Genelge; yabancıların taşınmaz edinimlerinde ve ilgili işlemlerde kullanılacak değerleme raporları.

    7. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü, Vatandaşlık Hizmetleri Sıkça Sorulan Sorular.
    Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü

    8. Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi, Gayrimenkul ve Vatandaşlık Edinimi – Yatırım Rehberi.
    Invest in Türkiye

    9. Sermaye Piyasası Kurulu, Yabancıların Yatırım Yapmak Suretiyle İstisnai Türk Vatandaşlığı Kazanımı.
    Sermaye Piyasası Kurulu

    10. Özgür, Çiçek, “Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C.75, S.1, 2026, s.741–779.
    Akademik Makale – DOI

    11. Dülger, Ahmet, “Taşınmaz Satın Alınmasıyla Türk Vatandaşlığının İstisnai Yoldan Kazanılmasında Değerleme Raporu ve Uygunluk Belgesi Alınması”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C.16, S.1, 2025, s.167–180.
    Akademik Makale – DOI


    ÖNCEKİ VATANDAŞLIK HUKUKU ÇALIŞMALARIMIZ

    19 Eylül 2026: Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması: Sahte Ekspertiz, Muvazaalı İşlemler, İyi Niyetli Yatırımcı ve Yargısal Koruma.

    26 Eylül 2026: 1.070 Kişiyi İlgilendiren Türk Vatandaşlığı İptali Süreci 2026.

    28 Eylül 2026: Türk Vatandaşlığı İptali ve Geri Alınması 2026: Ekspertiz, Eksik Yatırım, Aile ve Soruşturulan İnşaat Şirketleri.

    4. Çalışmamız: Gerçek Yatırım Yapan Yabancının Türk Vatandaşlığı İptal Edilebilir mi? Ekspertiz, Banka Kayıtları, Delil Tespiti ve Yargısal Koruma.


    YAZAR VE HUKUKİ İLETİŞİM BİLGİLERİ

    Av. Murat Can Dolğun
    İstanbul Barosu
    TD Hukuk ve Danışmanlık – TD Law Firm
    İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa – Hukuk Dersleri

    Ofis: İstanbul Dünya Ticaret Merkezi, A2 Blok, Kat: 5, No: 206, Yeşilköy, Bakırköy / İstanbul

    Telefon: +90 212 299 44 22
    WhatsApp: +90 507 475 44 22
    Web: dolgun.av.tr

    Bu makale 22 Ekim 2026 itibarıyla erişilebilen mevzuat, resmi kurum açıklamaları ve akademik kaynaklar esas alınarak hazırlanmış genel hukuki bilgilendirme çalışmasıdır. Hukuki düzenlemelerde sonradan değişiklik yapılabileceğinden, somut yatırım veya vatandaşlık başvurusu öncesinde güncel mevzuat ve ilgili idarenin uygulamaları ayrıca doğrulanmalıdır. Metin kişiye özel hukuki mütalaa veya vatandaşlık sonucu garantisi oluşturmaz.

  • Gerçek Yatırımcının Türk Vatandaşlığı İptal Edilir mi? 2026

    Gerçek Yatırımcının Türk Vatandaşlığı İptal Edilir mi? 2026

    DOLĞUN AKADEMİ | VATANDAŞLIK HUKUKU | 2026

    GERÇEK YATIRIM YAPAN YABANCININ TÜRK VATANDAŞLIĞI İPTAL EDİLEBİLİR Mİ? EKSPERTİZ, BANKA KAYITLARI, DELİL TESPİTİ VE YARGISAL KORUMA

    Yazar: Av. Murat Can Dolğun
    Yayın: TD Hukuk ve Danışmanlık – Dolğun Akademi
    Güncelleme: 22 Ekim 2026


    ÖZET

    2025 ve 2026 yıllarında Türkiye’de yatırım yoluyla kazanılan Türk vatandaşlıklarına ilişkin yürütülen idari incelemeler ve ceza soruşturmaları, önemli bir hukuki sorunu gündeme getirmiştir: Gerçekten taşınmaz satın alan, yatırım bedelini banka aracılığıyla ödeyen, tapusunu edinen, resmi ekspertiz raporuna güvenen ve herhangi bir hileli işleme katılmayan yabancı yatırımcının Türk vatandaşlığı sonradan iptal edilebilir mi?

    Bu sorunun tek bir cevapla karşılanması mümkün değildir. Çünkü Türk hukukunda ilgilinin yalan beyanı veya vatandaşlığın kazanılmasına esas önemli hususları gizlemesi nedeniyle vatandaşlık kararının iptal edilmesi ile vatandaşlığın kazanılması için gerekli hukuki şartların gerçekte oluşmadığının sonradan anlaşılması üzerine vatandaşlık kararının geri alınması farklı kurumlardır.

    5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 31. maddesi ile 40. maddesi arasındaki bu fark, iyi niyetli yatırımcı bakımından son derece önemlidir. Yatırımcının para transferlerini gerçekten gerçekleştirmesi, taşınmazın gerçek piyasa değerinin vatandaşlık için gerekli eşiği karşıladığı anlamına her durumda gelmez. Buna karşılık bir ekspertiz raporunda hata bulunması da taşınmazın mutlaka yatırım eşiğinin altında olduğunu veya yatırımcının bu hatayı bildiğini göstermez.

    Bu nedenle vatandaşlık iptali riski taşıyan dosyalarda gerçek para hareketleri, yatırım tarihindeki hukuki şartlar, tarihsel taşınmaz değeri, değerleme raporlarının teknik doğruluğu, yatırımcının bilgi ve davranışları ile idarenin önceki inceleme işlemleri birlikte değerlendirilmelidir.

    Bu çalışmada banka kayıtlarının delil değeri, geriye dönük gayrimenkul değerlemesi, karşı ekspertiz çalışmaları, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu kapsamında delil tespiti, ceza soruşturmasının idari işleme etkisi ve vatandaşlık kararlarına karşı yargısal korunma imkanları ele alınmaktadır.

    İÇİNDEKİLER

    1. 2026 yılında gerçek yatırımcı neden risk altında?
    2. Gerçek yatırım ile hukuken yeterli yatırım arasındaki fark
    3. TVK m.31: Yalan beyan ve gizleme
    4. TVK m.40: Hukuki şartların oluşmaması
    5. Yatırım tarihinde geçerli olan parasal sınır
    6. Banka transferleri ve ödemenin ispatı
    7. Ekspertiz raporunun hatalı olması
    8. Geçmiş tarihli değerleme ve teknik inceleme
    9. Karşı ekspertiz ve bilirkişi raporu
    10. Mahkemeden delil tespiti istenmesi
    11. Delil tespitinin ceza ve idari davaya etkisi
    12. İyi niyet, hukuki güvenlik ve devlete güven
    13. Danıştay içtihatları
    14. Ceza soruşturması ve KYOK
    15. İptal davası ve yürütmenin durdurulması
    16. Satıcı, müteahhit ve aracıların sorumluluğu
    17. Yatırımcı için delil ve savunma planı
    18. Sonuç ve hukuki değerlendirme

    I. 2026 YILINDA GERÇEK YATIRIM YAPAN KİŞİLER NEDEN VATANDAŞLIK İPTALİ RİSKİYLE KARŞILAŞIYOR?

    Türkiye’de taşınmaz edinilmesi yoluyla Türk vatandaşlığı kazanan yabancıların dosyaları, geçmişte gerçekleştirilen yatırımlara yönelik idari incelemeler ve ceza soruşturmaları nedeniyle yeniden gündeme gelmiştir. Özellikle taşınmaz bedellerinin gerçekte ödenip ödenmediği, yurtdışından döviz girişi sağlanıp sağlanmadığı, ekspertiz raporlarının gerçek piyasa değerini yansıtıp yansıtmadığı ve satış işlemlerinin muvazaalı olup olmadığı araştırılmaktadır.

    İçişleri Bakanlığının 21 Eylül 2026 tarihinde kamuoyuna yansıyan açıklamasına göre, çeşitli yatırım dosyalarında 5.391 kişinin vatandaşlığına ilişkin iptal, 743 kişinin vatandaşlık kararına ilişkin geri alma işlemi gerçekleştirilmiş; böylece aile fertleri dahil toplam 6.134 kişiye ilişkin işlem açıklanmıştır.

    Aynı tarihte İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen yeni soruşturma kapsamında 263 yatırımcı ve 807 aile ferdinden oluşan toplam 1.070 kişi tespit edildiği bildirilmiştir. Ancak 1.070 kişilik soruşturma kapsamında tespit edilmek ile bu kişilerin tamamı hakkında kesin bir vatandaşlık iptali kararı verilmiş olması aynı hukuki durum değildir.

    Resmi açıklamaların ayrıntıları ve soruşturma ile idari işlem arasındaki fark için daha önce yayımladığımız 1.070 Kişiyi İlgilendiren Türk Vatandaşlığı İptali Süreci 2026 başlıklı çalışmamıza başvurulabilir.

    Burada özellikle gerçek yatırım yapan kişilerin hukuki durumları ayrıca değerlendirilmelidir. Aynı inşaat şirketinden taşınmaz satın alan iki yabancı arasında yatırım bedeli, para kaynağı, taşınmazın değeri, satıcıyla kurulan ilişki ve usulsüzlüklerden haberdar olma bakımından çok önemli farklılıklar bulunabilir.

    Bu sebeple geniş kapsamlı bir soruşturmanın varlığı, bütün yatırımcıların aynı hukuki sonuca tabi tutulması gerektiği anlamına gelmez. Her vatandaşlık dosyasının bireysel özellikleri dikkate alınmalıdır.

    II. GERÇEK YATIRIM İLE HUKUKEN YETERLİ YATIRIM AYNI ŞEY DEĞİLDİR

    Yatırım yoluyla vatandaşlık uyuşmazlıklarında en sık karşılaşılan kavramsal hata, gerçekten ödeme yapılmış olması ile kanunen gerekli yatırım şartlarının gerçekleşmiş olmasının aynı kabul edilmesidir.

    Örneğin bir yabancı yatırımcının 400.000 ABD doları ödediği, bu bedelin banka transferleriyle satıcıya ulaştığı, taşınmazın tapuda yatırımcı adına tescil edildiği ve paranın yatırımcıya geri dönmediği varsayılsın.

    Bu veriler, satış işleminin gerçekliği ve ödeme bakımından güçlü deliller oluşturur. Ancak taşınmazın edinildiği tarihteki gerçek piyasa değerinin kanunen gerekli yatırım eşiğini karşılayıp karşılamadığı ayrıca araştırılabilir.

    Tersinden bakıldığında, bir taşınmazın yatırım tarihindeki piyasa değerinin vatandaşlık için gerekli eşiği karşılıyor olması da yatırımcı tarafından mevzuatta aranan ödeme ve diğer işlem şartlarının yerine getirildiğini tek başına kanıtlamaz.

    Dolayısıyla inceleme üç farklı mesele üzerinde yoğunlaşmalıdır: Gerçek bir satış var mı? Yatırım mevzuatta öngörülen objektif koşulları sağlıyor mu? Yatırımcıya isnat edilebilecek herhangi bir hileli davranış bulunuyor mu?

    Bu üç soruya verilecek cevapların birbirinden ayrılması, yanlış hukuki nitelendirmelerin önlenmesi bakımından önemlidir.

    III. 5901 SAYILI KANUN M.31: YATIRIMCININ YALAN BEYANI VEYA ÖNEMLİ HUSUSLARI GİZLEMESİ

    5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 31. maddesi, vatandaşlığın kazanılmasına ilişkin kararın ilgilinin yalan beyanı veya vatandaşlığın kazanılmasına esas teşkil eden önemli hususları gizlemesi sonucunda gerçekleşmesi halinde kararı veren makam tarafından iptal edilmesini düzenlemektedir.

    Kanun hükmünün lafzı dikkatle incelendiğinde herhangi bir usulsüzlüğün tespit edilmesinin tek başına yeterli olmadığı görülmektedir. Burada ilgilinin davranışı ile vatandaşlığın kazanılması arasında hukuken anlamlı bir bağlantı kurulması gerekir.

    Örneğin vatandaşlık başvurusunda kullanılan ekspertiz raporunun değerleme uzmanı tarafından gerçeğe aykırı biçimde düzenlendiği iddia ediliyorsa yatırımcının bu raporun içeriğini bilerek değiştirtip değiştirmediği, değerleme sonucunu etkilemeye yönelik bir girişimde bulunup bulunmadığı veya gerçeğe aykırılığı bilmesine rağmen başvuruda kullanıp kullanmadığı araştırılmalıdır.

    Bir değerleme kuruluşu hakkında soruşturma yürütülmesi, bu kuruluşun hazırladığı raporu kullanan bütün yatırımcıların raporun gerçeğe aykırılığını bildiğini kanıtlamaz.

    Benzer biçimde müteahhidin başka satışlarda muvazaalı para transferi gerçekleştirmiş olması, aynı şirketten taşınmaz satın almış ancak gerçek ödeme yapmış yatırımcının bu işlemlere bilerek katıldığını göstermez.

    Bu nedenle m.31 kapsamında yürütülen incelemelerde yatırımcının kişisel beyanları, bilgisi, iradesi ve eylemleri somut deliller üzerinden değerlendirilmelidir.

    IV. 5901 SAYILI KANUN M.40: VATANDAŞLIĞIN KAZANILMASI İÇİN GEREKLİ HUKUKİ ŞARTLARIN OLUŞMAMASI

    Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 40. maddesi ise farklı bir mekanizma düzenlemektedir. Buna göre Türk vatandaşlığının kazanılması veya kaybına ilişkin kararlar, hukuki şartlar oluşmadan veya mükerrer olarak verildiği sonradan anlaşıldığında geri alınır.

    Bu hüküm bakımından temel tartışma, vatandaşlık kararının verildiği dönemde hukuki şartların gerçekte mevcut olup olmadığıdır.

    Bir yatırımcı taşınmazı gerçekten satın almış, bedelini tamamen ödemiş, sahte belge hazırlamamış ve herhangi bir usulsüzlüğe katılmamış olabilir. Bununla birlikte taşınmazın gerçek değerinin vatandaşlığın kazanılması için o tarihte aranan yatırım tutarından düşük olduğu ileri sürülürse m.40 kapsamında ayrı bir uyuşmazlık ortaya çıkabilir.

    Bu noktada yalnızca iyi niyetin ileri sürülmesi her durumda yeterli değildir. Gerçek yatırım değerinin tarihsel ve teknik delillerle ortaya konulması da gerekir.

    Diğer taraftan m.40, idareye herhangi bir somut dayanak göstermeksizin geçmiş vatandaşlık kararlarını sona erdirme yetkisi veren sınırsız bir hüküm olarak değerlendirilemez. Geri alma işleminin kanuni koşullarının, dayandığı maddi vakıaların ve hukuki gerekçesinin yargısal denetimi mümkündür.

    Çiçek Özgür’ün 2026 yılında Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi’nde yayımlanan “Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması” başlıklı bilimsel çalışması da m.31 ile m.40 arasındaki ayrımın yatırım vatandaşlığı bakımından önemini incelemektedir.

    Bu ayrımın genel çerçevesini önceki Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması başlıklı kapsamlı makalemizde de ele almıştık.

    V. VATANDAŞLIK İÇİN 250.000 DOLAR MI, 400.000 DOLAR MI GEREKLİYDİ?

    Geçmiş yatırımların incelenmesinde ilk yapılması gereken işlemlerden biri, taşınmazın edinildiği tarihte yürürlükte bulunan yatırım mevzuatının tespit edilmesidir.

    Taşınmaz edinimi yoluyla vatandaşlığa ilişkin parasal eşikler farklı dönemlerde değişmiştir.

    Edinim dönemi Asgari yatırım tutarı
    12 Ocak 2017 – 18 Eylül 2018 1.000.000 USD
    19 Eylül 2018 – 12 Haziran 2022 250.000 USD
    13 Haziran 2022 ve sonrası 400.000 USD

    Bu kronolojik ayrım son derece önemlidir. Örneğin 2020 yılında vatandaşlık amacıyla edinilen bir taşınmaz bakımından, yalnızca bugün geçerli olan 400.000 ABD doları eşiğinden hareketle yatırımın yetersiz olduğu sonucuna ulaşılamaz.

    Dosyanın değerlendirilmesinde taşınmazın edinim tarihi, ödeme tarihleri, vatandaşlığa uygunluk belgesinin düzenlenmesi ve başvurunun dayandığı mevzuat birlikte incelenmelidir.

    Ayrıca taşınmazın türüne, mülkiyet yapısına, satış vaadi veya kesin satış niteliğine ve ilgili tarihte yürürlükte bulunan özel şartlara dikkat edilmelidir. Yatırım miktarının yeterli olması, diğer bütün mevzuat koşullarının da yerine getirildiğini kendiliğinden göstermez.

    VI. GERÇEK BANKA TRANSFERLERİ VATANDAŞLIK DOSYASINDA NEYİ İSPATLAR?

    Bir vatandaşlık yatırımının gerçekliğinin araştırılmasında banka kayıtları temel deliller arasındadır. Özellikle yurt dışında bulunan yatırımcıların Türkiye’de gerçekleştirdikleri taşınmaz alımlarında yalnızca ödeme dekontunun bulunması değil, paranın izlediği bütün finansal yolun ortaya konulması önemlidir.

    İncelemede yatırımcının yabancı ülkedeki banka hesabından çıkan para, aracı bankalar üzerinden gerçekleştirilen transfer, Türkiye’deki alıcı veya satıcı hesabına ulaşan tutar, döviz işlemleri ve tapudaki satış bedeli arasında bağlantı kurulmalıdır.

    SWIFT mesajları, bankaca onaylanmış hesap hareketleri, işlem referans numaraları, transfer açıklamaları, döviz alım belgeleri ve satıcının tahsilata ilişkin kayıtları birlikte değerlendirildiğinde ödemenin ekonomik gerçekliği daha sağlıklı biçimde araştırılabilir.

    Özellikle sadece belirli bir tarihe ait tek bir banka dekontunun sunulması her uyuşmazlıkta yeterli olmayabilir. Soruşturma makamları ödemenin yapıldıktan sonra yatırımcıya veya ilişkili başka kişilere geri dönüp dönmediğini de araştırabilir.

    Bu nedenle savunma bakımından ödemenin başlangıç noktası ile satıştan sonraki hareketlerin mümkün olduğu ölçüde birlikte incelenmesi gerekir.

    Örneğin gerçek yatırımcı 400.000 ABD dolarını satıcıya ödemiş ve hiçbir şekilde geri almamış olabilir. Buna karşılık başka bir işlemde bankadan gönderilen bedelin kısa süre içerisinde gizli bir anlaşmayla iade edilmesi söz konusu olabilir. İki işlemin hukuki niteliği ve delil durumu aynı değildir.

    Öte yandan bedelin geri dönmediğinin gösterilmesi, taşınmazın tarihsel piyasa değerine ilişkin teknik tartışmayı tek başına sona erdirmez.

    VII. EKSPERTİZ RAPORU HATALIYSA GERÇEK YATIRIMCININ VATANDAŞLIĞI İPTAL EDİLİR Mİ?

    Bir taşınmazın değerleme raporunda hata tespit edilmesi ile o taşınmazın yatırım tarihinde gerçekten gerekli parasal sınırın altında bulunması farklı meselelerdir.

    Örneğin vatandaşlık başvurusunda kullanılan raporda taşınmazın değeri 450.000 ABD doları olarak gösterilmiş olsun. Yıllar sonra hazırlanan yeni bir bilirkişi raporunda taşınmazın yatırım tarihindeki değeri 370.000 ABD doları olarak hesaplanmış olabilir.

    Bu durumda ortaya çıkan fark ciddidir. Ancak hukuki inceleme yalnızca iki rakamın karşılaştırılmasıyla tamamlanamaz. Raporların hangi değerleme yöntemleriyle hazırlandığı, hangi emsal satışların kullanıldığı, taşınmazın fiziksel ve hukuki özelliklerinin doğru belirlenip belirlenmediği ve hesaplamaların yatırım tarihindeki ekonomik şartlara dayanıp dayanmadığı araştırılmalıdır.

    Bir başka örnekte ilk ekspertiz raporunda 450.000 ABD doları olarak gösterilen taşınmazın geriye dönük bağımsız teknik inceleme sonucunda 415.000 ABD doları değerinde olduğu ortaya çıkabilir. İlk raporun değerinin tartışmalı olması, bu örnekte taşınmazın gerekli yatırım sınırının altında bulunduğunu kendiliğinden kanıtlamaz.

    Dolayısıyla uyuşmazlığın merkezinde yalnızca raporun hatalı olup olmadığı değil, yatırımın gerçekleştirildiği tarihte taşınmazın gerçek ekonomik değerinin ne olduğu sorusu bulunmalıdır.

    VIII. GERİYE DÖNÜK GAYRİMENKUL DEĞERLEMESİ NASIL YAPILMALIDIR?

    Vatandaşlık dosyalarında geçmiş tarihli değerleme, sıradan bir güncel emlak fiyatı araştırması değildir. İnceleme konusu taşınmazın edinildiği dönemdeki özelliklerinin ve piyasa koşullarının yeniden oluşturulmasını gerektiren teknik bir çalışmadır.

    Örneğin 2021 yılında satın alınmış bir bağımsız bölümün değerinin 2026 yılında araştırıldığı varsayılsın. Bu durumda bilirkişinin yalnızca 2026 yılındaki güncel emlak ilanlarını kullanarak geçmiş değer hakkında sonuca ulaşması yeterli bir inceleme yöntemi olmayabilir.

    Taşınmazın 2021 yılındaki inşaat seviyesi, katı, konumu, cephesi, net ve brüt kullanım alanı, hukuki durumu, teslim koşulları, aynı projedeki emsal bağımsız bölümlerin satışları ve dönemin ekonomik koşulları dikkate alınmalıdır.

    Özellikle inşaat halindeki projelerde taşınmazın değerini belirleyen önemli unsurlardan biri, edinim tarihindeki tamamlanma seviyesidir. Projenin tamamlandığı tarihteki değer ile henüz kaba inşaat aşamasındaki değer aynı kabul edilemez.

    Değerleme yapılırken mümkün olduğunda aynı proje veya yakın çevredeki benzer özelliklere sahip taşınmazların gerçekleşmiş satış verilerine öncelik verilmelidir. İlan fiyatları ise gerçek satış bedelleriyle aynı ispat gücüne sahip değildir.

    Ayrıca değerlemenin ana taşınmaz veya tüm proje üzerinden mi, yoksa vatandaşlık yatırımına konu belirli bağımsız bölüm üzerinden mi yapıldığı açıklığa kavuşturulmalıdır.

    Örneğin henüz kat mülkiyeti kurulmamış bir projedeki ana parselin metrekare değeri ile onuncu kattaki belirli bir bağımsız bölümün satış değeri arasında teknik farklılıklar bulunabilir. Ana taşınmaza ilişkin genel hesaplamanın bağımsız bölüme uygulanabilmesi için bu farklılıkların yeterince açıklanması gerekir.

    Tarihsel döviz kurları, enflasyon göstergeleri ve gayrimenkul fiyat endeksleri yardımcı araçlar olarak kullanılabilir. Ancak yalnızca genel bir endeks kullanılması, belirli bir taşınmazın yatırım tarihindeki gerçek değerini her durumda kesin biçimde ortaya koymaz.

    IX. YENİ EKSPERTİZ RAPORUNA KARŞI BAĞIMSIZ TEKNİK RAPOR HAZIRLANABİLİR Mİ?

    İdare veya ceza soruşturması kapsamında hazırlanan bilirkişi raporunun sonuçlarına karşı teknik değerlendirme yapılması mümkündür. Ancak bu amaçla hazırlanacak raporun yalnızca farklı bir bedel içermesi yeterli değildir.

    Karşı teknik çalışma, mevcut raporun hangi verileri esas aldığını, hangi emsalleri kullandığını, hangi değerleme yöntemini tercih ettiğini ve teknik sonuçların neden tartışmalı olduğunu açıklamalıdır.

    Örneğin raporda bağımsız bölümün metrekaresi yanlış alınmışsa, farklı cephedeki taşınmazlarla karşılaştırma yapılmışsa, satış tarihi dışındaki dönemlere ait fiyatlar kullanılmışsa veya inşaat seviyesi hatalı belirlenmişse bu hususlar somut belgelerle ortaya konulmalıdır.

    Ayrıca yalnızca yatırımcı lehine sonuç doğuran emsal satışların seçilmesinden kaçınılmalıdır. Bilimsel ve teknik bakımdan güvenilir bir karşı değerlendirme, hem olumlu hem de olumsuz emsal verileri açıklayabilmelidir.

    Bağımsız uzman raporu, idareye sunulacak savunmanın hazırlanmasında, ceza soruşturmasında teknik görüş oluşturulmasında veya yargılama sırasında bilirkişi incelemesine yönelik itirazların geliştirilmesinde yararlı olabilir.

    Ancak özel olarak hazırlatılan bir raporun mahkemece atanmış bilirkişi raporu ile aynı usuli niteliğe sahip olduğu kabul edilmemelidir. Nihai değerlendirme ilgili makamın veya mahkemenin yetkisi dahilindedir.

    X. GERÇEK YATIRIMCI MAHKEMEDEN DELİL TESPİTİ İSTEYEBİLİR Mİ?

    6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 400 ve devamı maddeleri, belirli koşullarla dava açılmadan önce veya dava sırasında delil tespitine başvurulabilmesini düzenlemektedir.

    HMK m.400 kapsamında bir vakıanın tespiti amacıyla keşif yapılması, bilirkişi incelemesi gerçekleştirilmesi veya tanık beyanlarının alınması gibi işlemler talep edilebilir. Ancak delil tespiti için hukuki yararın bulunması gerekir.

    Kanunda öngörülen hukuki yarar bakımından delilin hemen tespit edilmemesi halinde kaybolması veya ileride ileri sürülmesinin önemli ölçüde zorlaşması ihtimali önem taşımaktadır.

    Gayrimenkul yatırımına ilişkin uyuşmazlıklarda delil tespitinin özellikle taşınmazın fiziki özelliklerinin değişme ihtimali, inşaat durumunun sonradan farklılaşması, belirli teknik verilerin kaybolması veya satıcıyla yaşanan uyuşmazlığın ilerideki hukuk davasına etkisi bakımından değerlendirilmesi mümkündür.

    Örneğin yatırımcı ile taşınmazı satan şirket arasında taşınmazın gerçeğe aykırı niteliklerle pazarlandığı, vaat edilen özellikleri taşımadığı veya gerçek değerinin gizlendiği iddiasına dayalı bir özel hukuk uyuşmazlığı bulunabilir. Böyle bir durumda ileride açılabilecek davada ileri sürülecek somut vakıalar bakımından delil tespiti koşullarının oluşup oluşmadığı ayrıca değerlendirilmelidir.

    Ancak yalnızca vatandaşlığın iptal edilebileceğinden endişe duyulması, HMK kapsamında her durumda delil tespiti kararı verilmesini zorunlu kılmaz. Talep konusu vakıa, hukuki yarar, görev ve yetki kuralları ile olası karşı taraf somutlaştırılmalıdır.

    HMK m.401 delil tespiti bakımından görev ve yetkiyi; m.402 ise talep dilekçesinin içeriğini, gider avansını ve usuli işlemleri düzenlemektedir.

    Bu sebeple delil tespiti, vatandaşlık iptali riski bulunan her yatırımcı için zorunlu ve standart bir işlem değil, somut olayın ihtiyaçlarına göre değerlendirilecek bir hukuki koruma aracıdır.

    XI. DELİL TESPİTİ RAPORU VATANDAŞLIK İPTALİNİ ENGELLER Mİ?

    Mahkeme yoluyla delil tespiti gerçekleştirilmesi, Türk vatandaşlığının iptal edilmesini veya vatandaşlık kararının geri alınmasını tek başına engellemez.

    Delil tespiti ile vatandaşlık kararının sona erdirilmesine ilişkin idari işlem farklı hukuki alanlara aittir. Bir hukuk mahkemesinin belirli bir vakıaya ilişkin tespit yaptırması, vatandaşlık kazanma kararının hukuka uygun olduğunu kesin hükümle belirlediği anlamına gelmez.

    Bununla birlikte usulüne uygun elde edilen teknik veriler, somut uyuşmazlıktaki ilgilerine göre idari makamlara sunulabilir veya yargılamalarda değerlendirilmesi istenebilir.

    Bu noktada ceza soruşturması ile idari yargılamada kullanılan bilirkişi incelemeleri de birbirinden ayrılmalıdır. Ceza soruşturmasında 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun bilirkişiliğe ilişkin hükümleri, idari yargılamada ise 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun ilgili hükümleri uygulanır.

    Dolayısıyla özel hukuk alanında yaptırılmış delil tespiti, ceza soruşturmasındaki veya idari davadaki bilirkişi incelemesinin zorunlu yerine geçen bir işlem değildir.

    Bu nedenle gerçek yatırımcı bakımından önce hangi maddi vakıanın ispatlanması gerektiği belirlenmeli; ardından bağımsız teknik görüş, delil tespiti, idari dosya incelemesi ve yargısal bilirkişi incelemesi gibi araçlardan hangisinin uygun olduğu değerlendirilmelidir.

    XII. İYİ NİYETLİ YATIRIMCININ DEVLETE GÜVENİ VE HUKUKİ GÜVENLİK İLKESİ

    Yatırım yoluyla vatandaşlık işlemlerinde devletin rolü yalnızca son vatandaşlık kararının verilmesinden ibaret değildir. Taşınmaz edinimi, yatırım bedelinin tespiti, uygunluk belgesi, güvenlik araştırmaları ve vatandaşlık değerlendirmesi farklı resmi süreçlerden oluşmaktadır.

    Yatırımcı, yetkili sistem içerisinde hazırlanan değerleme raporuna dayanmış, gerekli belgeleri ibraz etmiş, uygunluk belgesini almış ve nihayet Türk vatandaşlığını kazanmış olabilir.

    Bu koşullarda yatırımcı bakımından resmi işlemlere güven, idari istikrar, hukuki belirlilik ve kazanılmış hukuki statünün korunması gibi ilkeler önem kazanmaktadır.

    Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 2. maddesinde düzenlenen hukuk devleti ilkesi ile 66. maddesinde yer alan vatandaşlığın kanuni şartlarla kazanılması ve ancak kanunda belirtilen hallerde kaybedilmesi ilkesi birlikte değerlendirilmelidir.

    Özellikle bir kamu makamının daha önce olumlu değerlendirdiği yatırımın yıllar sonra farklı şekilde yorumlanması halinde, yeni değerlendirmenin nedenleri ve dayandığı somut vakıalar açık biçimde ortaya konulmalıdır.

    Bununla birlikte hukuki güvenlik ilkesi, vatandaşlığa ilişkin açık kanuni şartların gerçekte hiç gerçekleşmediği her durumda vatandaşlık statüsünün mutlaka korunacağı anlamına gelmez.

    Bu nedenle gerçek yatırımcının savunması yalnızca devlete güvendiği iddiasına dayandırılmamalı; yatırımın hukuken yeterli olduğunu gösteren objektif maddi delillerle desteklenmelidir.

    Özellikle idarenin önceki incelemelerindeki olası hatalar ile yatırımcının kişisel olarak gerçekleştirdiği veya bilgisi dahilinde bulunan işlemler birbirinden ayrılmalıdır.

    XIII. DANIŞTAY KARARLARI VE VATANDAŞLIK KARARININ GERİ ALINMASININ YARGISAL DENETİMİ

    Vatandaşlık kararlarının geri alınmasına ilişkin yargısal denetim bakımından Danıştay 10. Dairesinin 23 Haziran 2025 tarihli, E.2021/279 ve K.2025/3174 sayılı kararı önem taşımaktadır.

    Söz konusu karar doğrudan gayrimenkul yatırımı veya sahte ekspertiz uyuşmazlığına ilişkin değildir. Dava, istisnai yoldan kazanılmış vatandaşlığın milli güvenlik ve kamu düzeni yönünden ileri sürülen gerekçelere dayanılarak TVK m.40 kapsamında geri alınmasına ilişkindir.

    Danıştay incelemesinde, geri alma işleminin dayandığı sebeplerin somut bilgi ve belgelerle desteklenip desteklenmediği, ileri sürülen gerekçelerin vatandaşlık kararı verilmeden önce de idarenin bilgisi dahilinde bulunup bulunmadığı ve hukuki şartların gerçekten oluşup oluşmadığı değerlendirilmiştir.

    Kararda vatandaşlığın geri alınmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı bulunduğu görülmektedir. Karar oy çokluğuyla verilmiş olup temyiz yolu açık olduğu da hükümde belirtilmiştir.

    Bu kararın yatırım vatandaşlığı uyuşmazlıklarına doğrudan ve otomatik biçimde uygulanması doğru olmaz. Bununla birlikte idari işlemin sebep unsurunun somut delillerle desteklenmesi, geçmişte mevcut olduğu iddia edilen hukuki eksikliğin araştırılması ve idarenin önceki bilgi durumunun değerlendirilmesi bakımından önemli hukuki ilkeler sunmaktadır.

    Örneğin bir yatırımcının dosyasında 2026 yılında ortaya çıkan yeni bir bilirkişi raporu bulunması halinde temel soru, bu raporun vatandaşlığın kazanıldığı tarihte objektif yatırım şartlarının gerçekleşmediğini güvenilir biçimde gösterip göstermediğidir.

    Başka bir ifadeyle sonradan rapor düzenlenmesi ile geçmişte yatırım şartlarının bulunmadığının hukuken yeterli biçimde ortaya konulması aynı değildir.

    XIV. CEZA SORUŞTURMASININ SONUCU VATANDAŞLIĞIN KORUNMASINI SAĞLAR MI?

    2026 yılındaki vatandaşlık uyuşmazlıklarında ceza soruşturmaları ile idari incelemeler çoğu zaman birlikte gündeme gelmektedir. Ancak bu iki sürecin amaçları ve hukuki değerlendirme ölçütleri farklıdır.

    Ceza soruşturmasında yatırımcı hakkında nitelikli dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik veya soruşturmanın niteliğine göre başka suç isnatları bulunabilir. Bununla birlikte belirli bir şirket üzerinden gayrimenkul satın alınmış olması, yatırımcının mutlaka suçun şüphelisi veya faili olduğu anlamına gelmez.

    Ceza sorumluluğu şahsidir. Yatırımcının herhangi bir suç örgütü veya muvazaalı işlem organizasyonuna bilerek katılıp katılmadığı, gerçeğe aykırı belge düzenlenmesine katkıda bulunup bulunmadığı ve kendisine isnat edilen somut fiillerin neler olduğu ayrıca belirlenmelidir.

    Savcılık tarafından kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi, yatırımcıya yöneltilen ceza hukuku iddialarının değerlendirilmesi bakımından önemli olabilir.

    Ancak KYOK kararı, vatandaşlık dosyasında gerekli objektif yatırım şartlarının gerçekleştiğini her durumda kesin biçimde ortaya koymaz. Dolayısıyla KYOK verilmiş olması, TVK m.40 kapsamındaki bir idari uyuşmazlığın mutlaka yatırımcı lehine sonuçlanmasını sağlamaz.

    Benzer şekilde ceza soruşturmasının devam etmesi veya ceza davası açılmış olması da vatandaşlık iptalinin hukuken kesinleştiğini göstermez.

    Ceza dosyasındaki deliller ile vatandaşlık dosyasındaki idari ve teknik veriler birlikte değerlendirilmekle birlikte her süreç kendi hukuki kuralları çerçevesinde incelenmelidir.

    XV. GERÇEK YATIRIMCININ VATANDAŞLIĞI İPTAL EDİLİRSE HANGİ DAVALAR AÇILABİLİR?

    Türk vatandaşlığının kazanılmasına ilişkin kararın iptali veya geri alınması, hukuki niteliği itibarıyla yargısal denetime tabi idari işlemdir.

    2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 7. maddesi uyarınca, özel kanunlarda farklı süre öngörülmeyen idari uyuşmazlıklarda genel dava açma süresi 60 gündür. Süre kural olarak yazılı bildirim tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlar.

    Ancak vatandaşlık uyuşmazlığında görevli yargı merciinin belirlenmesi bakımından işlemin hangi makam tarafından tesis edildiği ve hukuki niteliği incelenmelidir. Her vatandaşlık uyuşmazlığının aynı mahkemede açılacağı varsayılmamalıdır.

    Özellikle yatırım uygunluk belgesine ilişkin işlem ile vatandaşlığı kazanma kararının iptali veya geri alınmasına ilişkin işlem birbirinden ayrı olabilir. Bu işlemlerin yetki, sebep, konu ve yargısal denetim bakımından farklı özellikleri bulunabilir.

    İptal davasında idarenin dayandığı değerleme raporu, para hareketlerine ilişkin tespitler, vatandaşlığın kazanılmasına esas belgeler ve yatırımcının kişisel davranışları birlikte incelenmelidir.

    İdari yargıda dava açılması kural olarak işlemin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz. İYUK m.27 kapsamında yürütmenin durdurulması istenebilir.

    Yürütmenin durdurulması bakımından idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması ve uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zarar doğması koşullarının birlikte değerlendirilmesi gerekir.

    Vatandaşlık statüsünün sona ermesi, kişinin pasaportu, Türkiye’ye giriş ve ikameti, aile düzeni ve hukuki ilişkileri üzerinde ciddi sonuçlar doğurabilir. Bununla birlikte bu sonuçların varlığı her dosyada yürütmenin durdurulması kararı verileceği anlamına gelmez.

    5901 sayılı Kanun’un 32. maddesi kapsamında ilgili kişiye bağlı olarak vatandaşlık kazanan eş ve çocuklar üzerindeki sonuçlar da değerlendirilmelidir. Çocukların vatandaşlığı hangi hukuki yolla kazandığı ayrıca önem taşıyabilir.

    XVI. MÜTEAHHİT, SATICI VE ARACI KURULUŞLARIN HUKUKİ SORUMLULUĞU

    Gerçek yatırımcının vatandaşlık dosyasında sorun ortaya çıkmasının nedenlerinden biri, satıcı, müteahhit, danışman veya değerleme sürecindeki diğer kişilerin gerçekleştirdiği işlemler olabilir.

    Bu durumda yatırımcı ile ilgili şirketler arasındaki özel hukuk ilişkisi ayrıca incelenmelidir.

    Örneğin taşınmazın vatandaşlık için gerekli değerde olduğu özellikle vaat edilmiş, gerçeğe aykırı bilgilerle satış yapılmış veya yatırımcı satın alma kararını etkileyecek önemli hususlarda yanıltılmış olabilir.

    Somut olayın özelliklerine göre sözleşmeye aykırılık, hile, ayıplı ifa veya tazminat sorumluluğu gibi farklı hukuki değerlendirmeler gündeme gelebilir.

    Ancak vatandaşlık kararının idari yönden sona erdirilmesi, satıcı veya müteahhidin yatırımcıya karşı her durumda tazminat ödemek zorunda olduğu anlamına gelmez. Sözleşmenin içeriği, verilen taahhütler, zararın niteliği, kusur ve illiyet bağı ayrıca araştırılmalıdır.

    Yatırımcının zararının belirlenmesinde de yalnızca taşınmaza ödediği toplam bedel esas alınmaz. Taşınmazın mevcut mülkiyet durumu, piyasa değeri, iddia edilen ekonomik kayıp ve diğer somut zarar kalemleri birlikte değerlendirilmelidir.

    Satıcı veya aracının olası hukuki sorumluluğu ile devletin vatandaşlık kararı üzerindeki idari yetkisi birbirine karıştırılmamalıdır. Bunlar farklı hukuki taleplerin konusunu oluşturabilir.

    XVII. GERÇEK YATIRIM YAPAN YABANCININ HAZIRLAMASI GEREKEN DELİL VE SAVUNMA DOSYASI

    Vatandaşlık iptali riski taşıyan bir yatırımcının savunma dosyası yalnızca tapu senedinden ve tek bir banka dekontundan oluşmamalıdır.

    Öncelikle vatandaşlığın kazanılmasına ilişkin karar ve başvuru dosyası, yatırım uygunluk belgesi, ekspertiz raporu, tapu kayıtları, satış sözleşmesi ve taşınmaza ilişkin bütün resmi belgeler bir araya getirilmelidir.

    Ardından satış bedelinin gerçekten ödendiğini ve gerekli finansal işlemlerin gerçekleştirildiğini gösteren banka kayıtları incelenmelidir.

    Bu kapsamda özellikle aşağıdaki deliller önem taşıyabilir:

    1. Taşınmazın tapu senedi, resmi satış senedi ve geçmiş tapu kayıtları.
    2. Satış veya satış vaadi sözleşmesi ve ek protokoller.
    3. Vatandaşlık başvurusunda kullanılan değerleme raporu.
    4. Yatırım uygunluk belgesi ve varsa buna ilişkin sonraki idari işlemler.
    5. Banka ödeme dekontları, hesap ekstreleri ve SWIFT belgeleri.
    6. Döviz alım belgeleri ve ilgili bankacılık kayıtları.
    7. Satıcı tarafından düzenlenen faturalar ve tahsilat belgeleri.
    8. Satıcı, aracı, müteahhit ve danışmanlarla gerçekleştirilen yazışmalar.
    9. Yatırım tarihindeki emsal taşınmaz satış verileri.
    10. Taşınmazın satın alma tarihindeki teknik ve fiziki durumunu gösteren belgeler.
    11. Varsa sonradan düzenlenen bilirkişi raporları ve bunlara yönelik teknik itirazlar.
    12. Vatandaşlık dosyasına ilişkin resmi yazışmalar, savunma talepleri ve tebligatlar.

    Bu belgeler toplandıktan sonra dosyada hangi maddi vakıanın tartışmalı olduğu belirlenmelidir. Gerçek ödeme mi, taşınmazın değeri mi, yatırımın hukuki koşulları mı, yoksa yatırımcının kişisel davranışları mı araştırılmaktadır?

    Savunmanın kapsamı bu soruya göre belirlenmelidir.

    Örneğin uyuşmazlığın yalnızca taşınmazın tarihsel değerine ilişkin olduğu bir dosyada kapsamlı teknik değerleme çalışması önem kazanabilir. Buna karşılık sorun gerçekte para transferi yapılmadığı iddiasına dayanıyorsa banka kayıtları ve para hareketlerinin ayrıntılı analizi belirleyici olabilir.

    İdare tarafından henüz vatandaşlık hakkında bir karar verilmemiş olması halinde de yatırımcı mevcut dosyasını değerlendirerek muhtemel hukuki riskleri araştırabilir. Ancak başlatılan bir soruşturmanın veya idari incelemenin içeriği resmi kayıtlardan doğrulanmadan kesin sonuçlara ulaşılmamalıdır.

    XVIII. SONUÇ: GERÇEK YATIRIMCI İÇİN ESAS MESELE MADDİ GERÇEĞİN VE HUKUKİ ŞARTLARIN ORTAYA KONULMASIDIR

    Yatırım yoluyla kazanılan Türk vatandaşlıklarının iptali ve geri alınması, 2026 yılında hem idare hukuku hem de vatandaşlık hukuku bakımından önem taşıyan uyuşmazlıklardan biri haline gelmiştir.

    Bu uyuşmazlıkların çözümünde gerçek yatırımcı ile muvazaalı işleme bilerek katılan kişinin hukuki durumunun aynı değerlendirilmemesi gerekir.

    Ancak yalnızca yatırımcının iyi niyetli olması da bütün hukuki riskleri sona erdirmez. Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 31. maddesi bakımından yatırımcının yalan beyanı veya gizlediği önemli hususlar araştırılırken 40. madde bakımından vatandaşlık kararının verildiği tarihte gerekli hukuki şartların gerçekten mevcut olup olmadığı incelenebilir.

    Bu nedenle bir yatırımcının parayı gerçekten ödemiş olması, taşınmazın vatandaşlık için gerekli değerde bulunduğunu; ekspertiz raporunun hatalı olması ise yatırımcının bu hatayı bildiğini veya vatandaşlığı hukuka aykırı biçimde kazandığını kendiliğinden kanıtlamaz.

    Yatırımın gerçekliğine ilişkin finansal deliller ile taşınmazın tarihsel değerine ilişkin teknik deliller birbirini tamamlamalıdır.

    Bu değerlendirme sırasında başvurunun yapıldığı dönemdeki mevzuat, taşınmazın gerçek piyasa değeri, resmi incelemelerin kapsamı, yatırımcının kişisel davranışları ve idarenin tesis ettiği işlemin kanuni dayanağı birlikte ele alınmalıdır.

    Gerekli durumlarda bağımsız teknik inceleme, bilirkişi raporuna itiraz, delil tespiti, idari savunma ve yargısal başvuru yolları ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

    Sonuç olarak hukuki savunmanın temel amacı yalnızca ilk ekspertiz raporunun doğru olduğunu ileri sürmek değil, yatırımın gerçekleştirildiği tarihte hukuken gerekli şartların mevcut olup olmadığını ve yatırımcıya isnat edilen davranışların somut delillerle desteklenip desteklenmediğini ortaya koymak olmalıdır.

    Türkiye’deki yatırım vatandaşlığı sisteminde hukuki güvenliğin korunması ile kanuni şartların uygulanması birbirine karşıt hedefler değildir. Bu iki hedefin birlikte gerçekleştirilmesi, idarenin kararlarının somut, denetlenebilir ve bireyselleştirilmiş gerekçelere dayanmasını gerektirir.


    BİLİMSEL KAYNAKLAR, MEVZUAT VE YARGI KARARLARI

    1. 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu, özellikle m.12, m.31, m.32, m.40 ve m.41.
    Resmi mevzuat metni

    2. Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik, özellikle m.20 ve vatandaşlığın iptaline ilişkin hükümler.

    3. Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, taşınmaz edinimi yoluyla vatandaşlık kazanımı, değerleme, yatırım tutarı tespiti ve 2024/4 sayılı Genelge.
    Your Key Türkiye – Vatandaşlık Kazanımı

    4. Özgür, Çiçek, “Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C.75, S.1, 2026, s.741–779.
    DOI: 10.33629/auhfd.1710185

    5. Dülger, Ahmet, “Taşınmaz Satın Alınmasıyla Türk Vatandaşlığının İstisnai Yoldan Kazanılmasında Değerleme Raporu ve Uygunluk Belgesi Alınması”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C.16, S.1, 2025, s.167–180.
    DOI: 10.21492/inuhfd.1600688

    6. Danıştay 10. Dairesi, 23.06.2025 tarihli, E.2021/279, K.2025/3174 sayılı karar; vatandaşlık kararının geri alınmasında sebep unsuru ve somut delillerin değerlendirilmesi.
    UYAP Mevzuat ve İçtihat Programı

    7. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, m.400–403; delil tespitine ilişkin hükümler.

    8. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu, özellikle m.7 ve m.27; dava açma süreleri ve yürütmenin durdurulması.

    9. İçişleri Bakanlığının 21 Eylül 2026 tarihli açıklaması; yatırım yoluyla vatandaşlık dosyalarına ilişkin iptal ve geri alma verileri.
    TRT Haber / Anadolu Ajansı

    ÖNCEKİ HUKUKİ ÇALIŞMALARIMIZ

    19 Eylül 2026: Yatırım Yoluyla Kazanılan Türk Vatandaşlığının İptali ve Geri Alınması: Sahte Ekspertiz, Muvazaalı İşlemler, İyi Niyetli Yatırımcı ve Yargısal Koruma. Vatandaşlığın iptali ve geri alınması arasındaki temel hukuki farkları incelemektedir.

    26 Eylül 2026: 1.070 Kişiyi İlgilendiren Türk Vatandaşlığı İptali Süreci 2026. Eylül 2026 soruşturmasının kapsamını ve yatırımcı ile aile fertleri bakımından sonuçlarını değerlendirmektedir.

    28 Eylül 2026: Türk Vatandaşlığı İptali ve Geri Alınması 2026: Yeni Ekspertiz, Eksik Yatırım, Aile, Çocuklar, Askerlik ve Soruşturulan İnşaat Şirketleri.


    YAZAR VE İLETİŞİM

    Av. Murat Can Dolğun

    İstanbul Barosu – Sicil No: 75860

    TD Hukuk ve Danışmanlık | TD Law Firm

    İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa – Hukuk Dersleri

    Adres: İstanbul Dünya Ticaret Merkezi, A2 Blok, Kat 5, No: 206, Yeşilköy, Bakırköy / İstanbul, Türkiye

    Telefon: +90 212 299 44 22
    Web: www.dolgun.av.tr

    Bu çalışma 22 Ekim 2026 tarihine kadar erişilebilen mevzuat, kamuya açık resmi açıklamalar, yargı kararları ve bilimsel yayınlar temel alınarak hazırlanmıştır. Metin genel hukuki değerlendirme niteliğindedir; belirli bir vatandaşlık dosyasında sonuç garantisi veya kişiye özel hukuki mütalaa oluşturmaz. Her yatırımcının hukuki durumu ve başvuru yolları somut belgeler üzerinden ayrı olarak değerlendirilmelidir.